Báo cáo do tổ chức môi trường Legambiente của Italy công bố ngày 30/12 cho biết, trong năm 2025, quốc gia này tiếp tục phải đối mặt với hàng loạt hiện tượng thời tiết cực đoan với cường độ và tần suất gia tăng, kéo theo nhiều tình huống khẩn cấp liên quan đến nhiệt độ đạt mức kỷ lục. Xu hướng này được dự báo sẽ còn trầm trọng hơn trong những năm tới.

Theo Đài quan sát Città Clima trực thuộc Legambiente, phối hợp thực hiện cùng Tập đoàn Unipol, Italy trong năm 2025 đã ghi nhận tổng cộng 376 sự kiện thời tiết cực đoan, cao hơn 5,9% so với năm 2024 và chỉ thấp hơn mức đỉnh của năm 2023 (383 sự kiện). Các hiện tượng xảy ra nhiều nhất gồm lũ lụt, lốc xoáy, cuồng phong và tình trạng nước tràn bờ.

Legambiente cảnh báo mức gia tăng mạnh của các hiện tượng liên quan đến nhiệt độ kỷ lục (tăng 94,1%), sạt lở do mưa lớn (tăng 42,4%) và thiệt hại bởi gió mạnh (tăng 28,3%).

Những khu vực chịu ảnh hưởng nặng nề nhất là vùng Lombardy với 50 sự kiện, tiếp đến là Sicily (45) và Tuscany (41). Ở miền Nam, hạn hán đã trở thành tình trạng khẩn cấp, đặc biệt tại Sardinia, Sicily và Puglia.

Xét theo tỉnh, Genoa ghi nhận 16 sự kiện thời tiết cực đoan, theo sau là Messina và Turin (12), Florence và Treviso (11), Milan (10), cùng các tỉnh Como, Lecce, Massa Carrara và Palermo (9).

Chỉ riêng trong năm 2025, Italy đã phải hứng chịu 139 trận lũ do mưa lớn, 86 trường hợp thiệt hại do gió giật mạnh và 37 đợt lũ sông.

Báo cáo cũng ước tính tổng thiệt hại kinh tế do thời tiết cực đoan trong năm 2025 đạt khoảng 11,9 tỷ euro (tương đương 14 tỷ USD) và có thể tăng lên 34,2 tỷ euro (40,1 tỷ USD) vào năm 2029.

Lĩnh vực giao thông vận tải nằm trong nhóm bị tác động nặng nhất, khi 24 sự kiện thời tiết cực đoan đã làm hư hại hạ tầng và gây gián đoạn hoạt động tàu hỏa cũng như giao thông công cộng địa phương. Nguyên nhân không chỉ đến từ mưa lớn, lũ lụt, sạt lở mà còn từ nắng nóng kỷ lục và gió mạnh.

Legambiente nhấn mạnh rằng “khủng hoảng khí hậu không chừa một ai” và kêu gọi Italy khẩn trương triển khai Kế hoạch Quốc gia Thích ứng với Biến đổi Khí hậu đã được phê duyệt cuối năm 2023, đồng thời bảo đảm nguồn lực tài chính để thực hiện 361 biện pháp ở cả cấp quốc gia và khu vực.

Theo tổ chức này, Italy đang phải trả giá vì các hoạt động thích ứng rời rạc, thiếu phối hợp, chưa có cách tiếp cận đa ngành, đa cấp, cũng như việc chậm trễ triển khai kế hoạch quốc gia, kéo theo sự đình trệ trong xây dựng kế hoạch thích ứng tại địa phương.

Legambiente còn đề xuất thành lập một Đài quan sát quốc gia về thích ứng với biến đổi khí hậu, với sự tham gia của các vùng và chính quyền địa phương, nhằm xác định ưu tiên theo từng lãnh thổ và lĩnh vực, đồng thời giám sát hiệu quả các biện pháp ứng phó.

Phát biểu về báo cáo, ông Stefano Ciafani – Chủ tịch quốc gia Legambiente cho rằng Italy tiếp tục rơi vào thế bị động trước khủng hoảng khí hậu, thực trạng đã diễn ra trong nhiều năm và gây hệ lụy nặng nề đối với người dân, cộng đồng địa phương, doanh nghiệp cũng như toàn bộ nền kinh tế. Theo ông, thay vì chỉ phản ứng với các tình huống khẩn cấp, Italy cần chuyển trọng tâm sang các chiến lược giảm thiểu, thích ứng và phòng ngừa lâu dài.

Bão tuyết hoành hành tại nhiều quốc gia

Ngọc Ánh