Theo Ban Quản lý dự án FMCR Quảng Bình, từ tháng 5 đến đầu tháng 8/2026, trên địa bàn Quảng Trị xuất hiện nhiều đợt nắng nóng và khô hạn gay gắt. Nhiệt độ ngoài trời có thời điểm vượt 40 độ C, kết hợp với gió Lào thổi mạnh làm gia tăng tốc độ mất nước trên vùng đất cát ven biển. Đây là điều kiện bất lợi đối với rừng trồng, đặc biệt tại những khu vực cây còn nhỏ, bộ rễ chưa phát triển hoàn chỉnh.

Qua khảo sát, khoảng 90 ha rừng trồng thuộc dự án FMCR bị thiệt hại nặng, chiếm khoảng 15% tổng diện tích rừng của dự án. Tại các khu vực bị ảnh hưởng nghiêm trọng, tỷ lệ cây chết trong lô vượt 60%. Nhiều cây bị cháy lá, khô cành, thậm chí khô cả thân, khả năng phục hồi thấp.

Dự án FMCR được triển khai với mục tiêu nâng cao năng lực quản lý rừng ven biển, tăng cường khả năng chống chịu của hệ sinh thái trước các tác động của biến đổi khí hậu, thời tiết cực đoan và nước biển dâng. Trong giai đoạn 2019-2026, dự án đã trồng mới và phục hồi 584,40 ha rừng phòng hộ trên vùng cát ven biển và rừng ngập mặn.

Riêng năm 2025, 280,63 ha rừng trồng thuộc dự án đã hoàn thành đầu tư, được phê duyệt quyết toán và bàn giao cho các đơn vị, địa phương tiếp tục quản lý, bảo vệ. Hơn 300 ha còn lại dự kiến hoàn thành đầu tư trong năm 2026, sau đó thực hiện nghiệm thu, quyết toán và bàn giao từ đầu năm 2027.

Tuy nhiên, thiệt hại do nắng nóng trong năm nay đang đặt ra yêu cầu phải đánh giá lại thực trạng từng khu vực trước khi hoàn tất các thủ tục nghiệm thu, bàn giao. Trong tháng 8/2026, Bộ Nông nghiệp và Môi trường cùng UBND tỉnh Quảng Trị đã có văn bản chỉ đạo đẩy nhanh tiến độ hoàn thành dự án, đồng thời yêu cầu xử lý đối với những diện tích bị thiệt hại không đủ điều kiện nghiệm thu, bàn giao.

Hiện Ban Quản lý dự án FMCR Quảng Bình phối hợp với Ban Quản lý rừng phòng hộ Nhật Lệ và các đơn vị thi công kiểm tra toàn bộ diện tích rừng trồng. Việc kiểm tra tập trung xác định mức độ thiệt hại, nguyên nhân và khả năng phục hồi của từng lô rừng, qua đó xây dựng phương án xử lý phù hợp.

Với những diện tích còn khả năng phục hồi, các đơn vị đang chuẩn bị cây giống, vật tư để tranh thủ điều kiện thời tiết thuận lợi thực hiện trồng dặm và chăm sóc. Công tác chăm sóc rừng lần 2 trong năm 2026 cũng được đẩy nhanh nhằm hỗ trợ cây phục hồi, duy trì mật độ rừng và tạo cơ sở cho việc nghiệm thu trong thời gian tới.

Đối với những diện tích được xác định không còn khả năng phục hồi, kết quả kiểm tra sẽ được tổng hợp, báo cáo cơ quan có thẩm quyền xem xét phương án xử lý theo quy định. Việc phân loại cụ thể từng khu vực nhằm tránh đầu tư dàn trải, đồng thời bảo đảm các diện tích rừng còn khả năng sinh trưởng được ưu tiên phục hồi.

Theo kế hoạch, sau khi hoàn thành công tác chăm sóc, nghiệm thu và xử lý diện tích bị thiệt hại, dự án FMCR sẽ thực hiện các thủ tục bàn giao thành quả, hoàn thiện hồ sơ trình cấp có thẩm quyền phê duyệt và quyết toán công trình trong quý I/2027.

Thiệt hại khoảng 90 ha rừng trồng trong một mùa hè có nắng nóng và khô hạn gay gắt cho thấy áp lực ngày càng lớn đối với các hệ sinh thái rừng ven biển. Bên cạnh nhiệm vụ mở rộng diện tích rừng phòng hộ, việc lựa chọn cây trồng phù hợp điều kiện đất cát, tổ chức chăm sóc trong giai đoạn cây còn non và nâng cao khả năng chống chịu trước các hiện tượng thời tiết cực đoan là những yếu tố có ý nghĩa trực tiếp đối với hiệu quả phục hồi rừng.

Trong bối cảnh biến đổi khí hậu làm gia tăng các hình thái thời tiết bất thường, phục hồi rừng ven biển không chỉ là yêu cầu về diện tích và độ che phủ mà còn gắn với khả năng duy trì chức năng phòng hộ lâu dài của hệ sinh thái. Việc rà soát, phục hồi kịp thời những diện tích bị thiệt hại tại Quảng Trị vì thế là một phần trong yêu cầu nâng cao sức chống chịu của vùng ven biển trước các tác động ngày càng rõ nét của thời tiết cực đoan.

Quảng Trị: Nhiều cơ sở nhà, đất công bỏ trống, sử dụng sai quy hoạch

Kiệt Vũ