Quảng Ninh phát triển kinh tế xanh từ sinh kế dưới tán rừng ngập mặn
Chuyển đổi xanh - Ngày đăng : 19:00, 16/11/2026
Quảng Ninh phát triển kinh tế xanh từ sinh kế dưới tán rừng ngập mặn
Với gần 20.000ha rừng ngập mặn, Quảng Ninh đang khai thác giá trị hệ sinh thái ven biển thông qua các mô hình nuôi trồng thủy sản và du lịch sinh thái. Hướng đi này không chỉ tạo sinh kế, nâng cao thu nhập cho người dân mà còn góp phần bảo vệ rừng, duy trì đa dạng sinh học và tăng khả năng thích ứng với biến đổi khí hậu.

Gắn sinh kế với trách nhiệm bảo vệ rừng
Quảng Ninh hiện có gần 20.000ha rừng ngập mặn. Không chỉ đóng vai trò là lá chắn tự nhiên giúp chắn sóng, hạn chế xói lở bờ biển, những cánh rừng này còn là môi trường cư trú, sinh trưởng của nhiều loài thủy sản, tạo nguồn sinh kế cho người dân ven biển.
Nhằm khai thác hiệu quả giá trị kinh tế của hệ sinh thái, tỉnh đang từng bước phát triển các mô hình nuôi trồng thủy sản dưới tán rừng, kết hợp bảo vệ tài nguyên và môi trường tự nhiên.
Tại khu phố Hải Đông 2, phường Móng Cái 3, mô hình nuôi cua biển dưới tán rừng ngập mặn đang được triển khai thí điểm trên diện tích 16ha. Dự án bắt đầu từ tháng 8/2026, với sự tham gia của 12 hộ dân và khoảng 80.000 con cua giống.
Trung tâm Khuyến nông và Quản lý bảo vệ, phát triển rừng thuộc Sở Nông nghiệp và Môi trường phối hợp với chính quyền địa phương cung ứng con giống, chuyển giao kỹ thuật. Các hộ dân trực tiếp tổ chức nuôi trồng, đồng thời cam kết sản xuất gắn với bảo vệ môi trường và diện tích rừng được giao khoán. Sau hơn hai tháng triển khai, cua giống thích nghi khá tốt với môi trường tự nhiên. Nguồn nước ổn định và thức ăn sẵn có dưới tán rừng tạo điều kiện thuận lợi cho cua sinh trưởng, chưa phát hiện dấu hiệu dịch bệnh.
Đáng chú ý, các hộ tham gia còn ký hợp đồng nhận giao khoán bảo vệ rừng trong thời hạn 5 năm. Người dân có trách nhiệm tuần tra, ngăn chặn hành vi xâm hại, lấn chiếm và gây ô nhiễm môi trường rừng. Qua đó, lợi ích kinh tế được gắn trực tiếp với trách nhiệm bảo tồn hệ sinh thái.
Đa dạng hóa mô hình kinh tế dưới tán rừng
Không chỉ nuôi cua biển, các khu vực bãi triều có rừng ngập mặn tại Quảng Ninh còn mở ra tiềm năng phát triển nhiều mô hình nuôi trồng thủy sản có giá trị kinh tế.
Tại khu vực bãi triều cửa sông Hà Cối, Hợp tác xã nuôi trồng, chế biến, thương mại xuất nhập khẩu nông - lâm - thủy sản Quảng Hà đang triển khai nuôi nhuyễn thể trên diện tích 6ha. Trong đó, 2ha ngao trơn với khoảng 5 tấn giống cho sản lượng 15-18 tấn thương phẩm mỗi vụ; 2ha sò gạo và 2ha nghêu với khoảng 10 tấn giống, sản lượng nghêu đạt khoảng 40 tấn.
Từ đầu năm 2026, hợp tác xã tiếp tục thử nghiệm nuôi cua biển và sá sùng tại các bãi triều có rừng ngập mặn. Riêng mô hình nuôi sá sùng được phối hợp triển khai với Trường Cao đẳng Kinh tế, Kỹ thuật và Thủy sản, từ khâu ương dưỡng giống đến đưa vào nuôi thực tế. Mô hình không chỉ tạo thêm nguồn thu nhập cho xã viên mà còn góp phần giảm áp lực khai thác, đào bắt sá sùng tự nhiên dưới tán rừng.
Với khoảng 4.000ha bãi triều và 914ha rừng ngập mặn, Quảng Hà có nhiều điều kiện thuận lợi để phát triển nuôi trồng thủy sản theo hướng khai thác hợp lý tài nguyên, bảo vệ môi trường sinh thái. Bên cạnh nuôi trồng thủy sản, rừng ngập mặn còn được khai thác giá trị cảnh quan để phát triển du lịch sinh thái. Tại xã Hải Lạng, nơi có gần 2.700ha rừng ngập mặn, mô hình Family Ecozone rộng 20ha kết hợp nuôi trồng thủy sản với du lịch trải nghiệm đang mở ra hướng phát triển mới.
Du khách đến đây có thể tham quan bãi triều, khám phá hệ sinh thái rừng ngập mặn và trải nghiệm hoạt động nuôi trồng thủy sản. Qua đó, giá trị của rừng không chỉ nằm ở nguồn lợi tự nhiên mà còn được mở rộng sang các dịch vụ du lịch gắn với thiên nhiên.
Thực tế cho thấy, phát triển sinh kế dưới tán rừng đang tạo thêm động lực để cộng đồng tham gia bảo vệ tài nguyên ven biển. Giai đoạn 2021-2025, Quảng Ninh đã trồng mới và phục hồi hàng nghìn hecta rừng ngập mặn; riêng Ban Quản lý dự án trồng rừng Việt - Đức thuộc Sở Nông nghiệp và Môi trường đã trồng gần 1.800ha.
Trong bối cảnh biến đổi khí hậu ngày càng gia tăng tác động đến các vùng ven biển, bảo vệ và phát huy giá trị rừng ngập mặn có ý nghĩa quan trọng đối với cả môi trường và kinh tế. Việc kết hợp nuôi trồng thủy sản phù hợp, bảo tồn rừng và phát triển du lịch sinh thái đang góp phần hình thành những mô hình kinh tế xanh, tạo sinh kế lâu dài và nâng cao khả năng thích ứng với biến đổi khí hậu cho cộng đồng địa phương.
