Liên minh châu Âu (EU), Brazil và Trung Quốc đã chính thức ra mắt Liên minh mở về thị trường carbon bắt buộc tại lễ ký kết tổ chức ở thành phố Florence, Italy.

Sáng kiến này được kỳ vọng sẽ tạo động lực thúc đẩy hợp tác quốc tế trong lĩnh vực định giá carbon, đồng thời nâng cao tính minh bạch, hiệu quả và tính liêm chính của các thị trường carbon nội địa.

Tại châu Âu, động thái trên được xem là bước triển khai cam kết mà Chủ tịch Ủy ban châu Âu Ursula von der Leyen từng đưa ra tại Hội nghị COP30 diễn ra ở Belém (Brazil) vào tháng 11/2025.

Trong bối cảnh biến đổi khí hậu tiếp tục diễn biến phức tạp, việc các nền kinh tế lớn phối hợp xây dựng cơ chế hợp tác chung về thị trường carbon được đánh giá là tín hiệu tích cực đối với quá trình thực hiện Hiệp định Paris về khí hậu.

Theo tuyên bố chung, liên minh sẽ hoạt động như một nền tảng hợp tác quốc tế nhằm hỗ trợ các quốc gia xây dựng, hoàn thiện chính sách định giá carbon cũng như củng cố hoạt động của các thị trường carbon bắt buộc.

Mục tiêu của liên minh không chỉ hướng tới cắt giảm phát thải khí nhà kính mà còn thúc đẩy hiện đại hóa nền kinh tế, nâng cao năng lực cạnh tranh và hỗ trợ tiến trình chuyển đổi sang mô hình phát triển trung hòa carbon.

Một trong những nội dung trọng tâm là xây dựng hệ thống giám sát, báo cáo và thẩm tra phát thải (MRV) chặt chẽ nhằm bảo đảm dữ liệu phát thải được ghi nhận minh bạch, chính xác và có thể kiểm chứng.

Bên cạnh đó, các thành viên cũng sẽ phối hợp xây dựng phương pháp kế toán carbon theo tiêu chuẩn thống nhất nhằm gia tăng độ tin cậy và hiệu quả cho thị trường carbon toàn cầu.

Liên minh đặc biệt nhấn mạnh việc sử dụng các tín chỉ bù đắp carbon có tính liêm chính cao, bảo đảm mang lại lợi ích môi trường thực chất và hạn chế tình trạng “tô xanh” hình thức.

Hiện liên minh mở cửa cho các quốc gia đã triển khai thị trường carbon bắt buộc ở cấp quốc gia, bao gồm hệ thống trao đổi hạn ngạch phát thải hoặc áp dụng thuế carbon. Các chính quyền địa phương đang vận hành cơ chế định giá carbon cũng có thể tham gia với vai trò quan sát viên.

Sau EU, Brazil và Trung Quốc, Đức và New Zealand là những quốc gia đầu tiên tham gia liên minh với tư cách thành viên chính thức. Dự kiến, số lượng thành viên sẽ tiếp tục mở rộng trong thời gian tới khi ngày càng nhiều quốc gia xem thị trường carbon là công cụ quan trọng trong chiến lược giảm phát thải và phát triển bền vững.

Trong hai năm đầu, Brazil sẽ giữ vai trò Chủ tịch liên minh, trong khi Trung Quốc và Ủy ban châu Âu đảm nhiệm vị trí Phó Chủ tịch. Các bước tiếp theo gồm thành lập Ban Thư ký và xây dựng kế hoạch hành động để trình tại Hội nghị thị trường carbon dự kiến tổ chức ngày 15/9 tại Vũ Hán, Trung Quốc.

Sự ra đời của Liên minh mở về thị trường carbon bắt buộc được xem là dấu mốc quan trọng trong nỗ lực tăng cường hợp tác đa phương về khí hậu, đồng thời cho thấy vai trò ngày càng lớn của thị trường carbon trong quá trình định hình mô hình tăng trưởng xanh và phát triển bền vững toàn cầu.

Hơn 50 quốc gia bàn lộ trình rời bỏ nhiên liệu hóa thạch

Hải Đăng