Việt Nam tăng cường hợp tác với các tổ chức quốc tế để cải thiện chất lượng không khí
Bảo vệ môi trường - Ngày đăng : 18:00, 12/03/2026
Việt Nam tăng cường hợp tác với các tổ chức quốc tế để cải thiện chất lượng không khí
Tại cuộc làm việc với đại diện các tổ chức quốc tế, Phó Thủ tướng Trần Hồng Hà đề xuất nghiên cứu xây dựng mô hình thí điểm kiểm soát ô nhiễm không khí tại Hà Nội, qua đó rút kinh nghiệm và mở rộng áp dụng tại các địa phương khác.
Sáng 11/3, tại Trụ sở Chính phủ, Phó Thủ tướng Trần Hồng Hà đã có buổi tiếp bà Ramla Khalidi, Trưởng đại diện Chương trình Phát triển Liên hợp quốc tại Việt Nam và bà Angela Pratt, Trưởng đại diện Tổ chức Y tế thế giới tại Việt Nam nhằm trao đổi về các định hướng hợp tác trong cải thiện chất lượng không khí.
Tại buổi làm việc, Phó Thủ tướng nhấn mạnh mối quan hệ hợp tác chặt chẽ giữa Việt Nam với các tổ chức quốc tế, đồng thời đánh giá cao những đóng góp của hai tổ chức trong quá trình phát triển của Việt Nam, đặc biệt trong hỗ trợ hoàn thiện chính sách, cải cách thể chế và thúc đẩy các chương trình phát triển bền vững.
Phó Thủ tướng cho biết Việt Nam mong muốn tiếp tục tăng cường hợp tác với các tổ chức quốc tế để thúc đẩy những sáng kiến mới, góp phần nâng cao hiệu quả các chương trình hợp tác trong thời gian tới.
Theo Phó Thủ tướng, Việt Nam đã bước đầu đánh giá các nguồn phát thải gây ô nhiễm không khí trên phạm vi cả nước, đặc biệt tại các đô thị lớn như Hà Nội và Thành phố Hồ Chí Minh. Cơ cấu nguồn phát thải có nhiều điểm tương đồng với các quốc gia đang phát triển và khá giống với mô hình tại Bắc Kinh của Trung Quốc.
Trong đó, nguồn phát thải từ công nghiệp chiếm khoảng 27 phần trăm, giao thông chiếm khoảng 25 phần trăm, hoạt động xây dựng khoảng 20 phần trăm, còn lại khoảng 6 phần trăm đến từ các nguồn khác như đốt rơm rạ hoặc đốt mở để xử lý chất thải. Thành phần ô nhiễm chủ yếu hiện nay là bụi mịn PM2.5.
Phó Thủ tướng cho rằng để giảm ô nhiễm không khí cần tập trung xử lý tận gốc các nguồn phát thải từ giao thông, công nghiệp, xây dựng, chất thải nông nghiệp và rác thải đô thị.
Các giải pháp cần được triển khai đồng bộ, bao gồm quy hoạch đô thị hợp lý, di dời các cơ sở công nghiệp ra khỏi khu vực đô thị, chuyển đổi phương tiện giao thông sử dụng nhiên liệu hóa thạch sang phương tiện sử dụng điện hoặc phát triển giao thông ngầm, đồng thời áp dụng các tiêu chuẩn xây dựng phù hợp và tận dụng phụ phẩm nông nghiệp như rơm rạ thay vì đốt bỏ.
Phó Thủ tướng cũng cho biết Việt Nam đang tìm kiếm các giải pháp chính sách tổng thể mang tính liên ngành và liên vùng. Tuy nhiên, việc triển khai các chính sách này vẫn gặp nhiều thách thức về nguồn lực, đồng thời cần tính toán đến sinh kế và nhu cầu đi lại của người dân, đòi hỏi quá trình chuyển đổi về công nghệ cũng như phương thức quản lý.
Theo Phó Thủ tướng, cần có những đánh giá đầy đủ hơn về thiệt hại do ô nhiễm không khí gây ra, đặc biệt là các chi phí y tế và tác động kinh tế xã hội.
Việc so sánh chi phí người dân phải chi trả để điều trị các bệnh liên quan đến ô nhiễm không khí với chi phí đầu tư cho các giải pháp như chuyển đổi công nghệ, cải thiện hệ thống giao thông hay xử lý rác thải sẽ giúp tạo thêm cơ sở khoa học và thực tiễn để thúc đẩy các chính sách phù hợp.
Phó Thủ tướng cho rằng có thể lựa chọn Hà Nội làm địa bàn thí điểm, huy động sự tham gia và hỗ trợ của các tổ chức quốc tế để xây dựng mô hình kiểm soát ô nhiễm không khí. Từ kết quả thí điểm, các kinh nghiệm thu được sẽ được tổng hợp và xem xét nhân rộng tại các địa phương khác.
Phó Thủ tướng cũng hoan nghênh đề xuất của các tổ chức quốc tế về việc tổ chức diễn đàn chuyên đề liên quan đến ô nhiễm không khí, đồng thời mong muốn kết nối với các chuyên gia quốc tế, trong đó có các chuyên gia từ Trung Quốc, để trao đổi kinh nghiệm về xây dựng hệ thống quan trắc cũng như quản lý giao thông.
Tại buổi làm việc, đại diện các tổ chức quốc tế cho biết thời gian qua vấn đề ô nhiễm không khí là một trong những lĩnh vực mà các tổ chức này đã phối hợp chặt chẽ với các bộ, ngành của Việt Nam, đặc biệt là Bộ Y tế và Bộ Nông nghiệp và Môi trường.
Hiện các chương trình hỗ trợ tập trung vào năm nhóm nội dung chính gồm hoàn thiện chính sách và khuôn khổ pháp lý, xây dựng hệ thống quan trắc và cảnh báo sớm, nghiên cứu kiểm kê phát thải, tăng cường truyền thông nâng cao nhận thức cộng đồng và lồng ghép các giải pháp kiểm soát ô nhiễm không khí với các mục tiêu phát triển bền vững, trong đó có việc thực hiện các cam kết quốc gia về giảm phát thải và định hướng phát triển kinh tế carbon thấp.
Đại diện UNDP cho biết dù nguồn lực hiện còn hạn chế do bối cảnh quốc tế có nhiều biến động, tổ chức này vẫn nỗ lực huy động và sử dụng hiệu quả các nguồn lực hiện có nhằm hỗ trợ Việt Nam trong các nỗ lực cải thiện chất lượng không khí.
