Ngày 7/11, tại tỉnh Gia Lai, Diễn đàn Logistics Việt Nam 2026 với chủ đề Kết nối logistics cao nguyên, vươn ra chuỗi cung ứng toàn cầu đã diễn ra dưới sự phối hợp tổ chức của Bộ Công Thương và UBND tỉnh Gia Lai. Sự kiện thu hút khoảng 600 đại biểu là đại diện các bộ, ngành, địa phương, tổ chức quốc tế, hiệp hội và cộng đồng doanh nghiệp.

Phát biểu chỉ đạo tại diễn đàn, Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Phạm Gia Túc nhấn mạnh logistics là ngành dịch vụ thiết yếu, giữ vai trò kết nối các hoạt động sản xuất với tiêu dùng, thị trường trong nước với thị trường quốc tế. Một hệ thống logistics thông suốt, hiệu quả không chỉ giúp giảm chi phí lưu thông hàng hóa mà còn thúc đẩy sản xuất, mở rộng xuất khẩu, nâng cao năng lực cạnh tranh và khả năng tự chủ của nền kinh tế.

Theo đánh giá tại diễn đàn, năm 2026, ngành logistics Việt Nam dự kiến duy trì tốc độ tăng trưởng khoảng 14-16%/năm, đóng góp khoảng 4,5-5% GDP. Trong 10 tháng đầu năm 2026, tổng kim ngạch xuất nhập khẩu cả nước đạt khoảng 1.005 tỷ USD, cho thấy quy mô thương mại và nhu cầu vận chuyển, lưu kho, phân phối hàng hóa ngày càng lớn.

Mặc dù vậy, chi phí logistics của Việt Nam hiện vẫn chiếm khoảng 16-17% GDP, cao hơn mức bình quân thế giới khoảng 10-12%. Những hạn chế về kết nối hạ tầng giữa vùng nguyên liệu, khu sản xuất, trung tâm logistics với cảng biển, ga đường sắt và cửa khẩu đang làm gia tăng chi phí vận chuyển. Bên cạnh đó, năng lực cung cấp dịch vụ tích hợp của doanh nghiệp trong nước còn hạn chế, đội tàu chưa đáp ứng yêu cầu và hoạt động vận tải vẫn phụ thuộc đáng kể vào các hãng tàu nước ngoài.

Trước thực trạng này, Chính phủ đặt mục tiêu đến năm 2030 giảm tỷ trọng chi phí logistics xuống còn khoảng 12-15% GDP. Để hiện thực hóa mục tiêu, Phó Thủ tướng yêu cầu triển khai đồng bộ sáu nhóm nhiệm vụ, tập trung vào hoàn thiện thể chế, tổ chức lại hạ tầng, cải cách thủ tục, chuyển đổi số, phát triển doanh nghiệp và nâng cao hiệu quả thực hiện chiến lược logistics.

Trong đó, Bộ Công Thương được giao rà soát, hoàn thiện cơ chế, chính sách phát triển ngành, trọng tâm là Nghị định số 163/2017/NĐ-CP; đồng thời khẩn trương trình Thủ tướng Chính phủ phương án xây dựng cơ chế điều phối logistics cấp quốc gia trong tháng 12/2026. Cơ chế này nhằm tăng cường phối hợp liên ngành, liên vùng, khắc phục tình trạng phân tán trong quản lý và tổ chức thực hiện.

Đối với hạ tầng, các bộ, ngành và địa phương cần rà soát toàn diện mạng lưới giao thông, xác định những điểm nghẽn trong kết nối giữa các vùng sản xuất, khu công nghiệp, trung tâm logistics và các đầu mối giao thương. Trong quý I/2027, cần hoàn thành danh mục các điểm nghẽn, xác định rõ nguồn lực và tiến độ xử lý. Đồng thời, phát triển hài hòa các phương thức vận tải đường sắt, đường thủy, đường biển nhằm giảm sự phụ thuộc quá lớn vào vận tải đường bộ.

Một trong những yêu cầu đáng chú ý là thúc đẩy chuyển đổi số gắn với phát triển logistics xanh. Theo đó, cần chuẩn hóa, kết nối và chia sẻ dữ liệu, tiến tới thí điểm hệ thống dữ liệu logistics quốc gia trong năm 2027. Việc ứng dụng công nghệ phải hướng đến giảm khai báo trùng lặp, hạn chế phương tiện chạy rỗng, rút ngắn thời gian lưu kho và nâng cao hiệu quả quản lý vận tải.

Cùng với chuyển đổi số, Phó Thủ tướng yêu cầu chú trọng các giải pháp giảm phát thải, sử dụng hiệu quả năng lượng và tài nguyên trong hoạt động logistics. Doanh nghiệp cần tăng cường liên kết với nhà sản xuất, chủ hàng, nhà phân phối; phát triển dịch vụ logistics tích hợp, chuỗi lạnh và mở rộng mạng lưới quốc tế. Công tác đào tạo nhân lực cũng cần đáp ứng yêu cầu chuyển đổi số, chuyển đổi xanh và sự thay đổi của chuỗi cung ứng toàn cầu.

Việc phát triển logistics theo hướng hiện đại, xanh và đồng bộ được kỳ vọng góp phần giảm chi phí vận chuyển, nâng cao giá trị nông sản, thúc đẩy công nghiệp chế biến và mở rộng thị trường xuất khẩu. Đây cũng là điều kiện quan trọng để Việt Nam nâng cao năng lực cạnh tranh, tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng toàn cầu, đồng thời gắn tăng trưởng kinh tế với sử dụng hiệu quả tài nguyên và giảm tác động môi trường.

Phó Thủ tướng Thường trực Phạm Gia Túc nêu 4 trọng tâm thúc đẩy kết nối thị trường, hạ tầng và chuỗi cung ứng ASEAN - Trung Quốc

Kiệt Vũ