An ninh mạng: Lá chắn bảo vệ hạ tầng năng lượng trong kỷ nguyên số
Chuyển đổi xanh - Ngày đăng : 15:18, 23/10/2026
An ninh mạng: Lá chắn bảo vệ hạ tầng năng lượng trong kỷ nguyên số
Sự phát triển của công nghệ số đang đặt ra yêu cầu mới đối với công tác bảo đảm an ninh năng lượng, trong đó bảo vệ hệ thống công nghệ thông tin, công nghệ vận hành công nghiệp và dữ liệu trở thành nhiệm vụ quan trọng.
Ngày 23/10/2026, tại Hà Nội, Tạp chí điện tử An ninh mạng Việt Nam tổ chức hội thảo chuyên đề “An ninh năng lượng cho chuyển đổi xanh trong kỷ nguyên số”, dưới sự chỉ đạo của Cục An ninh mạng (A05), Bộ Công an, với sự đồng hành của Tổng công ty Khí Việt Nam (PV GAS) trong vai trò Đối tác chiến lược.
Diễn ra tại Trung tâm Hội nghị Công đoàn Việt Nam, số 1A phố Yết Kiêu, Hà Nội, hội thảo tập trung trao đổi các giải pháp bảo vệ hạ tầng năng lượng trọng yếu, nâng cao an toàn vận hành, tăng cường năng lực ứng phó sự cố và đa dạng hóa nguồn cung LNG trong bối cảnh chuyển đổi số, chuyển đổi xanh.
An ninh mạng là một phần thiết yếu của an ninh năng lượng
Phát biểu khai mạc hội thảo, ông Vũ Duy Hiền, Phó Tổng Thư ký, Chánh Văn phòng Hiệp hội An ninh mạng quốc gia, nhấn mạnh mối quan hệ ngày càng chặt chẽ giữa năng lượng, công nghệ số và an ninh mạng.
Theo ông Vũ Duy Hiền, khi hoạt động sản xuất, cung ứng và vận hành năng lượng ngày càng dựa vào dữ liệu cùng các công nghệ điều khiển, việc bảo vệ an ninh mạng phải được xác định là bộ phận không thể tách rời trong bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia.
.jpg)
Điều này cho thấy yêu cầu bảo đảm an ninh năng lượng hiện nay không chỉ nằm ở khả năng duy trì nguồn cung mà còn liên quan trực tiếp đến mức độ an toàn của hệ thống công nghệ, khả năng kiểm soát rủi ro và tính liên tục trong vận hành. Một sự cố làm gián đoạn hệ thống điều khiển hoặc dữ liệu có thể ảnh hưởng đến hoạt động của các công trình, đơn vị cung ứng năng lượng và những hệ thống có liên quan.
Để ứng phó với những thách thức này, ông Vũ Duy Hiền đề xuất ba định hướng trọng tâm: chuyển từ bảo vệ bị động sang chủ động quản trị rủi ro, nâng cao khả năng chống chịu; tăng cường phối hợp giữa cơ quan quản lý, doanh nghiệp năng lượng và các tổ chức chuyên môn; đồng thời bảo đảm việc ứng dụng công nghệ mới luôn gắn với yêu cầu an ninh, an toàn và phát triển bền vững.
Các định hướng trên đặt trọng tâm vào việc phòng ngừa nguy cơ từ sớm, nâng cao khả năng thích ứng và xây dựng cơ chế phối hợp giữa các bên. Đây cũng là cơ sở để ngành năng lượng chủ động hơn trước những rủi ro an ninh mạng trong quá trình hiện đại hóa hạ tầng và chuyển đổi số.
Phát biểu chỉ đạo, định hướng tại hội thảo, Thượng tá Triệu Mạnh Tùng, Phó Cục trưởng Cục An ninh mạng (A05), Bộ Công an, nhấn mạnh tính chất đặc biệt quan trọng của hạ tầng năng lượng đối với hoạt động của nền kinh tế và các lĩnh vực thiết yếu khác.
Theo Thượng tá Triệu Mạnh Tùng, hạ tầng năng lượng có thể trở thành mục tiêu trong các cuộc xung đột. Nếu hệ thống năng lượng bị tê liệt, những hệ thống khác cũng có nguy cơ bị ảnh hưởng, từ thông tin liên lạc đến hoạt động điều khiển, giám sát và vận hành.
Đáng chú ý, nguy cơ tấn công mạng nhằm vào hạ tầng trọng yếu không còn là vấn đề giả định mà đã hiện hữu. Vì vậy, các đơn vị quản lý và doanh nghiệp cần chủ động nhận diện nguy cơ, đánh giá rủi ro và triển khai biện pháp bảo vệ phù hợp với mức độ quan trọng của từng hệ thống.
Thượng tá Triệu Mạnh Tùng đề nghị doanh nghiệp ưu tiên bảo vệ các hệ thống năng lượng trọng yếu; tăng cường năng lực giám sát, ứng phó và khôi phục sau sự cố; đồng thời đẩy mạnh phối hợp với cơ quan chức năng và các đơn vị chuyên môn.
Một yêu cầu đáng chú ý là việc bảo vệ hệ thống công nghệ thông tin (IT), công nghệ vận hành công nghiệp (OT) và dữ liệu vận hành phải được thực hiện phù hợp với đặc thù của từng hệ thống. Công tác bảo vệ cần được tính toán ngay từ giai đoạn đầu tư, thiết kế và tiếp tục duy trì trong suốt quá trình vận hành, thay vì chỉ tập trung xử lý khi sự cố đã xảy ra.
Đa dạng hóa nguồn LNG trước những biến động của thị trường năng lượng
Bên cạnh yêu cầu bảo vệ hạ tầng trước các nguy cơ an ninh mạng, hội thảo dành sự quan tâm đến bài toán bảo đảm nguồn cung năng lượng, trong đó có vai trò ngày càng quan trọng của LNG.
Tổng công ty Khí Việt Nam (PV GAS), đơn vị thành viên của Tập đoàn Công nghiệp - Năng lượng Quốc gia Việt Nam (Petrovietnam), hoạt động chủ yếu trong lĩnh vực công nghiệp khí. Doanh nghiệp tham gia chuỗi giá trị khí từ thu gom, vận chuyển, chế biến, tàng trữ đến kinh doanh các sản phẩm khí, đồng thời đầu tư phát triển hạ tầng LNG.
.jpg)
Theo nội dung được trao đổi tại hội thảo, trong bối cảnh nguồn khí trong nước suy giảm, LNG nhập khẩu ngày càng có vai trò quan trọng đối với an ninh năng lượng quốc gia. Tuy nhiên, thị trường LNG chịu tác động từ các biến động địa chính trị, đặt ra yêu cầu đa dạng hóa nguồn nhập khẩu và xây dựng chiến lược cung ứng dài hạn.
Chia sẻ tại hội thảo, ông Hồ Diên Vượng, Phó Giám đốc Chi nhánh Kinh doanh LNG, đại diện PV GAS, cho biết việc thu xếp nguồn LNG vẫn gặp khó khăn do các hợp đồng mua bán điện chưa có cam kết đủ dài hạn, khiến doanh nghiệp khó ký kết những hợp đồng mua LNG dài hạn tương ứng.
Trong khi đó, nhu cầu LNG có thể tăng mạnh khi các nhà máy điện khí đi vào vận hành. Điều này đặt ra yêu cầu phải có giải pháp phù hợp để duy trì nguồn cung ổn định, đáp ứng nhu cầu của hệ thống năng lượng trong thời gian tới.
Ông Hồ Diên Vượng trình bày các giải pháp đa dạng hóa nguồn cung LNG nhằm bảo đảm an ninh năng lượng và phục vụ chuyển dịch năng lượng trong bối cảnh địa chính trị thế giới biến động. Nội dung tham luận tập trung làm rõ mối liên hệ giữa nguồn cung LNG, phát triển hạ tầng và yêu cầu bảo đảm an ninh năng lượng trong dài hạn.
Từ góc độ phát triển hạ tầng, việc bổ sung nguồn cung LNG góp phần tăng tính linh hoạt và khả năng thích ứng của hệ thống năng lượng. Tuy nhiên, để những nguồn cung này phát huy hiệu quả, yêu cầu đặt ra không chỉ là bảo đảm khả năng tiếp cận nhiên liệu mà còn phải duy trì an toàn vận hành, bảo vệ các hệ thống công nghệ và dữ liệu trước những nguy cơ có thể gây gián đoạn hoạt động.
Do đó, đa dạng hóa nguồn cung và bảo vệ hạ tầng năng lượng cần được xem xét trong mối quan hệ bổ trợ lẫn nhau, hướng tới mục tiêu duy trì hoạt động ổn định, liên tục và đáp ứng yêu cầu phát triển của nền kinh tế.
Công nghệ và quản trị rủi ro trong quá trình chuyển đổi xanh
Tại hội thảo, các tham luận chuyên đề mở rộng góc nhìn về an ninh năng lượng, từ vai trò của năng lượng đối với nền kinh tế đến những thách thức an ninh phi truyền thống, giải pháp an ninh mạng và ứng dụng công nghệ trong quản lý, vận hành.
TS. Nguyễn Huy Hoạch, đại diện Thường trực Hội đồng Khoa học và Biên tập của Hiệp hội Năng lượng Việt Nam (VEA), trình bày về vai trò của năng lượng trong giai đoạn phát triển mới của nền kinh tế Việt Nam.
Tiếp cận từ góc độ an ninh phi truyền thống, ThS. Lưu Văn Vinh, thuộc Viện An ninh phi truyền thống, Đại học Quốc gia Hà Nội, làm rõ mối quan hệ giữa an ninh năng lượng và những thách thức an ninh phi truyền thống hiện nay.
Trong khi đó, ông Nguyễn Trung Hiếu, Phó Giám đốc Trung tâm An ninh mạng quốc gia (A05), đề cập các nguy cơ tấn công mạng nhằm vào hạ tầng năng lượng và những yêu cầu quản trị nhằm tăng cường khả năng phục hồi của hệ thống.
Ở góc độ ứng dụng công nghệ, ông Trần Quang Hải, Giám đốc công nghệ Công ty Cổ phần AIZ, giới thiệu các mô hình trí tuệ nhân tạo (AI) phục vụ tối ưu hóa tiêu thụ năng lượng và quản trị phát thải.
Ông Nguyễn Trung Nghĩa, chuyên gia tư vấn an ninh mạng của Công ty Cổ phần Công nghệ An ninh mạng quốc gia Việt Nam (NCS), trình bày các phương án kỹ thuật bảo vệ hệ thống IT/OT và dữ liệu vận hành.
Các nội dung thảo luận cho thấy quá trình chuyển đổi số và chuyển đổi xanh của ngành năng lượng đặt ra yêu cầu đồng thời về hiệu quả sử dụng năng lượng, quản trị phát thải, an toàn công nghệ và khả năng chống chịu trước rủi ro.
Việc ứng dụng AI có thể hỗ trợ tối ưu hóa tiêu thụ năng lượng và quản trị phát thải. Tuy nhiên, cùng với việc khai thác những lợi ích từ công nghệ mới, các đơn vị cần chú trọng bảo vệ dữ liệu, hệ thống điều khiển và hạ tầng vận hành, bảo đảm công nghệ phục vụ mục tiêu phát triển nhưng không làm gia tăng những rủi ro an ninh không được kiểm soát.
Vì vậy, bảo vệ hệ thống IT/OT và dữ liệu cần được đặt trong tổng thể công tác quản trị rủi ro của doanh nghiệp năng lượng. Việc nhận diện nguy cơ, giám sát hệ thống, chuẩn bị phương án ứng phó và khôi phục sau sự cố là những nội dung có ý nghĩa đối với khả năng duy trì hoạt động liên tục của hạ tầng trọng yếu.
Tăng cường phối hợp, hướng tới nền tảng an ninh năng lượng bền vững
Thông qua các phiên trao đổi, hội thảo hướng tới tăng cường kết nối giữa cơ quan quản lý, doanh nghiệp năng lượng, giới nghiên cứu và cộng đồng công nghệ; đồng thời chia sẻ kinh nghiệm trong quản trị rủi ro, bảo vệ hạ tầng trọng yếu và nâng cao năng lực ứng phó sự cố.
Các nội dung được đặt ra tại sự kiện cho thấy bảo đảm an ninh năng lượng trong kỷ nguyên số cần được triển khai đồng bộ trên nhiều phương diện. Trong đó, duy trì nguồn cung ổn định, bảo vệ hạ tầng công nghệ, nâng cao khả năng phục hồi và tăng cường phối hợp giữa các đơn vị đều là những yếu tố quan trọng.
Đối với doanh nghiệp năng lượng, việc chủ động đánh giá rủi ro và xây dựng phương án bảo vệ phù hợp cần gắn với toàn bộ vòng đời của hệ thống, từ đầu tư, thiết kế đến vận hành. Đối với cơ quan quản lý và các tổ chức chuyên môn, tăng cường trao đổi, phối hợp và chia sẻ kinh nghiệm là cơ sở hỗ trợ nâng cao năng lực phòng ngừa, phát hiện và xử lý các nguy cơ.
Trong bối cảnh chuyển đổi xanh ngày càng gắn với chuyển đổi số, một nền tảng năng lượng bền vững không chỉ đòi hỏi nguồn cung đáp ứng nhu cầu mà còn cần hệ thống vận hành an toàn, dữ liệu tin cậy và khả năng duy trì hoạt động trước các sự cố.
Với thông điệp “Dữ liệu tin cậy, vận hành an toàn, nguồn cung liên tục”, hội thảo kỳ vọng góp phần thúc đẩy các giải pháp bảo vệ hạ tầng trọng yếu, tăng cường năng lực ứng phó rủi ro và xây dựng nền tảng an ninh năng lượng vững chắc, phục vụ chuyển đổi số và chuyển đổi xanh bền vững tại Việt Nam.
.png)