Sáng 14/10, tại xã Ea Phê, tỉnh Đắk Lắk, 150 hộ dân có hoàn cảnh khó khăn được trao bồn chứa nước dung tích 1.000 lít. Việc hỗ trợ được triển khai trước mùa khô nhằm giúp người dân tích trữ nước khi có nguồn, chủ động hơn trong sinh hoạt khi hạn hán xảy ra.

Đây là hoạt động thuộc chương trình hỗ trợ 450 bồn chứa nước cho 450 hộ dân tại các xã Ea Phê, Cư Pui và Krông Pắk, do Bộ Nông nghiệp và Môi trường phối hợp với UBND tỉnh Đắk Lắk và Quỹ Nhi đồng Liên Hợp Quốc (UNICEF) tại Việt Nam triển khai. Chương trình hướng đến hỗ trợ các hộ khó khăn chuẩn bị ứng phó sớm với nguy cơ thiếu nước sinh hoạt do tác động của El Niño.

Bà Lê Thị Kim Oanh, Chủ tịch UBND xã Ea Phê, cho biết tình trạng thiếu nước sinh hoạt tại một số địa bàn thời gian qua đã ảnh hưởng trực tiếp đến đời sống người dân. Vì vậy, việc hỗ trợ bồn chứa trước mùa khô có ý nghĩa thiết thực, giúp các hộ có thêm phương tiện dự trữ nước trước nguy cơ hạn hán trong giai đoạn 2026-2027.

Theo bà Oanh, địa phương sẽ bảo đảm việc phân bổ bồn chứa công khai, minh bạch, đúng đối tượng; đồng thời hướng dẫn người dân lắp đặt, sử dụng và vệ sinh bồn đúng cách, bảo đảm nước được lưu trữ an toàn, đáp ứng nhu cầu sinh hoạt của các gia đình.

Đại diện UNICEF tại Việt Nam, bà Silvia Danailov, nhấn mạnh tầm quan trọng của việc chuẩn bị sớm trước nguy cơ El Niño. Khi hạn hán chưa diễn biến nghiêm trọng, các địa phương và cộng đồng cần chủ động đa dạng hóa nguồn nước, chuẩn bị nguồn cung dự phòng và trang bị phương tiện lưu trữ nước an toàn.

Theo bà Silvia Danailov, thiếu nước sạch không chỉ ảnh hưởng đến sinh hoạt mà còn tác động đến sức khỏe, dinh dưỡng và việc học tập của trẻ em. Phụ nữ, trẻ em và các gia đình tại khu vực khó khăn, chưa được tiếp cận ổn định với nguồn nước sạch, là những nhóm dễ bị tổn thương khi hạn hán kéo dài.

Thông qua chương trình, UNICEF hỗ trợ các cộng đồng và nhóm dễ bị tổn thương, đặc biệt là những gia đình có phụ nữ, trẻ em chưa được tiếp cận đầy đủ với nước sạch và điều kiện lưu trữ nước. Việc trao bồn chứa vừa bổ sung phương tiện dự trữ nước, vừa góp phần nâng cao khả năng chuẩn bị của người dân trước các tác động của biến đổi khí hậu.

Ông Nguyễn Thiên Văn, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Đắk Lắk, cho biết hạn hán và thời tiết cực đoan là những nguy cơ địa phương thường xuyên phải đối mặt, nhất là tại các khu vực chưa được kết nối với hệ thống cấp nước tập trung. Do đó, bảo đảm nước sinh hoạt cho hộ nghèo, hộ có hoàn cảnh khó khăn và người dân tại những nơi có nguy cơ thiếu nước là nhiệm vụ cần được ưu tiên.

Theo ông Nguyễn Thiên Văn, sự phối hợp giữa các cơ quan Trung ương, chính quyền địa phương và tổ chức quốc tế góp phần bổ sung nguồn lực, hỗ trợ người dân chủ động ứng phó với nguy cơ hạn hán. Bên cạnh các giải pháp của chính quyền, người dân cần sử dụng nước tiết kiệm, bảo vệ nguồn nước và tích trữ nước khi có điều kiện.

Việc hỗ trợ 450 bồn chứa tại các xã Ea Phê, Cư Pui và Krông Pắk được kỳ vọng giúp các hộ khó khăn tăng khả năng dự trữ nước sinh hoạt, giảm nguy cơ bị động khi nguồn nước suy giảm trong mùa khô tới.

Theo Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Nguyễn Hoàng Hiệp, El Niño có thể tác động mạnh đến khu vực Nam Trung Bộ và Tây Nguyên từ cuối năm 2026 đến giữa năm 2027, với nguy cơ tương đương đợt hạn hán nghiêm trọng năm 2015-2016.

Dự báo dòng chảy trên các sông, suối có thể giảm 36-40%; nhiều hồ chứa nhỏ đứng trước nguy cơ cạn nước, trong khi nguồn nước dưới đất cũng có thể suy giảm. Những diễn biến này làm gia tăng nguy cơ thiếu nước sinh hoạt, đặc biệt tại các khu vực phụ thuộc vào nước mưa, giếng đào, giếng khoan, sông, suối và hồ chứa nhỏ.

Theo số liệu Bộ Nông nghiệp và Môi trường nêu tại chương trình, khoảng 129.737 hộ dân tại 99 trong tổng số 505 xã, phường thuộc khu vực Duyên hải Nam Trung Bộ và Tây Nguyên có thể gặp khó khăn về nước sinh hoạt. Riêng tỉnh Đắk Lắk có khoảng 42.275 hộ có nguy cơ bị ảnh hưởng.

Trước nguy cơ trên, Thứ trưởng Nguyễn Hoàng Hiệp yêu cầu các địa phương theo dõi sát diễn biến thời tiết, cập nhật phương án phòng, chống hạn hán và thiếu nước; rà soát nguồn nước hiện có, xác định cụ thể những khu vực và nhóm hộ có nguy cơ bị ảnh hưởng để chủ động triển khai giải pháp.

Các địa phương cần chuẩn bị nguồn cấp nước dự phòng, bố trí điểm cấp nước, bồn chứa và phương tiện vận chuyển nước, ưu tiên vùng sâu, vùng xa và những nơi dân cư phân tán. Cùng với đó, cần hướng dẫn người dân sử dụng, bảo quản nước an toàn, tiết kiệm và hiệu quả.

Thứ trưởng Nguyễn Hoàng Hiệp nhấn mạnh, việc trang bị bồn chứa cho các hộ khó khăn là một giải pháp cụ thể giúp người dân tích trữ nước khi có nguồn. Tuy nhiên, để giảm nguy cơ thiếu nước trong giai đoạn 2026-2027, giải pháp này cần được triển khai đồng bộ với việc rà soát nguồn nước, xây dựng phương án cấp nước dự phòng và chuẩn bị các điều kiện ứng phó hạn hán từ sớm.

Đắk Lắk cảnh báo nguy cơ lũ quét, sạt lở đất do mưa lớn kéo dài

Khánh An