Theo Bộ Nông nghiệp và Môi trường, thời gian qua các địa phương đã tích cực triển khai công tác tuyên truyền, rà soát và hướng dẫn tổ chức, cá nhân thực hiện thủ tục đăng ký, cấp phép khai thác tài nguyên nước. Tuy nhiên, kết quả đạt được vẫn còn hạn chế. Hiện cả nước mới có khoảng 484 trên tổng số 7.040 hồ chứa thủy lợi được cấp phép khai thác nước mặt, tương đương khoảng 7%, cho thấy tiến độ thực hiện còn chậm so với yêu cầu đặt ra.

Để bảo đảm nguyên tắc bình đẳng trong chấp hành pháp luật, phòng ngừa thất thu ngân sách và hạn chế các vi phạm trong khai thác, sử dụng tài nguyên nước, Bộ Nông nghiệp và Môi trường đã ban hành Văn bản số 3676/BNNMT-TNN, yêu cầu UBND các tỉnh, thành phố tiếp tục chỉ đạo quyết liệt các sở, ngành và chính quyền cơ sở khẩn trương rà soát, đôn đốc các tổ chức, cá nhân trên địa bàn hoàn thiện thủ tục đăng ký, cấp phép theo quy định.

Bộ cũng cho biết, hệ thống thủ tục hành chính trong lĩnh vực tài nguyên nước đã được rà soát, cắt giảm và đơn giản hóa đáng kể. Thành phần hồ sơ, điều kiện thực hiện và thời gian giải quyết đã được tinh gọn, tạo thuận lợi cho tổ chức, cá nhân. Đối với công trình thủy lợi, hồ sơ cấp phép được thiết kế theo hướng đơn giản, chỉ yêu cầu cung cấp các thông tin cơ bản; chủ công trình có thể tự lập hồ sơ mà không bắt buộc phải thuê đơn vị tư vấn.

Trên cơ sở đó, Bộ yêu cầu các địa phương tập trung rà soát toàn bộ các công trình thủy lợi và công trình khai thác nước phục vụ cấp nước sinh hoạt nông thôn; xác định rõ các đối tượng thuộc diện phải cấp phép hoặc đăng ký; đồng thời hướng dẫn, hỗ trợ chủ công trình hoàn thiện hồ sơ theo quy định tại Nghị định số 54/2024/NĐ-CP và Nghị định số 23/2026/NĐ-CP. Việc đăng ký sử dụng mặt nước, tạo không gian trữ nước đối với các công trình đã thực hiện trước ngày 1/7/2024 cần được triển khai đồng bộ trên phạm vi cả nước.

Bên cạnh đó, để phục vụ công tác quản lý và thúc đẩy chuyển đổi số trong lĩnh vực tài nguyên nước, Bộ đề nghị các địa phương khẩn trương cập nhật đầy đủ thông tin giấy phép, xác nhận đăng ký khai thác tài nguyên nước lên hệ thống quản lý chuyên ngành, bảo đảm thời gian cập nhật không quá 5 ngày làm việc kể từ ngày ký ban hành.

Về tiến độ thực hiện, Bộ Nông nghiệp và Môi trường yêu cầu: Hoàn thành đăng ký sử dụng mặt nước, tạo không gian trữ nước trước ngày 30/6/2026 theo quy định của Luật Tài nguyên nước;
Hoàn thành việc cấp phép khai thác nước mặt đối với các công trình thủy lợi đã đưa vào khai thác trước ngày 1/1/2013 nhưng chưa được cấp phép chậm nhất trước ngày 30/6/2027.

Trong quá trình triển khai, UBND các tỉnh, thành phố được giao chủ động tổng hợp khó khăn, vướng mắc để kịp thời báo cáo Bộ Nông nghiệp và Môi trường xem xét, hướng dẫn xử lý theo thẩm quyền. Đồng thời, các địa phương phải thực hiện đầy đủ chế độ báo cáo định kỳ, trong đó báo cáo kết quả đăng ký sử dụng mặt nước gửi trước ngày 31/12/2026, và báo cáo tình hình cấp phép khai thác nước mặt đối với công trình thủy lợi gửi trước ngày 31/12/2027.

TP.HCM tăng cường kiểm soát tài nguyên nước, hướng tới phát triển bền vững

Phúc Minh