Tại cuộc họp cấp bộ trưởng chuẩn bị cho Hội nghị lần thứ 31 các bên tham gia Công ước khung của Liên hợp quốc về biến đổi khí hậu (COP31), diễn ra ở thành phố Nadi (Fiji), các đại biểu nhấn mạnh yêu cầu tăng tốc hành động nhằm hạn chế sự nóng lên toàn cầu. Trong đó, huy động tài chính khí hậu và hỗ trợ những quốc gia dễ bị tổn thương được xác định là những vấn đề cấp thiết cần giải quyết.

Cuộc họp được tổ chức như một diễn đàn chuẩn bị cho COP31, quy tụ các bộ trưởng, đại diện chính phủ và nhà đàm phán khí hậu đến từ hơn 50 quốc gia và vùng lãnh thổ. Các nội dung trọng tâm gồm duy trì mục tiêu hạn chế mức tăng nhiệt độ trung bình toàn cầu ở ngưỡng 1,5 độ C so với thời kỳ tiền công nghiệp và thúc đẩy quá trình chuyển đổi năng lượng.

Chủ tịch được chỉ định của COP31, ông Murat Kurum, đồng thời là Bộ trưởng Môi trường, Đô thị hóa và Biến đổi khí hậu Thổ Nhĩ Kỳ, cho rằng hội nghị cần tạo ra bước chuyển rõ rệt trong cách tiếp cận vấn đề khí hậu. Theo đó, các cuộc thảo luận và cam kết cần được cụ thể hóa thành chính sách, cơ chế triển khai và những chương trình đầu tư có khả năng tạo ra kết quả thực tế.

Ông Murat Kurum nhấn mạnh, các kết quả nghiên cứu khoa học cần được chuyển hóa thành chính sách cụ thể; chính sách phải dẫn tới những dự án đầu tư thiết thực, còn các khoản đầu tư cần được đánh giá bằng kết quả có thể đo lường. Cách tiếp cận này đặt trọng tâm vào hiệu quả thực thi, thay vì chỉ dừng ở việc xác lập mục tiêu hoặc đưa ra tuyên bố tại các diễn đàn quốc tế.

Một trong những trở ngại lớn hiện nay là sự thiếu hụt nguồn lực tài chính dành cho thích ứng với biến đổi khí hậu. Tại cuộc họp, Ủy viên Khí hậu châu Âu Wopke Hoekstra dẫn báo cáo của Liên hợp quốc cho biết, các nước đang phát triển cần khoảng 365 tỷ USD để đáp ứng nhu cầu thích ứng với biến đổi khí hậu, trong khi nguồn tài chính thực tế đến năm 2023 mới đạt 26 tỷ USD.

Khoảng cách lớn giữa nhu cầu và nguồn lực hiện có cho thấy những thách thức trong việc bảo đảm kinh phí để các quốc gia tăng cường khả năng chống chịu trước tác động của khí hậu. Với các nước đang phát triển, đặc biệt là những quốc gia và vùng lãnh thổ dễ bị tổn thương, thiếu vốn có thể làm hạn chế khả năng triển khai các giải pháp thích ứng, đầu tư hạ tầng và bảo vệ cộng đồng trước những rủi ro khí hậu.

Từ thực tế này, Bộ trưởng Khí hậu Fiji Lynda Tabuya kêu gọi COP31 xem xét tái cấu trúc và đơn giản hóa thủ tục giải ngân tài chính khí hậu. Việc cải thiện cơ chế tiếp cận nguồn vốn được đặt ra nhằm giúp các quốc gia có nhu cầu cấp thiết giảm bớt trở ngại trong quá trình huy động và sử dụng nguồn lực ứng phó với biến đổi khí hậu.

Các nhà lãnh đạo khu vực Thái Bình Dương đồng thời kêu gọi những quốc gia giàu có đẩy nhanh hỗ trợ tài chính, coi đây là nguồn lực quan trọng giúp các nước dễ bị tổn thương ứng phó với cuộc khủng hoảng khí hậu. Bên cạnh vấn đề tài chính, các đại biểu nhấn mạnh sự cần thiết phải kiên trì mục tiêu hạn chế mức tăng nhiệt độ toàn cầu không vượt quá 1,5 độ C so với thời kỳ tiền công nghiệp.

Những nội dung được đặt ra tại cuộc họp tiền COP31 cho thấy ứng phó với biến đổi khí hậu không chỉ đòi hỏi các mục tiêu tham vọng, mà còn cần nguồn lực đủ lớn, cơ chế triển khai thuận lợi và trách nhiệm rõ ràng giữa các quốc gia. Việc thu hẹp khoảng cách tài chính, thúc đẩy chuyển đổi năng lượng và chuyển các cam kết thành kết quả có thể kiểm chứng sẽ là những vấn đề quan trọng đối với tiến trình hợp tác khí hậu toàn cầu trong thời gian tới.

Biến đổi khí hậu đẩy sông băng Triglav đến những ngày cuối cùng

Vũ Kiệt