Theo Quyết định số 2062/QĐ-TTg, phạm vi công trình được xác định gồm các hạng mục đầu mối như đập chính, đập phụ, tràn xả lũ, các tuyến tuy nen, cống lấy nước; hệ thống quan trắc, điều khiển, thông tin liên lạc, cấp điện; đường quản lý vận hành, nhà quản lý cùng những hạng mục phụ trợ trực tiếp phục vụ công tác quản lý, vận hành an toàn.

Phạm vi hành lang bảo vệ bao gồm các hạng mục tại cụm đầu mối, lòng hồ và khu vực phụ cận hồ chứa nước Ngàn Trươi. Trong đó, đối với đập chính, phạm vi bảo vệ phía thượng lưu là 200 m tính từ chân đập về phía lòng hồ; phía hạ lưu được xác định theo hệ thống mốc tọa độ quy định.

Đối với đập phụ và tràn xả lũ, phạm vi bảo vệ phía thượng lưu cũng được xác định là 200 m, trong khi khu vực phía hạ lưu và vai tràn được giới hạn theo các mốc giới cụ thể. Cống lấy nước TN1 và TN2 có phạm vi bảo vệ phía thượng lưu 200 m tính từ điểm ngoài cùng của tường hướng dòng về phía lòng hồ; khu vực phía hạ lưu được xác định theo hệ thống mốc tọa độ.

Đáng chú ý, phần lòng hồ và vùng phụ cận hồ chứa nước Ngàn Trươi có phạm vi bảo vệ khoảng 50 km², tương ứng cao trình đỉnh đập +57,8 m trở xuống phía lòng hồ. Giới hạn độ cao phần trên không thuộc phạm vi bảo vệ là 45 m tính từ mặt đất tự nhiên; độ sâu dưới mặt đất được xác định từ cao trình +57,8 m xuống cao trình +0 m.

Phân công trách nhiệm quản lý, bảo vệ công trình

Để bảo đảm an ninh, an toàn công trình, Quyết định quy định cụ thể trách nhiệm của các bộ, ngành, chính quyền địa phương và đơn vị trực tiếp quản lý, vận hành.

Trong đó, Bộ Công an giữ vai trò chủ trì, phối hợp với Bộ Nông nghiệp và Môi trường, UBND tỉnh Hà Tĩnh cùng các cơ quan liên quan thực hiện quản lý nhà nước về bảo vệ công trình. Các nhiệm vụ trọng tâm gồm hướng dẫn, kiểm tra việc tổ chức bảo vệ; triển khai biện pháp phòng ngừa, phát hiện, đấu tranh và xử lý hành vi xâm phạm; hướng dẫn nghiệp vụ cho lực lượng bảo vệ, đồng thời phối hợp quản lý các hoạt động trong phạm vi bảo vệ công trình.

Bộ Nông nghiệp và Môi trường chịu trách nhiệm quản lý nhà nước chuyên ngành; chỉ đạo công tác quản lý, khai thác, bảo trì, bảo vệ và bảo đảm an toàn công trình. Việc cấp phép, kiểm tra và xử lý các hành vi vi phạm được thực hiện theo thẩm quyền.

Về phía địa phương, UBND tỉnh Hà Tĩnh có trách nhiệm thực hiện quản lý nhà nước trong phạm vi chức năng, nhiệm vụ được giao; phối hợp với các đơn vị Công an nhân dân đóng quân trên địa bàn trong công tác quản lý, bảo vệ công trình.

Đồng thời, tỉnh chỉ đạo các cơ quan chuyên môn và UBND cấp xã phối hợp quản lý hành lang bảo vệ, đất đai và các hoạt động liên quan; giải quyết thủ tục, cấp phép, xử lý vi phạm thuộc thẩm quyền. Công tác bảo đảm an ninh, trật tự, phòng chống thiên tai, ứng phó sự cố, cứu nạn, cứu hộ và bảo đảm an toàn vùng hạ du cũng là những nhiệm vụ được đặt ra.

Đối với Công ty TNHH MTV Khai thác thủy lợi Cửa Đạt, đơn vị được giao trực tiếp quản lý, khai thác, vận hành và bảo vệ công trình. Trách nhiệm bao gồm tổ chức lực lượng bảo vệ, quản lý mốc giới, hồ sơ, tài sản, phương tiện; thường xuyên kiểm tra, phát hiện, ngăn chặn, báo cáo và kiến nghị xử lý các hành vi vi phạm. Đơn vị cũng phải chủ động ứng phó sự cố, bảo đảm công trình được vận hành an toàn.

Bộ Quốc phòng cùng các bộ, cơ quan, tổ chức và cá nhân có liên quan có trách nhiệm phối hợp quản lý, bảo vệ công trình trong phạm vi chức năng, nhiệm vụ và quyền hạn được giao.

Bảo đảm an toàn công trình và vùng hạ du

Hồ chứa nước Ngàn Trươi là công trình thủy lợi quy mô lớn của Hà Tĩnh, có vai trò quan trọng trong điều tiết nguồn nước, phục vụ sản xuất nông nghiệp, sinh hoạt và góp phần phòng chống thiên tai, bảo đảm an toàn cho khu vực hạ du.

Bên cạnh chức năng thủy lợi, công trình nằm trong khu vực có liên quan đến các tuyến hạ tầng quan trọng như đường dây tải điện 500 kV Bắc - Nam, tuyến đường sắt Bắc - Nam và đường Hồ Chí Minh. Vì vậy, yêu cầu bảo vệ đập, hồ chứa không chỉ gắn với an toàn công trình thủy lợi mà còn liên quan đến bảo đảm an ninh, an toàn các hạng mục hạ tầng trọng yếu.

Việc đưa công trình thủy lợi đập, hồ chứa nước Ngàn Trươi vào Danh mục công trình quan trọng liên quan đến an ninh quốc gia là cơ sở để tăng cường sự phối hợp giữa các bộ, ngành, lực lượng chức năng, chính quyền địa phương và đơn vị quản lý. Qua đó, nâng cao hiệu quả kiểm soát các hoạt động trong phạm vi bảo vệ, chủ động phát hiện, ngăn ngừa và xử lý những nguy cơ có thể ảnh hưởng đến an toàn công trình.

Đặc biệt, việc quản lý chặt chẽ hành lang bảo vệ, duy trì chế độ kiểm tra, giám sát và chuẩn bị phương án ứng phó sự cố có ý nghĩa quan trọng đối với quá trình khai thác lâu dài, nhất là trong công tác phòng chống thiên tai và bảo vệ vùng hạ du.

Hà Tĩnh khai thác tiềm năng điện mặt trời mái nhà, thúc đẩy phát triển năng lượng xanh

Hải Yến