COP31: Đề xuất tăng tốc chuyển dịch năng lượng, huy động ít nhất 120 tỷ USD cho thích ứng khí hậu

Tin Quốc tế - Ngày đăng : 16:30, 17/11/2026

Dự thảo thỏa thuận chính trị đầu tiên tại Hội nghị COP31 đặt ra những mục tiêu đáng chú ý về giảm dần nhiên liệu hóa thạch, thúc đẩy điện hóa hệ thống năng lượng và tăng nguồn tài chính hỗ trợ các quốc gia ứng phó với biến đổi khí hậu. Tuy nhiên, khoảng cách lợi ích giữa các nhóm quốc gia vẫn là thách thức lớn đối với tiến trình đàm phán.
Tin Quốc tế

COP31: Đề xuất tăng tốc chuyển dịch năng lượng, huy động ít nhất 120 tỷ USD cho thích ứng khí hậu

Mai Hạ • 17/11/2026 16:30

Dự thảo thỏa thuận chính trị đầu tiên tại Hội nghị COP31 đặt ra những mục tiêu đáng chú ý về giảm dần nhiên liệu hóa thạch, thúc đẩy điện hóa hệ thống năng lượng và tăng nguồn tài chính hỗ trợ các quốc gia ứng phó với biến đổi khí hậu. Tuy nhiên, khoảng cách lợi ích giữa các nhóm quốc gia vẫn là thách thức lớn đối với tiến trình đàm phán.

Ngày 16/11, Australia, quốc gia đồng chủ trì Hội nghị lần thứ 31 các bên tham gia Công ước khung của Liên hợp quốc về biến đổi khí hậu (COP31), đã công bố dự thảo đầu tiên của một thỏa thuận chính trị toàn diện. Đây được xem là bước đi quan trọng trong nỗ lực tìm kiếm đồng thuận quốc tế về các hành động ứng phó với biến đổi khí hậu trong giai đoạn tới.

Dự thảo dự kiến được đưa ra thảo luận và tìm kiếm sự đồng thuận của gần 200 quốc gia trước khi hội nghị kết thúc vào ngày 20/11. Tuy nhiên, những khác biệt về lợi ích kinh tế, năng lượng và trách nhiệm tài chính giữa các nước đang khiến quá trình đàm phán trở nên phức tạp.

Chuyển dịch khỏi nhiên liệu hóa thạch tiếp tục là vấn đề nóng

Một trong những nội dung đáng chú ý nhất của dự thảo là lời kêu gọi các quốc gia đẩy nhanh quá trình loại bỏ dần nhiên liệu hóa thạch, bao gồm việc chuyển dịch ngay lập tức khỏi các nguồn năng lượng này trong hệ thống năng lượng.

Than đá, dầu mỏ và khí đốt từ lâu đã trở thành tâm điểm trong các cuộc thương lượng khí hậu quốc tế. Đây vẫn là những nguồn năng lượng chủ yếu của nhiều nền kinh tế, đồng thời là nguyên nhân quan trọng làm gia tăng lượng phát thải khí nhà kính.

Do đó, việc đưa ra một lộ trình chuyển dịch cụ thể không chỉ liên quan đến mục tiêu môi trường mà còn tác động trực tiếp đến an ninh năng lượng, hoạt động sản xuất, việc làm và năng lực cạnh tranh của các quốc gia.

cop-17.jpg
Australia - nước đồng chủ trì Hội nghị COP31 đã chính thức công bố dự thảo đầu tiên của một thỏa thuận chính trị toàn diện. Ảnh minh họa

Dự thảo cũng đề cập mục tiêu nâng tỷ trọng điện năng trong tổng nhu cầu năng lượng cuối cùng toàn cầu lên 35% vào năm 2035. Đây là một trong những sáng kiến trọng tâm được Thổ Nhĩ Kỳ thúc đẩy tại hội nghị.

Mục tiêu này cho thấy xu hướng điện hóa đang ngày càng giữ vai trò quan trọng trong chiến lược chuyển dịch năng lượng toàn cầu. Tuy nhiên, để hiện thực hóa, các quốc gia cần đồng thời đầu tư vào nguồn điện sạch, hệ thống truyền tải, lưu trữ năng lượng và hạ tầng phục vụ quá trình điện hóa.

Tài chính khí hậu: Khoảng cách trách nhiệm giữa các quốc gia

Bên cạnh chuyển dịch năng lượng, tài chính khí hậu tiếp tục là vấn đề có nhiều khác biệt trong đàm phán tại COP31.

Dự thảo đưa vào đề xuất của nhóm các quốc gia đang phát triển về việc các nước giàu tăng gấp ba lần nguồn tài trợ dành cho thích ứng với biến đổi khí hậu, hướng tới mức tối thiểu 120 tỷ USD.

Đây là yêu cầu xuất phát từ thực tế nhiều quốc gia đang phát triển, đặc biệt là những nước dễ bị tổn thương trước thiên tai và các hiện tượng thời tiết cực đoan, đang phải đối mặt với những thiệt hại ngày càng lớn trong khi nguồn lực tài chính và năng lực ứng phó còn hạn chế.

Vấn đề đặt ra không đơn thuần là quy mô nguồn vốn mà còn là trách nhiệm đóng góp, cơ chế phân bổ và khả năng tiếp cận nguồn tài chính khí hậu. Các quốc gia đang phát triển nhiều lần nhấn mạnh rằng những nước có lịch sử phát thải khí nhà kính lớn cần thể hiện trách nhiệm tương xứng trong việc hỗ trợ các quốc gia chịu ảnh hưởng nặng nề từ biến đổi khí hậu.

Nếu không giải quyết được bài toán tài chính, những cam kết về thích ứng, giảm phát thải và xây dựng khả năng chống chịu trước biến đổi khí hậu sẽ khó chuyển hóa thành hành động cụ thể.

Mục tiêu 1,5 độ C và sức ép từ những cảnh báo khoa học

Một nội dung khác được nhấn mạnh trong dự thảo là nguy cơ thế giới tiến gần và có thể vượt ngưỡng giới hạn tăng nhiệt độ 1,5 độ C so với thời kỳ tiền công nghiệp theo mục tiêu của Thỏa thuận Paris.

Văn bản đồng thời nhấn mạnh vai trò của những bằng chứng khoa học tốt nhất hiện có, đặc biệt là các đánh giá của Ủy ban Liên chính phủ về Biến đổi khí hậu (IPCC), trong hoạch định chính sách ứng phó với biến đổi khí hậu.

Các quốc gia châu Âu và nhóm quốc đảo nhỏ đang phát triển là những bên tích cực thúc đẩy việc đưa các căn cứ khoa học vào nội dung thỏa thuận, đồng thời kêu gọi hành động quyết liệt hơn trước nguy cơ vượt ngưỡng 1,5 độ C.

Đáng chú ý, dự thảo còn ghi nhận đề xuất về mục tiêu phát thải ròng bằng 0 vào năm 2030 đối với các quốc gia phát triển. Đây là một đề xuất có mức độ tham vọng rất cao, song cũng được đánh giá là khó đạt được trên thực tế nếu thiếu những thay đổi căn bản về chính sách năng lượng, mô hình sản xuất và tiêu dùng.

Nhìn chung, dự thảo thỏa thuận đầu tiên tại COP31 phản ánh nỗ lực tìm kiếm tiếng nói chung của cộng đồng quốc tế trước những thách thức khí hậu ngày càng nghiêm trọng. Tuy nhiên, từ những đề xuất trên giấy đến các cam kết có tính ràng buộc và hành động thực chất vẫn là một khoảng cách không nhỏ.

Kết quả đàm phán cuối cùng sẽ phụ thuộc vào khả năng dung hòa lợi ích giữa các nhóm quốc gia, đặc biệt trong hai vấn đề then chốt: tốc độ chuyển dịch khỏi nhiên liệu hóa thạch và trách nhiệm huy động nguồn lực tài chính cho ứng phó với biến đổi khí hậu.

Mai Hạ