Chủ tịch UBND TP Hà Nội Vũ Đại Thắng vừa ký ban hành Chỉ thị về tăng cường quản lý, thu gom, xử lý, gia cố và tái chế chất thải rắn xây dựng nhằm tận dụng nguồn vật liệu này phục vụ các công trình trên địa bàn.

Theo chỉ thị, thành phố yêu cầu ưu tiên tái chế và tái sử dụng chất thải rắn xây dựng ngay tại công trường, đồng thời đẩy mạnh các giải pháp gia cố nền đất tại chỗ. Việc tận dụng tối đa địa hình, cốt nền tự nhiên được đặt ra nhằm hạn chế đào bỏ nền đất và giảm lượng đất phải vận chuyển đến các bãi thải.

Hà Nội cũng khuyến khích sử dụng vật liệu tái chế, vật liệu xanh và thân thiện với môi trường trong các dự án đầu tư công, đồng thời mở rộng áp dụng đối với các công trình sử dụng nguồn vốn ngoài ngân sách.

Để nâng cao hiệu quả quản lý, thành phố yêu cầu đẩy mạnh ứng dụng khoa học - công nghệ và chuyển đổi số trong toàn bộ quá trình xử lý chất thải xây dựng. Các phương tiện vận chuyển phải được gắn thiết bị định vị GPS, lắp camera giám sát và kết nối dữ liệu phục vụ theo dõi khối lượng, lộ trình vận chuyển cũng như điểm tiếp nhận chất thải.

Đối với các dự án xây dựng, chủ đầu tư phải xây dựng phương án quản lý chất thải theo vòng đời ngay từ giai đoạn khảo sát, thiết kế. Quá trình giao nhận, vận chuyển và tái chế phải được kiểm soát bằng phiếu giao nhận, chứng từ xác nhận, dữ liệu GPS, camera giám sát và hồ sơ nghiệm thu sản phẩm tái chế.

Chỉ thị giao Sở Nông nghiệp và Môi trường chủ trì, phối hợp với các sở, ngành thúc đẩy tiến độ dự án nhà máy xử lý, tái chế chất thải rắn xây dựng tại xã Dục Tú (Đông Anh) có công suất 2.000 tấn/ngày, bảo đảm khởi công trước ngày 15/8.

Đơn vị này đồng thời phối hợp với Sở Quy hoạch - Kiến trúc nghiên cứu phương án mở rộng khu xử lý chất thải tại xã Tiến Thắng (Mê Linh) với công suất 480 tấn/ngày ở giai đoạn 1 và 960 tấn/ngày ở giai đoạn 2. Việc lựa chọn nhà đầu tư phải hoàn thành trước ngày 15/8 nhằm bảo đảm quỹ đất cho khu xử lý chất thải rắn xây dựng quy mô lớn, đáp ứng nhu cầu lâu dài của Thủ đô.

Thành phố cũng yêu cầu các sở, ngành rà soát, xác định cụ thể các vị trí tập kết và xử lý tạm thời theo đề xuất của UBND các xã Bát Tràng, Hồng Vân, Phúc Thịnh, Phù Đổng, Trung Giã, Đại Xuyên, Thư Lâm, Phú Xuyên, Đại Thanh và Đa Phúc. Những địa điểm đáp ứng đầy đủ quy định sẽ được xem xét cho thuê đất ngắn hạn với thời gian tối đa 5 năm để phục vụ hoạt động tập kết, xử lý chất thải.

Sở Xây dựng được giao nghiên cứu, đề xuất xây dựng bốn điểm tập kết chất thải rắn xây dựng quy mô lớn, trong đó có một điểm tại xã Vật Lại và một điểm tại xã Trung Giã, đáp ứng nhu cầu lưu chứa, trung chuyển và xử lý. Đồng thời, sở có trách nhiệm hướng dẫn các chủ đầu tư về những vị trí tiếp nhận đất đào đủ điều kiện kỹ thuật để tái sử dụng cho hoạt động trồng cây và cải tạo cảnh quan.

Trong khi đó, Công an TP Hà Nội được giao tăng cường công tác trinh sát, kiểm tra và giám sát nhằm kịp thời phát hiện, ngăn chặn và xử lý nghiêm các hành vi đổ trộm chất thải rắn xây dựng trên địa bàn.

Hiện Hà Nội đang triển khai công tác giải phóng mặt bằng cho khoảng 1.428 dự án, khiến lượng chất thải xây dựng phát sinh dao động từ 3.000-3.400 tấn mỗi ngày. Khoảng 90% trong số này là vật liệu vô cơ có khả năng tái chế. Tuy nhiên, việc phân loại chất thải tại nguồn vẫn chưa được thực hiện đồng bộ, trong khi toàn thành phố mới chỉ có hai địa điểm tập kết và xử lý chính.

Theo thống kê, chất thải rắn xây dựng từ các công trường hiện được tiếp nhận tại bốn cơ sở xử lý với tổng công suất khoảng 1.670 tấn/ngày. Trong đó, khu chôn lấp tại xã Nguyên Khê có diện tích 4,8 ha, khả năng tiếp nhận khoảng 360 tấn/ngày.

Ba điểm còn lại hoạt động theo mô hình trung chuyển kết hợp tái chế bằng công nghệ nghiền, tổng công suất khoảng 1.310 tấn/ngày. Cụ thể, điểm gần nút giao Pháp Vân - Cầu Giẽ (phường Yên Sở) có thể xử lý khoảng 480 tấn/ngày; khu VT12 tại phường Phúc Lợi đạt công suất tương đương 480 tấn/ngày; còn cơ sở tại xã Thư Lâm xử lý khoảng 350 tấn/ngày.

Khoảng trống trong quản lý chất thải xây dựng - "Mỏ vàng" bị bỏ quên: Tại sao bê tông phế thải chưa được tái chế? (Bài 4)

Thiên Thanh