Theo Cơ quan Khảo sát Địa chất Mỹ (USGS), trận động đất xảy ra lúc 17 giờ 56 phút ngày 9/10 theo giờ GMT, tương ứng 0 giờ 56 phút ngày 10/10 theo giờ Việt Nam. Tâm chấn được xác định ở khu vực phía Tây Nam Panama, cách cộng đồng Pitaloza Arriba khoảng 10–14 km. Các đánh giá ban đầu về vị trí và độ sâu tâm chấn có sự điều chỉnh trong quá trình cập nhật dữ liệu địa chấn.

USGS ban đầu ước tính trận động đất có độ lớn 8,0, sau đó điều chỉnh xuống 7,6. Đây vẫn là một trận động đất mạnh, có khả năng gây rung lắc trên diện rộng và làm hư hại công trình, đặc biệt tại những khu vực gần tâm chấn.

Theo các thông tin được công bố, rung chấn được cảm nhận tại thủ đô Panama City, cách khu vực xảy ra động đất khoảng 200 km, cũng như tại thủ đô của nước láng giềng Costa Rica. Hình ảnh truyền hình ghi nhận người dân rời khỏi các tòa nhà cao tầng để đề phòng nguy hiểm khi mặt đất rung chuyển.

Ngay sau trận động đất, Hệ thống Cảnh báo Sóng thần Mỹ phát đi cảnh báo về khả năng xuất hiện những đợt sóng nguy hiểm tại một số khu vực ven biển Panama, Colombia, Costa Rica, Ecuador, Peru, Nicaragua, Guatemala, El Salvador, Mexico và Mỹ. Nguy cơ được đánh giá trong khoảng thời gian ba giờ sau động đất, đồng thời cảnh báo cũng đề cập khả năng ảnh hưởng tới Hawaii.

Động đất dưới đáy biển hoặc tại các khu vực ven biển có thể làm dịch chuyển đột ngột khối nước lớn, tạo ra sóng thần lan truyền qua đại dương. Mức độ nguy hiểm phụ thuộc vào độ lớn, độ sâu, vị trí tâm chấn, cơ chế dịch chuyển địa chất và đặc điểm địa hình đáy biển. Tuy nhiên, không phải trận động đất mạnh nào cũng gây ra sóng thần; nguy cơ cần được đánh giá dựa trên dữ liệu địa chấn và quan trắc mực nước biển.

Theo thông tin cập nhật từ Hệ thống Cảnh báo Sóng thần Mỹ, hiện không còn cảnh báo, theo dõi hoặc đe dọa sóng thần có hiệu lực đối với sự kiện này. Đây là diễn biến cần được phân biệt với cảnh báo nguy cơ được phát đi ngay sau khi động đất xảy ra.

Panama nằm gần khu vực được gọi là Vành đai lửa Thái Bình Dương, dải địa chất bao quanh phần lớn lòng chảo Thái Bình Dương, nơi tập trung nhiều ranh giới mảng kiến tạo và hoạt động động đất, núi lửa trên thế giới. Sự dịch chuyển, va chạm hoặc trượt tương đối giữa các mảng kiến tạo khiến khu vực này thường xuyên đối mặt với nguy cơ địa chấn.

Tại những vùng có nguy cơ động đất, việc theo dõi dữ liệu địa chấn, xây dựng hệ thống cảnh báo sớm và tổ chức sơ tán kịp thời có vai trò quan trọng trong giảm thiểu thiệt hại. Khi có cảnh báo sóng thần, người dân ven biển cần tuân thủ hướng dẫn của cơ quan chức năng, nhanh chóng di chuyển đến khu vực cao hoặc sâu trong đất liền theo tuyến sơ tán an toàn; không quay lại bờ biển để quan sát khi nguy cơ chưa được xác nhận đã chấm dứt.

Trận động đất tại Panama một lần nữa cho thấy các hiện tượng địa chất có thể nhanh chóng tạo ra rủi ro vượt ra ngoài khu vực tâm chấn. Nâng cao năng lực quan trắc, chia sẻ thông tin giữa các quốc gia và chuẩn bị phương án ứng phó phù hợp là những yếu tố thiết yếu nhằm bảo vệ tính mạng người dân trước các thảm họa tự nhiên.

Indonesia liên tiếp ghi nhận động đất mạnh tại nhiều khu vực

Khang Vũ