Tại Hội nghị sơ kết công tác 6 tháng đầu năm và triển khai nhiệm vụ trọng tâm 6 tháng cuối năm 2026 của ngành Nội vụ, Vụ trưởng Vụ Chính quyền địa phương Phan Trung Tuấn cho biết Bộ Nội vụ đã tổng hợp ý kiến từ các địa phương liên quan đến việc điều chỉnh, sắp xếp một số đơn vị hành chính cấp xã.

Theo ông Phan Trung Tuấn, nội dung này đã được báo cáo Ban Chỉ đạo Trung ương, Bộ Chính trị và dự kiến sẽ được trình Hội nghị Trung ương 3 xem xét, cho ý kiến chỉ đạo.

Ông cho rằng đây là vấn đề có phạm vi tác động lớn đến hệ thống chính trị ở cấp xã tại nhiều địa phương, vì vậy Trung ương sẽ nghiên cứu, thảo luận kỹ lưỡng trước khi đưa ra kết luận chính thức.

Mặc dù vẫn đang chờ chủ trương từ Hội nghị Trung ương 3, Bộ Nội vụ đã chủ động xây dựng các phương án trong quá trình tổng hợp ý kiến của địa phương cũng như sau Hội nghị sơ kết toàn quốc về mô hình tổng thể hệ thống chính trị và chính quyền ba cấp diễn ra ngày 1/7. Ngay khi Trung ương có kết luận, Bộ sẽ tham mưu Chính phủ ban hành chỉ đạo và hướng dẫn để các địa phương kịp thời triển khai.

Thông tin về định hướng nghiên cứu sắp xếp trong thời gian tới, ông Phan Trung Tuấn cho biết tại các cuộc họp của Ban Chỉ đạo Trung ương và Hội nghị sơ kết một năm thực hiện mô hình chính quyền ba cấp, Bộ Chính trị cùng Tổng Bí thư, Chủ tịch nước đã bước đầu định hướng nghiên cứu việc sắp xếp đối với một số đơn vị hành chính cấp xã có quy mô nhỏ, dư địa phát triển hạn chế hoặc chưa đáp ứng tiêu chuẩn về diện tích tự nhiên và quy mô dân số theo Nghị quyết số 112 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội.

Song song với đó, Trung ương cũng định hướng nghiên cứu hình thành các xã, phường hạt nhân, trọng điểm nhằm tạo động lực phát triển.

Liên quan đến thông tin có khoảng 705 đơn vị hành chính cấp xã chưa đáp ứng tiêu chuẩn, ông Phan Trung Tuấn cho biết nhiều đơn vị trong số này thuộc khu vực đặc thù như biên giới, miền núi, hải đảo hoặc có điều kiện địa hình chia cắt, gắn với các yếu tố lịch sử, văn hóa và truyền thống. Vì vậy, không phải tất cả đều thuộc diện tiếp tục sắp xếp. Các địa phương sẽ chủ động nghiên cứu, đề xuất phương án phù hợp để nâng quy mô đơn vị hành chính, bảo đảm đáp ứng các tiêu chí theo quy định tại Nghị quyết số 112.

Sau khi có kết luận chính thức của Trung ương, Bộ Nội vụ sẽ tiếp tục lấy ý kiến các địa phương, đồng thời báo cáo Chính phủ để ban hành hướng dẫn triển khai.

Theo Vụ trưởng Vụ Chính quyền địa phương, định hướng ban đầu là việc điều chỉnh đơn vị hành chính cấp xã sẽ không tiến hành đồng loạt trên toàn quốc mà căn cứ điều kiện thực tế của từng địa phương để xem xét và quyết định phương án phù hợp.

Bên cạnh đó, cấp có thẩm quyền cùng Tổng Bí thư, Chủ tịch nước cũng đã định hướng xây dựng các xã, phường hạt nhân, trọng điểm, đóng vai trò là các cực tăng trưởng mới, tạo động lực phát triển cho từng tỉnh, thành phố. Theo định hướng này, một số đơn vị hành chính cấp xã sẽ được tổ chức với quy mô lớn hơn; trong đó, có những phường được định hướng có quy mô dân số lên tới khoảng một triệu người.

Từ định hướng trên, ông Phan Trung Tuấn đề nghị các địa phương chủ động rà soát, đánh giá điều kiện thực tế ngay từ bây giờ để sẵn sàng triển khai khi Trung ương ban hành chủ trương và Chính phủ cùng Bộ Nội vụ có hướng dẫn cụ thể.

Bộ Nội vụ yêu cầu hoàn tất sắp xếp đơn vị sự nghiệp công lập trước quý III/2026

Hải Đăng