Tại Brussels, ngày 3/9, Cơ quan Y tế công cộng Bỉ cho biết gần 3.000 ca tử vong vượt mức bình thường đã được ghi nhận trong các đợt nắng nóng liên tiếp kể từ tháng 6. Thông tin được công bố chỉ vài ngày sau khi mùa Hè năm 2026 được xác nhận là nóng nhất từng được ghi nhận tại quốc gia này.

Trong khoảng thời gian từ ngày 28/7 đến 16/8, khi Bỉ trải qua đợt nắng nóng thứ ba trong mùa Hè, nước này ghi nhận thêm khoảng 365 trường hợp tử vong so với mức thông thường. Đây cũng là thời điểm xảy ra vụ cháy rừng được đánh giá là nghiêm trọng nhất trong lịch sử hiện đại của Bỉ.

Theo Viện Y tế công cộng quốc gia, số người tử vong vượt mức trong giai đoạn trên cao hơn khoảng 7% so với ngưỡng thông thường.

Trước đó, từ ngày 18/6 đến 3/7, tỷ lệ tử vong vượt mức tại Bỉ lên tới 49%, tương đương 2.035 trường hợp tử vong bất thường. Trong khoảng thời gian từ ngày 4 đến 17/7, nước này tiếp tục ghi nhận thêm 535 ca tử vong so với mức trung bình.

Tính chung từ đầu mùa Hè, số trường hợp tử vong vượt mức liên quan đến các đợt nắng nóng tại Bỉ đã lên tới 2.935 người.

Nhiều nước châu Âu ghi nhận mức nhiệt bất thường

Đầu tuần này, Viện Khí tượng Hoàng gia Bỉ (RMI) xác nhận mùa Hè năm 2026 là mùa Hè nóng nhất trong lịch sử quan trắc của nước này.

Tại trạm khí tượng tham chiếu quốc gia ở Uccle, ngoại ô Brussels, nhiệt độ trung bình mùa Hè đạt 20,3 độ C, cao hơn 2,4 độ C so với mức trung bình của những thập kỷ gần đây.

Giới khoa học cảnh báo biến đổi khí hậu đang góp phần làm gia tăng cường độ của các hiện tượng thời tiết cực đoan. Những kỷ lục nhiệt độ vì thế ngày càng bị phá vỡ với tần suất dày hơn.

Tại Đức, tính đến cuối tháng 8, khoảng 14.000 ca tử vong liên quan đến nắng nóng đã được ghi nhận trong mùa Hè năm nay, mức được đánh giá là kỷ lục.

Tây Ban Nha cũng ghi nhận gần 4.500 trường hợp tử vong do nắng nóng kể từ ngày 1/6, theo số liệu của Viện Y tế công cộng nước này. Trong cùng khoảng thời gian, giới chức y tế Pháp thống kê hơn 7.300 ca tử vong cao hơn mức thông thường.

Không chỉ các quốc gia Tây và Trung Âu chịu tác động, Slovenia cũng đang trải qua mùa Hè nóng nhất trong lịch sử vào năm 2026.

Từ đầu tháng 7 đến cuối tháng 8, nhiệt độ trung bình tại Slovenia cao hơn 2,8 độ C so với mức trung bình của giai đoạn 1991-2020.

Cơ quan Môi trường Slovenia (ARSO) cho biết những kỷ lục trước đó được thiết lập vào các năm 2003 và 2024, khi nhiệt độ trung bình cao hơn 2,4 độ C so với mức trung bình giai đoạn 1991-2020.

Riêng tháng 8/2026 đã trở thành tháng 8 nóng nhất tại Slovenia kể từ khi nước này bắt đầu ghi nhận nhiệt độ vào năm 1950.

Nền nhiệt tăng cao cũng đi kèm tình trạng hạn hán đặc biệt nghiêm trọng. Slovenia hiện đối mặt với một đợt hạn hán có khả năng trở thành nghiêm trọng nhất trong lịch sử.

Sông băng Triglav cũng đang chịu tác động rõ rệt. Viện Địa lý Anton Melik dự báo sông băng trên núi Triglav, đỉnh núi cao nhất Slovenia, có thể biến mất hoàn toàn vào đầu tháng 10.

Italy chuẩn bị đón đợt nắng nóng thứ 6

Tại Rome, Italy đang chuẩn bị trải qua đợt nắng nóng thứ sáu và cũng được dự báo là đợt nắng nóng cuối cùng trong mùa Hè năm 2026.

Sự trở lại của khối áp cao bán nhiệt đới được dự báo khiến nhiệt độ tại nhiều khu vực trên toàn Italy tăng mạnh trong khoảng từ ngày 4 đến 9/9. Nền nhiệt trong thời gian này có thể cao hơn 5-8 độ C so với mức trung bình nhiều năm.

Chuyên gia khí tượng Lorenzo Tedici của iLMeteo.it nhận định, dù đây là một đợt nóng gay gắt nếu xét theo điều kiện thời tiết thông thường vào đầu tháng 9, thời gian chiếu sáng trong ngày đã ngắn hơn so với giữa mùa Hè. Yếu tố này sẽ góp phần hạn chế khả năng nhiệt độ vượt mốc cực đoan 40 độ C như từng xảy ra trong giai đoạn cao điểm tháng 7.

Tuy nhiên, nhiệt độ ban đêm cũng là vấn đề đáng lo ngại. Hiện tượng “đêm nhiệt đới”, khi nhiệt độ không hạ xuống dưới 20 độ C, dự kiến xuất hiện trên diện rộng.

Tại một số khu vực thuộc các đảo Sardinia, Sicily và miền Nam Italy, nhiệt độ ban đêm thậm chí có thể duy trì trên 25 độ C, tạo ra tình trạng được gọi là “đêm siêu nhiệt đới”.

Biển Địa Trung Hải tích tụ lượng nhiệt lớn

Bên cạnh nền nhiệt trên đất liền, các chuyên gia đặc biệt quan tâm đến lượng nhiệt đang tích tụ dưới lòng biển.

Nhiệt độ tăng liên tục khiến Địa Trung Hải được ví như một “bể chứa năng lượng” khổng lồ. Đây có thể trở thành yếu tố làm gia tăng nguy cơ xuất hiện các hiện tượng thời tiết cực đoan khi mùa Thu bắt đầu.

Theo dự báo, khoảng ngày 9-10/9, một khối không khí lạnh từ Bắc Âu sẽ tràn xuống, kết hợp với nhiễu động từ Đại Tây Dương, qua đó chấm dứt đợt nắng nóng tại Italy.

Tuy nhiên, sự tương tác giữa khối không khí lạnh có nguồn gốc cực đới và bề mặt biển đang bị nung nóng có thể tạo ra những diễn biến thời tiết phức tạp.

Các chuyên gia cảnh báo quá trình chuyển tiếp từ mùa Hè sang mùa Thu có thể đi kèm mưa lớn và giông bão trên diện rộng tại bán đảo Italy.

Những diễn biến tại Bỉ, Đức, Tây Ban Nha, Pháp, Slovenia và Italy cho thấy nắng nóng cực đoan đang trở thành một trong những thách thức lớn đối với châu Âu. Trong bối cảnh biến đổi khí hậu tiếp tục làm gia tăng nhiệt độ và cường độ các hiện tượng thời tiết cực đoan, tác động không chỉ dừng ở sức khỏe con người mà còn lan sang nguồn nước, hệ sinh thái, nông nghiệp và đời sống kinh tế - xã hội.

Nắng nóng cực đoan khiến hơn 5.000 người tử vong tại Tây Ban Nha trong mùa Hè

Hải Đăng