Ngày 3/7, Cơ quan Địa chất Indonesia đã quyết định nâng mức cảnh báo đối với núi lửa Anak Krakatau từ cấp II lên cấp III sau khi các số liệu quan trắc cho thấy hoạt động địa chất tại khu vực này có dấu hiệu gia tăng.

Quyền lãnh đạo Cơ quan Địa chất Indonesia, bà Lana Saria cho biết những diễn biến mới cho thấy magma đang dịch chuyển lên gần bề mặt. Trước tình hình đó, cơ quan chức năng khuyến cáo người dân và du khách không tiếp cận khu vực miệng núi lửa đang hoạt động nhằm bảo đảm an toàn.

Nhà chức trách cũng đã thiết lập vùng cấm trong phạm vi bán kính 5 km tính từ miệng núi lửa, đồng thời yêu cầu người dân chấp hành nghiêm các hướng dẫn của chính quyền địa phương và nâng cao cảnh giác trước mọi diễn biến bất thường.

Theo bà Lana Saria, hoạt động của núi lửa Anak Krakatau đang được theo dõi liên tục 24/24 giờ thông qua hệ thống quan trắc địa chấn, các phép đo biến dạng địa hình cùng hoạt động quan sát trực tiếp để kịp thời phát hiện những dấu hiệu bất thường.

Indonesia nằm trên "Vành đai lửa" Thái Bình Dương - khu vực có hoạt động địa chất mạnh nhất thế giới. Quốc gia này hiện áp dụng hệ thống cảnh báo núi lửa gồm bốn cấp, từ cấp I (bình thường), cấp II (cảnh giác), cấp III (sẵn sàng) đến cấp IV (nguy hiểm), phản ánh mức độ hoạt động và nguy cơ phun trào của các núi lửa.

Bên cạnh nguy cơ từ hoạt động địa chất, Indonesia cũng đang phải đối mặt với những diễn biến thời tiết bất lợi. Tại thủ đô Jakarta, Cơ quan Khí tượng, Khí hậu và Địa vật lý Indonesia (BMKG) cảnh báo phần lớn lãnh thổ nước này đã bước vào giai đoạn cao điểm của mùa khô năm 2026 với điều kiện thời tiết được dự báo khắc nghiệt hơn dưới tác động của hiện tượng El Nino.

Phó Cục trưởng phụ trách Khí hậu của BMKG, ông Ardhasena Sopaheluwakan cho biết nhiều khu vực trên cả nước đã chính thức bước vào mùa khô. Dự báo trong giai đoạn từ tháng 7 đến tháng 10, hơn 80% diện tích Indonesia sẽ có lượng mưa thấp hơn mức trung bình nhiều năm, trong khi cao điểm mùa khô có thể kéo dài từ tháng 7 đến tháng 11.

Theo BMKG, El Nino đang có xu hướng mạnh lên, khiến lượng mưa trên phần lớn quần đảo Indonesia giảm đáng kể, làm gia tăng nguy cơ hạn hán, thiếu nước, cháy rừng, đồng thời ảnh hưởng đến sản xuất nông nghiệp và an ninh lương thực.

Trước tình hình này, BMKG khuyến nghị các địa phương và cơ quan chức năng chủ động triển khai các biện pháp ứng phó, đặc biệt trong lĩnh vực nông nghiệp. Các giải pháp được đề xuất gồm điều chỉnh lịch thời vụ, sử dụng giống cây trồng chịu hạn, thời gian sinh trưởng ngắn và đa dạng hóa cơ cấu cây trồng nhằm giảm thiểu thiệt hại do thời tiết cực đoan.

Các chuyên gia khí tượng nhận định mùa khô kéo dài dưới tác động của El Nino sẽ tiếp tục làm gia tăng nguy cơ hạn hán, cháy rừng và thiếu nước tại nhiều địa phương, đồng thời gây sức ép đối với sản xuất nông nghiệp cũng như an ninh lương thực của Indonesia.

Tuy nhiên, việc BMKG đưa ra các cảnh báo sớm cùng với các biện pháp chủ động của Chính phủ như điều chỉnh lịch thời vụ, tăng cường dự trữ lương thực và triển khai công tác phòng cháy, chữa cháy được kỳ vọng sẽ góp phần giảm thiểu đáng kể những tác động do thời tiết cực đoan gây ra.

Thống kê cho thấy, trong năm 2023, một đợt El Nino mạnh đã khiến gần 1,2 triệu ha rừng và đất tại Indonesia bị cháy - mức cao nhất trong vòng 5 năm. Trong đó, khoảng 200.000 ha là diện tích đất than bùn bị ảnh hưởng.

Đáng chú ý, các vụ cháy trên đất than bùn thường kéo dài, rất khó kiểm soát và phát thải lượng lớn khí nhà kính. Khói từ các đám cháy này còn có thể lan sang các quốc gia láng giềng như Malaysia và Singapore, gây ra hiện tượng khói mù xuyên biên giới và ảnh hưởng đến môi trường cũng như sức khỏe cộng đồng trong khu vực.

Thái Lan tăng cường điều tiết nguồn nước trước khả năng El Nino quay trở lại

Hải Đăng