Căng mình trong những ca trực đêm

Khoảng 23 giờ đêm, tại điểm gác chắn đường sắt đoạn qua phố Khâm Thiên (phường Đống Đa), tiếng chuông cảnh báo vang lên dồn dập báo hiệu tàu sắp qua. Theo phản xạ thông thường, chị Bùi Thị Huyền Trang (42 tuổi, nhân viên gác chắn đường sắt) khoác vội chiếc áo phản quang, tay cầm đèn tín hiệu bước nhanh ra khỏi cabin trực.

Chị Trang cùng đồng nghiệp căng sức đẩy hai cánh cổng gác chắn, khóa chặt hai đầu đường giao cắt, đồng thời ra hiệu liên tục để điều tiết các phương tiện giao thông dừng lại đúng khoảng cách an toàn.

Theo chị Trang, công việc gác chắn đường sắt được chia ca túc trực 24/24 giờ, trong đó ca đêm từ 18 giờ tối đến 6 giờ sáng hôm sau luôn là thử thách lớn nhất. Không chỉ chống lại cơn buồn ngủ, các nhân viên còn phải duy trì sự tỉnh táo tuyệt đối để tiếp nhận thông tin điều độ ca tàu, theo dõi hệ thống tín hiệu và xử lý các tình huống bất ngờ từ người tham gia giao thông.

“Ca đêm lượng tàu hàng chạy nhiều, nhiều người đi đường về muộn thường có tâm lý cố tình vượt rào chắn dù chuông báo đã reo. Việc phải đối mặt với những đối tượng say rượu, va chạm hay cố tình lăng mạ khi bị ngăn lại xảy ra như cơm bữa. Chị em làm nghề này không chỉ cần sức khỏe mà còn phải thực sự bản lĩnh”, chị Trang chia sẻ.

Khẳng định bản lĩnh và sự tận tụy

Dù môi trường làm việc khắc nghiệt, vất vả không kém nam giới, lực lượng lao động nữ hiện chiếm tỷ lệ lớn tại các đội gác chắn đường sắt nội đô. Sự cẩn trọng, tỉ mỉ và kiên nhẫn của người phụ nữ trở thành yếu tố quan trọng giúp hạn chế tối đa nguy cơ xảy ra sự cố hay tai nạn giao thông đường sắt.

Một nhân viên gác chắn có hơn 10 năm thâm niên tại điểm giao cắt đường sắt thuộc phường Hoàng Mai cho biết, làm công việc này gần như đồng nghĩa với việc chấp nhận xáo trộn sinh hoạt gia đình. Những ngày Lễ, Tết hay thời điểm thời tiết khắc nghiệt như mưa bão, rét đậm, áp lực công việc lại tăng gấp đôi khi tần suất tàu chạy tăng ca và nguy cơ mất an toàn giao thông lên cao.

Thực tế cho thấy, dù đối mặt với áp lực công việc lớn, nguy cơ tai nạn lao động cao và nhiều ảnh hưởng lâu dài đến sức khỏe, những người phụ nữ gác chắn đường sắt vẫn nỗ lực bám nghề, lặng lẽ giữ an toàn cho những tuyến đường sắt chạy qua lòng thành phố.

Sự hiện diện bền bỉ của các nữ nhân viên gác chắn tại những điểm giao cắt giao thông phức tạp không chỉ xóa bỏ những định kiến về giới trong phân công lao động, mà còn đóng góp trực tiếp vào sự vận hành an toàn của ngành đường sắt. Dù vậy, để lực lượng lao động nữ này yên tâm gắn bó với nghề, bên cạnh sự ghi nhận và tôn vinh, việc đảm bảo các chính sách an sinh xã hội cùng chế độ đãi ngộ thiết thực đóng vai trò then chốt.

Thời gian qua, ngành đường sắt và các đơn vị quản lý đã có nhiều cố gắng trong việc cải thiện điều kiện làm việc, trang bị bảo hộ lao động và chi trả phụ cấp ca đêm, phụ cấp độc hại cho công nhân. Tuy nhiên, trước đặc thù công việc trực ca đêm kéo dài cần các chính sách hỗ trợ cần tiếp tục được hoàn thiện mang tính chuyên biệt hơn.

Nhiều chuyên gia lao động cho rằng, cần nghiên cứu điều chỉnh khung mức phụ cấp độc hại, phụ cấp ca đêm phù hợp với mức độ rủi ro thực tế của nghề gác chắn. Đồng thời, tăng cường chế độ khám sức khỏe định kỳ chuyên khoa cho lao động nữ, điều chỉnh tuổi nghỉ hưu hoặc có cơ chế chuyển đổi vị trí công tác linh hoạt cho những nhân viên nữ lớn tuổi, sức khỏe suy giảm.

Bên cạnh đó, việc đầu tư nâng cấp cơ sở vật chất tại các cabin trực, đảm bảo không gian nghỉ ngơi an toàn, vệ sinh khép kín, hệ thống bãi chớp cảnh báo tự động hỗ trợ cùng các chính sách hỗ trợ nhà ở xã hội, chăm sóc con nhỏ ngoài giờ cũng là những nhu cầu cấp thiết, giúp giảm bớt gánh nặng cho những “bóng hồng” lặng lẽ gác đường ray.

[VIDEO] Hội Nước và Môi trường Việt Nam gặp mặt kỷ niệm Ngày Doanh nhân Việt Nam và Ngày Phụ nữ Việt Nam

Nguyễn Thành