Đề xuất sớm xây dựng Luật Điện gió ngoài khơi, thúc đẩy kinh tế biển
Kinh tế xanh - Ngày đăng : 14:57, 18/08/2026
Đề xuất sớm xây dựng Luật Điện gió ngoài khơi, thúc đẩy kinh tế biển
Việt Nam sở hữu tiềm năng lớn về điện gió, điện mặt trời và các nguồn năng lượng tái tạo khác, với tổng tiềm năng kỹ thuật lên tới hàng triệu MW. Các chuyên gia cho rằng, để biến lợi thế này thành động lực tăng trưởng, cần sớm hoàn thiện quy hoạch, cơ chế giá và hành lang pháp lý ổn định, dài hạn.
Việt Nam đang đứng trước cơ hội lớn để khai thác các nguồn năng lượng tái tạo, trong đó điện gió ngoài khơi được đánh giá là lĩnh vực có tiềm năng nổi bật. Không chỉ góp phần bổ sung nguồn điện sạch, phát triển điện gió ngoài khơi còn mở ra dư địa cho nhiều ngành kinh tế liên quan, đồng thời gắn với định hướng phát triển kinh tế biển của đất nước.
Theo các chuyên gia, Việt Nam có lợi thế về điều kiện tự nhiên để phát triển năng lượng tái tạo, nhất là điện gió và điện mặt trời. Tiềm năng điện gió trên bờ và gần bờ được ước tính khoảng 221.000MW; điện gió ngoài khơi có tiềm năng kỹ thuật khoảng 165.000MW, trong khi tiềm năng kỹ thuật của điện mặt trời lên tới khoảng 914.000MW.
Những năm gần đây, lĩnh vực năng lượng tái tạo đã có tốc độ phát triển đáng kể. Tổng công suất các nhà máy điện năng lượng tái tạo cùng các nhà máy thủy điện vừa và lớn hiện đạt khoảng 43.126MW, chiếm 55,2% tổng công suất hệ thống điện. Kết quả này cho thấy năng lượng tái tạo đang ngày càng giữ vai trò quan trọng trong cơ cấu nguồn điện của Việt Nam.
Tuy nhiên, để khai thác hiệu quả hơn tiềm năng này, đặc biệt là đối với những lĩnh vực đòi hỏi nguồn vốn lớn và thời gian đầu tư dài như điện gió ngoài khơi, việc hoàn thiện quy hoạch và cơ chế chính sách được xem là yếu tố then chốt.
Chia sẻ về vấn đề này trên báo chí, TS. Mai Duy Thiện, Chủ tịch Hiệp hội Năng lượng Sạch Việt Nam (VCEA), cho rằng Việt Nam cần sớm hoàn thiện và phê duyệt Quy hoạch điện VIII, đồng thời xây dựng đầy đủ các chiến lược, quy hoạch liên quan đến phát triển năng lượng. Đây sẽ là cơ sở để các doanh nghiệp có định hướng rõ ràng trong việc triển khai dự án và huy động nguồn vốn đầu tư.
Bên cạnh quy hoạch, cơ chế giá điện cũng cần được tính toán phù hợp. Theo TS. Mai Duy Thiện, giá mua điện cần dựa trên cơ sở khoa học, bảo đảm hài hòa lợi ích giữa nhà đầu tư và bên mua điện là EVN. Một cơ chế giá có tính ổn định sẽ góp phần tạo niềm tin cho doanh nghiệp, nhất là với các dự án năng lượng tái tạo có quy mô lớn và thời gian thu hồi vốn dài.
Đối với điện gió ngoài khơi, các quy hoạch chuyên ngành cần được triển khai khẩn trương để sớm hoàn thiện cơ sở pháp lý cho việc đầu tư. Cùng với đó, chính sách phát triển năng lượng tái tạo cần có tính liên tục và dài hạn hơn, giúp nhà đầu tư chủ động xây dựng kế hoạch và hạn chế rủi ro khi thực hiện dự án.
Từ thực tế triển khai các nguồn năng lượng tái tạo, TS. Mai Duy Thiện cũng đề xuất nghiên cứu quy định đối với điện mặt trời áp mái phục vụ nhu cầu tự dùng, không đấu nối lưới tại các khu công nghiệp. Cùng với đó là hoàn thiện đồng bộ hệ thống tiêu chuẩn, quy chuẩn về năng lượng tái tạo; đẩy nhanh tiến độ các dự án thủy điện tích năng và xây dựng cơ chế thúc đẩy ngành công nghiệp phụ trợ.
Trong bức tranh phát triển năng lượng tái tạo, điện gió ngoài khơi được đánh giá có ý nghĩa đặc biệt bởi không chỉ liên quan đến bảo đảm an ninh năng lượng mà còn gắn trực tiếp với việc khai thác không gian biển và phát triển các ngành kinh tế biển.
Cùng đưa ra quan điểm về vấn đề này, TS. Dư Văn Toán, Hội Năng lượng tái tạo, cho rằng phát triển điện gió ngoài khơi cần được nhìn nhận trong tổng thể chiến lược phát triển kinh tế biển. Việc khai thác nguồn năng lượng này vừa tận dụng được lợi thế tự nhiên, vừa có thể tạo thêm động lực cho các ngành công nghiệp, dịch vụ và chuỗi cung ứng liên quan.
Từ đó, chuyên gia cho rằng Việt Nam cần sớm xây dựng chiến lược phát triển điện gió ngoài khơi với tầm nhìn dài hạn, hướng tới mục tiêu trở thành quốc gia có vị thế mạnh về lĩnh vực này, qua đó góp phần hiện thực hóa mục tiêu xây dựng nền kinh tế biển phát triển.
Để hiện thực hóa định hướng trên, yêu cầu đặt ra trước mắt là tiếp tục hoàn thiện hành lang pháp lý. TS. Dư Văn Toán đề xuất sớm nghiên cứu xây dựng Luật Điện gió ngoài khơi, đồng thời ban hành các nghị định, thông tư, quy định kỹ thuật và quy chuẩn quốc gia liên quan đến lĩnh vực này.
Một khung pháp lý riêng, rõ ràng và ổn định được kỳ vọng sẽ giúp tháo gỡ những điểm nghẽn trong quá trình triển khai dự án, tạo niềm tin cho các nhà đầu tư và nâng cao hiệu quả quản lý. Đây cũng là tiền đề để Việt Nam khai thác tốt tiềm năng điện gió ngoài khơi, đồng thời biến nguồn năng lượng này thành một động lực mới cho phát triển kinh tế biển.
