Hà Nội quyết liệt cấm đốt rác, nhiều địa phương vẫn để tái diễn
Môi trường - Tài nguyên - Ngày đăng : 20:00, 19/05/2026
Hà Nội quyết liệt cấm đốt rác, nhiều địa phương vẫn để tái diễn
Dù Hà Nội liên tiếp ban hành các chỉ đạo mạnh tay nhằm chấm dứt tình trạng đốt rác, đốt rơm rạ tự phát để cải thiện chất lượng không khí, nhiều xã, phường vẫn để vi phạm tái diễn kéo dài. Thực trạng “nóng trên giấy, lạnh ở cơ sở” đang khiến nhiều điểm đen ô nhiễm tiếp tục tồn tại, gây bức xúc cho người dân.
Trong bối cảnh Hà Nội đang quyết liệt triển khai nhiều giải pháp cải thiện chất lượng không khí, hướng tới mục tiêu xây dựng đô thị xanh, sạch, văn minh, tình trạng đốt rác, đốt phụ phẩm nông nghiệp tự phát tại nhiều địa phương vẫn tái diễn, gây ô nhiễm môi trường và bức xúc trong dư luận. Dù UBND thành phố cùng các sở, ngành đã liên tiếp ban hành nhiều văn bản chỉ đạo, việc thực hiện tại một số xã, phường vẫn chậm chạp, thiếu quyết liệt.
Thời gian gần đây, UBND thành phố Hà Nội và Sở Nông nghiệp và Môi trường đã ban hành hàng loạt văn bản như Công văn số 1467/UBND-NNMT, Kế hoạch số 1387/SNNMT-QLCTR, Công văn số 6258/SNNMT-QLCTR… yêu cầu các địa phương triển khai đồng bộ giải pháp chấm dứt tình trạng đốt rơm rạ, đốt rác tự phát nhằm bảo đảm vệ sinh môi trường và giảm ô nhiễm không khí.
Theo đánh giá của thành phố, mặc dù nhiều biện pháp đã được triển khai nhưng tại không ít địa phương vẫn diễn ra tình trạng đốt rác ngoài trời, phát sinh lượng lớn bụi mịn PM2.5 và khí độc hại. Đây được xem là nguồn phát thải “có thể kiểm soát ngay”, song đến nay vẫn chưa được xử lý triệt để.
Trưởng phòng Quản lý chất thải rắn (Sở Nông nghiệp và Môi trường Hà Nội) Nguyễn Văn Quý cho biết, thành phố yêu cầu các xã, phường rà soát những khu vực có nguy cơ cao xảy ra đốt rác; bố trí lực lượng kiểm tra thường xuyên, đặc biệt trong khung giờ từ 17h đến 22h; đồng thời thiết lập đường dây nóng để tiếp nhận và xử lý phản ánh của người dân trong thời gian tối đa 2 giờ. Chủ tịch UBND cấp xã phải chịu trách nhiệm toàn diện nếu để xảy ra tình trạng đốt rác, đốt rơm rạ kéo dài trên địa bàn quản lý.
Song song với chỉ đạo hành chính, thành phố cũng triển khai nhiều giải pháp nhằm xử lý các “điểm nghẽn” về môi trường như siết chặt quy trình thu gom, vận chuyển rác; rà soát các điểm tập kết rác; xử lý tình trạng tồn đọng rác thải, mất vệ sinh tại khu dân cư và dọc các tuyến giao thông. Các đơn vị duy trì vệ sinh môi trường được yêu cầu lắp đặt GPS và camera giám sát trên phương tiện thu gom, vận chuyển rác để phục vụ công tác quản lý và giám sát.
Tuy nhiên, trái với sự quyết liệt từ thành phố, tại nhiều địa phương, tình trạng đốt chất thải ngoài trời vẫn diễn ra công khai. Chiều 15/5, tại đường Cựu chiến binh (xã An Khánh), một bãi rác tự phát nằm sát khu dân cư vẫn nghi ngút khói. Rác sinh hoạt, lá cây cháy âm ỉ, khói và mùi khét bao trùm khu vực. Người dân cho biết tình trạng này xảy ra thường xuyên, dù đã nhiều lần phản ánh nhưng vẫn chưa được xử lý dứt điểm.
Không chỉ riêng An Khánh, trên ứng dụng iHanoi liên tục xuất hiện phản ánh về tình trạng đốt rác tại các xã, phường như Sơn Đồng, Tây Phương, Hồng Vân, Đại Thanh, Yên Nghĩa, Xuân Phương, Đông Ngạc… Phần lớn các vụ việc đều tái diễn nhiều lần, cho thấy việc thực thi ở cơ sở vẫn còn mang tính hình thức, thiếu sự quyết liệt cần thiết.
Ghi nhận thực tế cho thấy nhiều địa phương chưa coi xử lý đốt rác tự phát là nhiệm vụ trọng tâm trong công tác quản lý môi trường. Việc kiểm tra chủ yếu diễn ra theo đợt hoặc sau khi có phản ánh. Một số nơi chỉ dừng ở mức tuyên truyền, nhắc nhở hoặc dọn dẹp tạm thời mà chưa xử lý tận gốc nguyên nhân phát sinh.
Đáng lo ngại, nhiều “điểm đen” đốt rác tồn tại dai dẳng ngay trên các tuyến đường dân sinh hoặc khu đất công nhưng không được ngăn chặn từ sớm. Sau mỗi đợt ra quân xử lý, rác lại tiếp tục bị đổ trộm rồi đốt vào ban đêm hoặc sáng sớm. Tình trạng vi phạm lặp đi lặp lại cho thấy dấu hiệu buông lỏng quản lý tại một số địa phương.
Một cán bộ môi trường cấp phường cho biết việc kiểm soát đốt rác hiện gặp nhiều khó khăn do thiếu nhân lực, trong khi vi phạm thường xảy ra ngoài giờ hành chính. Tuy nhiên, theo yêu cầu của thành phố, các địa phương phải bố trí lực lượng kiểm tra thường xuyên, nhất là trong khung giờ từ 17h đến 22h - thời điểm dễ phát sinh vi phạm nhất.
Giám đốc Hợp tác xã Thành Công Phạm Thiện Lộc - đơn vị duy trì vệ sinh môi trường tại xã An Khánh - cho biết nhiều điểm tập kết rác tự phát hình thành không phải do thiếu đơn vị thu gom mà do một bộ phận người dân cố tình đổ trộm rác cồng kềnh, phế thải xây dựng để giảm chi phí vận chuyển. Nếu địa phương không giám sát chặt chẽ, các bãi rác tự phát sẽ nhanh chóng trở thành “điểm nóng” ô nhiễm môi trường.
Nhiều văn bản chỉ đạo của UBND thành phố Hà Nội đã quy rõ trách nhiệm người đứng đầu địa phương nếu để xảy ra tình trạng đốt rác, đốt rơm rạ kéo dài. Kết quả xử lý cũng được đưa vào tiêu chí đánh giá mức độ hoàn thành nhiệm vụ của địa phương. Tuy nhiên, nếu thiếu kiểm tra, giám sát thường xuyên và không xử lý nghiêm trách nhiệm người đứng đầu thì các chỉ đạo quyết liệt rất dễ rơi vào tình trạng “nóng trên giấy”.
Để chấm dứt tình trạng đốt rác tự phát, bên cạnh việc tiếp tục hoàn thiện hạ tầng thu gom, xử lý chất thải, điều quan trọng nhất vẫn là trách nhiệm của chính quyền cơ sở. Chỉ khi địa phương thực sự vào cuộc, tăng cường kiểm tra và xử lý nghiêm vi phạm thì các “điểm đen” ô nhiễm mới có thể được xóa bỏ triệt để, góp phần cải thiện chất lượng môi trường không khí của Thủ đô.
