Với diện tích gần 60ha, rừng ngập mặn ven sông Lam, tỉnh Nghệ An không chỉ đóng vai trò như “lá phổi xanh”, điều hòa khí hậu, bảo vệ hệ thống đê điều, chống xói lở, ngăn xâm nhập mặn mà còn có giá trị lớn trong việc tạo sinh cảnh, duy trì môi trường thủy sinh và bảo tồn đa dạng sinh học khu vực sông Lam, cửa sông, cửa biển.

Tuy nhiên, sau các đợt mưa lũ cuối năm 2025, một lượng lớn rác thải từ thượng nguồn theo dòng nước đổ về và mắc lại tại khu vực này, khiến rừng ngập mặn bị “bức tử” nghiêm trọng.

Những cánh rừng ven sông Lam dần bị biến thành “rừng rác”, gây ảnh hưởng lớn đến cảnh quan thiên nhiên, môi trường và hệ sinh thái.

Dọc nhiều km bờ sông Lam qua địa bàn phường Vinh Lộc, dễ dàng bắt gặp vô số rác thải như túi nilon, bao bì, quần áo cũ, bạt rách, mảnh xốp... mắc cạn ven bờ hoặc quấn chặt vào thân, cành, gốc cây trong rừng ngập mặn.

Mỗi ngày, theo thủy triều, nước sông Lam dâng cao tạo sóng, cuốn một phần rác ra biển. Tuy nhiên, lượng rác còn bám lại trên thân, cành, rễ cây vẫn rất lớn, khiến khu rừng phòng hộ vốn xanh tốt trở nên xác xơ.

Từ khoảng cách xa, thậm chí đứng trên cầu Cửa Hội, có thể nhìn rõ cả cánh rừng ngập mặn bị phủ kín bởi rác.

Ở khoảng cách gần, hàng loạt túi nilon, mảng xốp, bạt và quần áo cũ quấn dày đặc trên các tán cây trên diện rộng.

Đặc biệt, càng đi sâu vào vùng lõi của rừng ngập mặn ven sông Lam, lượng rác càng nhiều hơn, bám dày trên thân, cành và gốc cây, ảnh hưởng nghiêm trọng đến khả năng sinh trưởng, phát triển và kết tán của rừng.

Không chỉ những cây trưởng thành hàng chục năm tuổi bị rác “tấn công”, nhiều mầm cây và lớp cây non cũng đang bị “ngộp thở” bởi rác thải.

Các chồi non, cành nhỏ và tán lá bị bao bì, túi nilon quấn kín, gây ức chế sự phát triển, làm biến dạng hình thái và thế cây.

Rừng ngập mặn biến thành “rừng rác” không chỉ tác động trực tiếp đến cảnh quan tự nhiên, gây ô nhiễm môi trường và ảnh hưởng đến sự phát triển của cây rừng, mà còn đe dọa nghiêm trọng hệ sinh thái, ảnh hưởng đến sinh kế của hàng trăm hộ dân sống bằng nghề đánh bắt, khai thác hải sản ở khu vực cửa sông, ven biển.

Theo chính quyền địa phương và Ban Quản lý rừng phòng hộ Nghi Lộc, rừng ngập mặn ven bờ sông Lam dài hơn 4km, chiều ngang nơi rộng nhất gần 1km và nơi hẹp nhất khoảng 300m.

Ông Nguyễn Huy Hoàng, Chủ tịch Ủy ban Nhân dân phường Vinh Lộc, tỉnh Nghệ An cho biết trước thực trạng rác thải xuất hiện dày đặc tại khu vực rừng phòng hộ ven sông Lam, địa phương đã có báo cáo gửi Sở Nông nghiệp và Môi trường, Chi cục Bảo vệ môi trường, Chi cục Kiểm lâm Nghệ An.

Địa phương đề nghị các đơn vị liên quan chỉ đạo xây dựng phương án thu gom, xử lý rác phù hợp với đặc thù rừng ngập nước; hỗ trợ đánh giá mức độ ô nhiễm và đề xuất giải pháp lâu dài; xem xét hỗ trợ kinh phí, trang thiết bị phục vụ thu gom, vận chuyển rác; đồng thời phối hợp kiểm tra, hướng dẫn địa phương triển khai thực hiện bảo đảm an toàn và hiệu quả.

Bên cạnh đó, Ủy ban Nhân dân phường giao Phòng Kinh tế, Hạ tầng và Đô thị kiểm tra thực tế, xây dựng kế hoạch phối hợp với các đơn vị liên quan để huy động nhân lực thu gom lượng rác thải rắn tại cánh rừng bần.

Địa phương cũng đề nghị Ban Quản lý rừng phòng hộ Nghi Lộc, đơn vị được giao quản lý rừng phòng hộ ven sông Lam, phối hợp xử lý.

Trước đó, ngày 9/4, Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Nghệ An đã ban hành công văn đề nghị Ủy ban Nhân dân các phường Vinh Lộc, Cửa Lò và Ban Quản lý rừng phòng hộ Nghi Lộc phối hợp triển khai công tác thu dọn, xử lý rác thải tại khu vực ven sông Lam thuộc địa bàn quản lý.

Sở cũng yêu cầu các đơn vị liên quan báo cáo kết quả thực hiện về Sở Nông nghiệp và Môi trường cùng Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch trước ngày 28/4/2026.

Khoảng 5ha rừng ngập mặn ở Hà Tĩnh bị ảnh hưởng sau bão lũ

Hải Đăng