Tăng mạnh mức phạt, đình chỉ thi công với dự án vi phạm môi trường
Pháp luật môi trường - Ngày đăng : 12:00, 25/06/2026
Tăng mạnh mức phạt, đình chỉ thi công với dự án vi phạm môi trường
Bộ Nông nghiệp và Môi trường đang hoàn thiện dự thảo Nghị định quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực bảo vệ môi trường, trong đó đề xuất tăng mạnh mức xử phạt đối với các hành vi vi phạm về đăng ký môi trường và đánh giá tác động môi trường (ĐTM), đồng thời bổ sung nhiều chế tài nghiêm khắc nhằm nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước và bảo đảm tính răn đe.
Tăng mức phạt đối với vi phạm đăng ký môi trường
Việc sửa đổi được thực hiện trên cơ sở Nghị quyết số 66.19/2026/NQ-CP của Chính phủ về cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính và điều kiện kinh doanh thuộc phạm vi quản lý của Bộ Nông nghiệp và Môi trường. Theo đó, nhiều đối tượng trước đây thuộc diện phải có giấy phép môi trường được chuyển sang thực hiện đăng ký môi trường tại cấp tỉnh hoặc cấp xã.
Để phù hợp với sự thay đổi này, dự thảo Nghị định đã điều chỉnh tăng mức xử phạt đối với các hành vi vi phạm về đăng ký môi trường theo quy mô và tính chất xả thải.
Đối với các dự án, cơ sở thực hiện đăng ký môi trường tại UBND cấp xã, hành vi đăng ký không đúng thời hạn hoặc không thực hiện đúng các cam kết về thu gom, xử lý chất thải có thể bị phạt từ 30 - 50 triệu đồng. Trường hợp không thực hiện đăng ký môi trường, không đăng ký lại hoặc đăng ký không đầy đủ các nội dung theo quy định sẽ bị phạt từ 50 - 70 triệu đồng.
Đối với các trường hợp thuộc thẩm quyền đăng ký tại UBND cấp tỉnh, mức xử phạt được nâng lên đáng kể. Hành vi không đăng ký môi trường, không đăng ký lại hoặc đăng ký không đầy đủ các nội dung về loại chất thải, khối lượng chất thải phát sinh và phương án xử lý có thể bị xử phạt từ 100 - 130 triệu đồng.
Đáng chú ý, dự thảo còn đề xuất mức phạt từ 320 - 530 triệu đồng đối với các trường hợp cố tình không đăng ký môi trường hoặc đăng ký không đầy đủ các nội dung bắt buộc liên quan đến quản lý chất thải.
Kiên quyết đình chỉ dự án vi phạm đánh giá tác động môi trường
Bên cạnh việc siết chặt quản lý đăng ký môi trường, dự thảo Nghị định cũng sửa đổi, bổ sung nhiều quy định liên quan đến đánh giá tác động môi trường nhằm khắc phục những bất cập trong quá trình thực thi thời gian qua.
Theo Ban soạn thảo, thực tế cho thấy nhiều chủ đầu tư không thực hiện đầy đủ các biện pháp bảo vệ môi trường đã cam kết trong báo cáo ĐTM. Trong khi đó, quy định hiện hành còn thiếu căn cứ để xử lý một số trường hợp khi dự án đã chuyển sang giai đoạn vận hành.
Dự thảo mới bổ sung trách nhiệm thực hiện đầy đủ các biện pháp bảo vệ môi trường theo báo cáo ĐTM đã được phê duyệt, kể cả các nội dung điều chỉnh, bổ sung sau này.
Đối với các dự án thuộc thẩm quyền phê duyệt của UBND cấp tỉnh, Bộ Quốc phòng hoặc Bộ Công an, hành vi thực hiện không đúng hoặc không đầy đủ các nội dung trong quyết định phê duyệt kết quả thẩm định ĐTM sẽ bị xử phạt từ 30 - 40 triệu đồng.
Trường hợp xây lắp các thiết bị, đường ống để xả thải không qua xử lý hoặc xả thải sau xử lý nhưng không đáp ứng quy chuẩn kỹ thuật môi trường; không vận hành hoặc vận hành không đúng quy trình các công trình xử lý chất thải trong quá trình thi công sẽ bị xử phạt từ 60 - 80 triệu đồng.
Đối với các dự án thuộc thẩm quyền phê duyệt của Bộ Nông nghiệp và Môi trường, mức xử phạt cao hơn, từ 40 - 50 triệu đồng đối với hành vi không thực hiện đúng các yêu cầu của báo cáo ĐTM.
Đặc biệt, dự thảo đề xuất áp dụng hình thức xử phạt bổ sung là đình chỉ hoạt động thi công từ 1 - 3 tháng đối với các vi phạm thuộc thẩm quyền cấp tỉnh và từ 3 - 6 tháng đối với các dự án thuộc thẩm quyền cấp Bộ. Đây được xem là biện pháp mạnh nhằm buộc chủ đầu tư khắc phục vi phạm trước khi tiếp tục triển khai dự án.
Buộc tháo dỡ công trình xả thải trái phép
Ngoài các hình thức xử phạt hành chính, dự thảo còn quy định nhiều biện pháp khắc phục hậu quả nghiêm khắc.
Theo đó, các tổ chức, cá nhân vi phạm sẽ bị buộc công khai báo cáo ĐTM đã được phê duyệt. Trường hợp lắp đặt hệ thống, đường ống hoặc công trình nhằm xả chất thải trực tiếp ra môi trường không qua xử lý sẽ buộc phải tháo dỡ toàn bộ công trình, thiết bị vi phạm.
Đối với các hành vi không vận hành, vận hành không thường xuyên hoặc không đúng quy trình các công trình xử lý chất thải; không xây dựng hoặc xây dựng không đúng hạng mục xử lý môi trường theo quy định, chủ đầu tư còn phải nộp lại toàn bộ khoản lợi bất hợp pháp có được từ hành vi vi phạm.
Việc bổ sung các chế tài mạnh cho thấy quyết tâm của cơ quan quản lý trong việc nâng cao kỷ cương pháp luật về bảo vệ môi trường, đồng thời ngăn chặn tình trạng đối phó, vi phạm kéo dài gây ảnh hưởng đến môi trường và đời sống người dân.
