Công ty TNHH MTV Khai thác thủy lợi miền Nam đang triển khai kế hoạch bảo trì công trình năm 2026, chuẩn bị các điều kiện cần thiết để vận hành cụm cống Cái Lớn, Cái Bé và Xẻo Rô thuộc hệ thống công trình thủy lợi Cái Lớn - Cái Bé, phục vụ công tác kiểm soát nguồn nước trong mùa khô tới.

Theo kế hoạch, công ty tập trung kiểm tra, bảo dưỡng máy móc, thiết bị; sửa chữa, thay thế các hạng mục, kết cấu bị hư hỏng, bảo đảm công trình vận hành ổn định và sẵn sàng đáp ứng yêu cầu điều tiết nước trong các tình huống bất lợi. Công tác kiểm tra, đánh giá hiện trạng công trình sau mùa mưa năm 2026 cũng được chú trọng nhằm kịp thời phát hiện, xử lý những nguy cơ có thể ảnh hưởng đến quá trình vận hành.

Cùng với đó, công ty đã kiện toàn ban kỹ thuật, đội xung kích phòng, chống thiên tai; chuẩn bị vật tư, nguyên liệu, nhiên liệu và phương tiện phục vụ công tác ứng phó. Việc chuẩn bị đồng bộ về cơ sở vật chất và nhân lực nhằm nâng cao khả năng xử lý các tình huống phát sinh, hạn chế nguy cơ gián đoạn hoạt động kiểm soát nguồn nước.

Xây dựng kịch bản vận hành theo mức độ rủi ro

Trước nguy cơ El Niño có thể làm gia tăng nắng nóng, hạn hán, thiếu nước và xâm nhập mặn, Công ty TNHH MTV Khai thác thủy lợi miền Nam xây dựng các phương án vận hành công trình trên cơ sở tham khảo diễn biến hạn hán, xâm nhập mặn trong các mùa khô 2015-2016, 2019-2020 và 2023-2024, đồng thời bám sát chỉ đạo của Bộ Nông nghiệp và Môi trường, Cục Quản lý và Xây dựng công trình thủy lợi.

Đối với cụm cống Cái Lớn - Cái Bé, thời gian vận hành dự kiến kéo dài từ tháng 12/2026 đến hết tháng 5/2027. Tùy diễn biến nguồn nước và yêu cầu điều tiết, phương án vận hành có thể bao gồm việc đóng từ 9 đến 11 cửa cống Cái Lớn và toàn bộ hai cửa cống Cái Bé.

Trong kịch bản rủi ro cao, tổng thời gian vận hành dự kiến là 53 ngày, tương đương mùa khô 2023-2024. Với kịch bản rủi ro rất cao, thời gian này có thể tăng lên 72 ngày, nhiều hơn 19 ngày so với kịch bản rủi ro cao.

Đây là các phương án dự phòng nhằm chủ động ứng phó với những diễn biến bất lợi, không phải lịch vận hành cố định cho toàn bộ mùa khô. Việc đóng, mở cống và điều chỉnh chế độ vận hành sẽ căn cứ tình hình thực tế, diễn biến khí tượng thủy văn, nguồn nước và yêu cầu phòng, chống hạn hán, thiếu nước, xâm nhập mặn, lũ, úng ngập.

Quá trình vận hành phải tuân thủ quy trình được cấp có thẩm quyền ban hành, đồng thời cập nhật thường xuyên thông tin dự báo, cảnh báo để điều chỉnh phương án phù hợp với từng thời điểm, bảo đảm hiệu quả điều tiết và an toàn công trình.

Tăng cường phối hợp, nâng cao khả năng ứng phó

Bên cạnh công tác chuẩn bị tại công trình, công ty phối hợp với Sở Nông nghiệp và Môi trường, các đơn vị khai thác thủy lợi và địa phương trong vùng hưởng lợi để trao đổi thông tin về khí tượng thủy văn, nguồn nước, kế hoạch sản xuất, khung thời vụ và phương án vận hành công trình.

Sự phối hợp giữa các đơn vị nhằm gắn việc điều tiết nguồn nước với nhu cầu sử dụng nước của từng khu vực, hạn chế tác động bất lợi đến sản xuất nông nghiệp và đời sống người dân. Khi xuất hiện hoặc có cảnh báo về diễn biến khí tượng thủy văn bất lợi, việc vận hành cần được phối hợp với các hệ thống liên quan theo quy trình vận hành tích hợp do cơ quan có thẩm quyền ban hành.

Theo kế hoạch, cuối tháng 11, đầu tháng 12/2026, công ty dự kiến tổ chức diễn tập vận hành cụm công trình Cái Lớn - Cái Bé, Xẻo Rô để ứng phó với hạn hán, thiếu nước và xâm nhập mặn. Hoạt động này nhằm rà soát phương án xử lý tình huống, kiểm tra khả năng phối hợp giữa các lực lượng, nâng cao mức độ sẵn sàng của đội ngũ kỹ thuật và lực lượng xung kích phòng, chống thiên tai trước khi bước vào cao điểm mùa khô.

Trong bối cảnh diễn biến khí tượng thủy văn còn tiềm ẩn nhiều yếu tố khó lường, việc chủ động bảo trì công trình, chuẩn bị nhân lực và xây dựng các kịch bản vận hành có ý nghĩa quan trọng đối với công tác quản lý, điều tiết nguồn nước tại Đồng bằng sông Cửu Long.

Vận hành công trình đúng quy trình, phối hợp chặt chẽ giữa các đơn vị và linh hoạt điều chỉnh theo diễn biến thực tế sẽ góp phần nâng cao hiệu quả khai thác hệ thống thủy lợi, hạn chế tác động của hạn hán, xâm nhập mặn, bảo vệ sản xuất nông nghiệp và đáp ứng nhu cầu nước phục vụ dân sinh.

Đà Nẵng chủ động phương án ứng phó thiên tai từ vùng trọng điểm

Khánh An