Tại cuộc họp sáng 1/4 về tiến độ xây dựng đơn giá và xử lý công nợ trong lĩnh vực chất thải rắn sinh hoạt, đại diện cơ quan chuyên môn cho biết thành phố đang khẩn trương hoàn thiện cơ chế thu phí mới theo hướng thống nhất toàn địa bàn. Mục tiêu đặt ra là ban hành và triển khai ngay trong tháng 4, vừa giải quyết các khoản nợ tồn đọng, vừa thiết lập cơ chế quản lý minh bạch, rõ ràng hơn.

Theo đánh giá của ngành chức năng, việc xây dựng cơ chế thu phí mới là giải pháp căn bản nhằm chấm dứt tình trạng nợ kéo dài trong hoạt động thu gom và xử lý rác. Trước đây, dù là địa phương đi đầu trong thu phí dịch vụ rác thải, TP.HCM vẫn gặp nhiều vướng mắc khi triển khai. Sự chênh lệch về mức thu giữa các khu vực khiến có nơi thu không đủ chi phí vận hành, trong khi có nơi gần như không thu được phí, dẫn đến mất cân đối nguồn tài chính cho hệ thống xử lý chất thải.

Trong phương án mới, chính quyền cấp phường, xã tiếp tục giữ vai trò quản lý và điều hành, song lực lượng trực tiếp thu phí vẫn là các đơn vị thu gom rác dân lập nhằm bảo đảm tính ổn định trong tổ chức thực hiện. Đối với chi phí vận chuyển, thành phố dự kiến áp dụng cơ chế quản lý chặt chẽ hơn, có thể giao chính quyền địa phương trực tiếp thu hoặc ủy quyền cho đơn vị thu gom, nhưng phải có quy trình kiểm soát rõ ràng.

Một nội dung quan trọng được đề xuất là bổ sung quy định về “phí thu hộ”. Theo cơ quan quản lý, nếu không có cơ chế này, việc tổ chức thu phí trên thực tế sẽ gặp nhiều khó khăn. Quy định rõ chi phí thu hộ sẽ giúp bảo đảm lợi ích hài hòa giữa chính quyền và đơn vị cung ứng dịch vụ, đồng thời hạn chế tình trạng thu không đồng đều như trước đây.

Bên cạnh việc xây dựng đơn giá mới, thành phố cũng đang tập trung giải quyết các khoản công nợ trong lĩnh vực xử lý rác thải. Nhiều trường hợp đã hoàn thành công việc nhưng chưa đủ hồ sơ hoặc chưa được điều chỉnh hợp đồng, dẫn đến chậm thanh toán. Cơ quan chức năng đang xây dựng nguyên tắc xử lý chung và dự kiến hoàn tất phương án trong tháng 4/2026.

Để bảo đảm tính chính xác về tài chính và đẩy nhanh tiến độ, thành phố dự kiến mời đơn vị kiểm toán độc lập tham gia rà soát. Trước mắt, ưu tiên xử lý các khoản nợ có thể thanh toán ngay nhằm giảm áp lực cho doanh nghiệp, đồng thời tạo nền tảng cho việc ban hành đơn giá dịch vụ thống nhất trên toàn địa bàn.

Lãnh đạo UBND TP.HCM nhấn mạnh việc xây dựng bảng giá mới phải dựa trên nguyên tắc minh bạch, hợp lý và nhận được sự đồng thuận của người dân. Đây là dịch vụ công thiết yếu, tác động trực tiếp đến đời sống xã hội, do đó không thể áp dụng theo cách “cào bằng” mà cần tính toán phù hợp với đặc điểm từng khu vực, tương tự phương thức xây dựng bảng giá đất hiện nay.

Theo chỉ đạo của thành phố, các sở, ngành liên quan cần khẩn trương hoàn thiện phương án, đồng thời tổ chức lấy ý kiến rộng rãi từ địa phương, chuyên gia và người dân để bảo đảm tính khả thi. Thành phố đặt mục tiêu sớm ban hành chính sách mới trong thời gian tới, tránh tình trạng chậm trễ kéo dài và nâng cao hiệu quả quản lý chất thải rắn sinh hoạt.

TP.HCM yêu cầu hạn chế cắt điện giờ cao điểm nắng nóng

Phúc Minh