Nghệ An đề xuất thu phí đặc thù gấp 2 lần phí bảo vệ môi trường trong khai thác khoáng sản
Tin tức - Ngày đăng : 14:38, 17/11/2026
Nghệ An đề xuất thu phí đặc thù gấp 2 lần phí bảo vệ môi trường trong khai thác khoáng sản
Sở Tài chính Nghệ An đang tham mưu xây dựng dự thảo Nghị quyết của HĐND tỉnh về quy định phí đặc thù đối với hoạt động khai thác khoáng sản có tác động đến kết cấu hạ tầng và môi trường. Theo đề xuất, mức phí đặc thù bằng 2 lần số phí bảo vệ môi trường mà tổ chức, cá nhân khai thác khoáng sản phải nộp.
Theo Sở Tài chính, việc xây dựng chính sách này xuất phát từ những tác động của hoạt động khai thác, vận chuyển khoáng sản đến hệ thống kết cấu hạ tầng và môi trường tại các địa phương. Đặc biệt, phương tiện vận tải có tải trọng lớn thường xuyên lưu thông làm gia tăng tình trạng hao mòn, xuống cấp đường giao thông, cầu, cống và các công trình liên quan. Bên cạnh đó, quá trình khai thác, vận chuyển còn phát sinh bụi, tiếng ồn, ảnh hưởng đến môi trường và đời sống người dân.

Trong khi đó, nguồn ngân sách dành cho đầu tư, bảo trì, sửa chữa kết cấu hạ tầng và thực hiện các nhiệm vụ bảo vệ môi trường tại những khu vực chịu ảnh hưởng vẫn còn hạn chế so với nhu cầu thực tế.
Số liệu của cơ quan Thuế cho thấy, tổng thu từ phí bảo vệ môi trường, thuế tài nguyên và tiền cấp quyền khai thác khoáng sản trên địa bàn tỉnh Nghệ An giai đoạn 2024-2026 bình quân khoảng 632 tỷ đồng/năm. Trong đó, riêng phí bảo vệ môi trường đối với hoạt động khai thác khoáng sản đạt bình quân khoảng 155 tỷ đồng/năm.
Từ thực tế trên, Sở Tài chính đề xuất mức thu phí đặc thù bằng 2 lần số phí bảo vệ môi trường phải nộp. Chẳng hạn, một doanh nghiệp có nghĩa vụ nộp 500 triệu đồng phí bảo vệ môi trường thì số phí đặc thù tương ứng là 1 tỷ đồng.
Trường hợp quy định về phí bảo vệ môi trường đối với hoạt động khai thác khoáng sản được sửa đổi, bổ sung hoặc thay thế, mức phí đặc thù sẽ được xác định bằng 2 lần mức phí bảo vệ môi trường phải nộp theo quy định mới.
Theo tính toán của cơ quan tham mưu, với phương án này, nguồn thu từ phí đặc thù dự kiến đạt khoảng 310 tỷ đồng/năm. Việc lấy phí bảo vệ môi trường làm căn cứ xác định mức thu được đánh giá là giải pháp nhằm đơn giản hóa quá trình tính toán, hạn chế phát sinh thủ tục hành chính, giảm chi phí tuân thủ cho doanh nghiệp, đồng thời tạo thuận lợi cho công tác quản lý và đối chiếu số liệu.
Dự thảo Nghị quyết xác định đối tượng chịu phí là các hoạt động khai thác khoáng sản trên địa bàn tỉnh Nghệ An. Người nộp phí gồm các tổ chức, cá nhân thực hiện hoạt động khai thác khoáng sản thuộc đối tượng chịu phí theo quy định. Khoản phí đặc thù này được thực hiện song song, không thay thế các nghĩa vụ tài chính khác mà tổ chức, cá nhân khai thác khoáng sản phải thực hiện theo quy định pháp luật.
Đối với việc quản lý, sử dụng nguồn thu, dự thảo đề xuất ngân sách cấp tỉnh được hưởng 100% số tiền phí đặc thù. Nguồn thu được quản lý, sử dụng theo quy định của pháp luật về ngân sách nhà nước, trong đó ưu tiên bố trí kinh phí đầu tư, nâng cấp, duy tu, sửa chữa kết cấu hạ tầng và thực hiện các nhiệm vụ bảo vệ môi trường tại những địa bàn chịu ảnh hưởng bởi hoạt động khai thác, vận chuyển khoáng sản.
Đáng chú ý, việc bố trí nguồn thu từ phí đặc thù không đồng nghĩa với việc thay thế trách nhiệm đầu tư, thực hiện các công trình, hạng mục của tổ chức, cá nhân khai thác khoáng sản theo quy định pháp luật.
Dự thảo Nghị quyết gồm 6 điều, tập trung quy định về phạm vi điều chỉnh, đối tượng áp dụng, đối tượng chịu phí, người nộp phí, mức thu, quản lý và sử dụng nguồn thu, tổ chức thực hiện và hiệu lực thi hành.
Hiện Sở Tài chính đang lấy ý kiến góp ý của các tổ chức, cá nhân đối với dự thảo trước khi hoàn thiện, trình cấp có thẩm quyền xem xét.
