Kết nối công nghệ, thúc đẩy các lĩnh vực kinh tế xanh

Quảng Trị đang đẩy mạnh hợp tác với các đối tác trong nước và quốc tế nhằm khai thác hiệu quả tiềm năng, lợi thế địa phương, đồng thời tạo thêm động lực cho quá trình chuyển đổi mô hình tăng trưởng theo hướng xanh và bền vững. Trọng tâm hợp tác tập trung vào bốn lĩnh vực gồm năng lượng, logistics, du lịch và nông nghiệp xanh, gắn với nhu cầu thực tế của từng ngành.

Trong lĩnh vực năng lượng, với lợi thế về điện gió, điện mặt trời và các nguồn năng lượng tái tạo, tỉnh xác định đây là một trong những động lực tăng trưởng quan trọng. Không chỉ tập trung thu hút đầu tư các dự án nguồn điện, địa phương còn mở rộng hợp tác nghiên cứu, ứng dụng công nghệ mới và phát triển các mô hình năng lượng sạch.

Trong chương trình hợp tác giai đoạn 2026-2030, Quảng Trị đề xuất các đối tác công nghệ phối hợp nghiên cứu phát triển trung tâm dữ liệu xanh, kết nối đối tác quốc tế trong lĩnh vực bán dẫn và nghiên cứu những dự án năng lượng xanh. Định hướng này được kỳ vọng góp phần mở rộng hệ sinh thái công nghệ, nâng cao hiệu quả sử dụng năng lượng và tạo thêm dư địa phát triển các ngành kinh tế mới.

Cùng với năng lượng, logistics được xác định là lĩnh vực có nhiều tiềm năng nhờ vị trí của Quảng Trị trên Hành lang kinh tế Đông - Tây, kết nối các cửa khẩu quốc tế Lao Bảo, Cha Lo, La Lay với hệ thống cảng biển và các trung tâm kinh tế trong khu vực tiểu vùng sông Mekong.

Tỉnh đã ký biên bản ghi nhớ hợp tác chuyển đổi số giai đoạn 2027-2030, định hướng nghiên cứu, triển khai mô hình cửa khẩu số và logistics thông minh. Các giải pháp kết nối dữ liệu, quản lý phương tiện và hàng hóa được kỳ vọng rút ngắn thời gian làm thủ tục, nâng cao hiệu quả xuất nhập khẩu, đồng thời tối ưu hoạt động vận chuyển và lưu thông hàng hóa.

Đáng chú ý, sau một năm triển khai thỏa thuận hợp tác chiến lược, đến ngày 31/10/2026, Quảng Trị và đối tác đã thực hiện 10/16 nhóm nhiệm vụ. Hạ tầng truyền dẫn và hội nghị truyền hình được kết nối đến 78 xã, phường, đặc khu với 189 điểm cầu; hệ thống quản lý văn bản được triển khai tại 145 cơ quan, đơn vị với gần 20.000 tài khoản. Đây là cơ sở để địa phương tiếp tục chuẩn hóa dữ liệu, nâng cấp hệ thống điều hành và từng bước ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong quản lý, phát triển kinh tế.

Nông nghiệp xanh gắn với thích ứng biến đổi khí hậu

Trong bốn trụ cột kinh tế, nông nghiệp xanh được Quảng Trị chú trọng phát triển theo hướng nâng cao chất lượng sản xuất, gia tăng giá trị nông sản và chủ động thích ứng với những tác động ngày càng rõ nét của biến đổi khí hậu.

Hiện địa phương có gần 1.500ha cây trồng được chứng nhận hữu cơ và hơn 20.700ha sản xuất theo chuỗi liên kết. Đây là nền tảng để mở rộng các mô hình sản xuất nông nghiệp theo hướng an toàn, giảm tác động đến môi trường, nâng cao chất lượng sản phẩm và khả năng tiếp cận thị trường.

Nhằm tăng cường năng lực quản lý tài nguyên nước, thủy lợi và phòng, chống thiên tai, Quảng Trị đã ký thỏa thuận hợp tác với Trường Đại học Thủy lợi giai đoạn 2026-2030. Nội dung hợp tác tập trung vào nghiên cứu, tư vấn chính sách, đào tạo nhân lực và chuyển giao công nghệ phục vụ phát triển nông nghiệp, quản lý tài nguyên và ứng phó với các rủi ro khí hậu.

Một trong những giải pháp công nghệ đáng chú ý được giới thiệu là bản sao số (Digital Twin), kết hợp dữ liệu quan trắc, bản đồ số và mô hình thủy văn để dự báo ngập lụt, cảnh báo sạt lở, theo dõi xói lở bờ biển và hỗ trợ vận hành hồ chứa. Nếu được triển khai hiệu quả, công nghệ này sẽ góp phần nâng cao khả năng dự báo, chủ động phòng ngừa thiên tai, giảm thiểu thiệt hại đối với sản xuất và đời sống dân cư.

Bên cạnh đó, việc ứng dụng thiết bị bay không người lái trong nông nghiệp công nghệ cao, giám sát và bảo vệ rừng cũng được địa phương thúc đẩy thông qua hợp tác với các đối tác công nghệ. Đây là hướng tiếp cận nhằm tăng cường năng lực quản lý sản xuất, sử dụng hiệu quả tài nguyên và hỗ trợ bảo vệ hệ sinh thái.

Ở lĩnh vực du lịch, trong 10 tháng năm 2026, Quảng Trị ước đón gần 9,79 triệu lượt khách, tăng 16,36% so với cùng kỳ; tổng thu từ khách du lịch đạt khoảng 12.000 tỷ đồng. Trên cơ sở tiềm năng về di tích lịch sử, di sản thiên nhiên, cảnh quan biển, đảo và văn hóa bản địa, tỉnh đang mở rộng liên kết với các doanh nghiệp lữ hành, lưu trú để phát triển sản phẩm, kết nối điểm đến và hình thành các tour du lịch liên vùng.

Các hướng hợp tác còn tập trung vào phát triển du lịch đường sắt gắn với tuyến Con đường di sản miền Trung, kết nối Quảng Trị với Huế và Đà Nẵng; đồng thời đẩy mạnh số hóa di tích, bảo tàng và các điểm đến, xây dựng dữ liệu tài sản văn hóa, phát triển du lịch thông minh.

Song song với hợp tác trong nước, Quảng Trị tích cực mở rộng kết nối quốc tế nhằm thu hút vốn đầu tư, viện trợ và kinh nghiệm phát triển. Trong 10 tháng năm 2026, tỉnh thu hút 6 dự án FDI với tổng vốn đăng ký 156,76 triệu USD; tiếp nhận 57 dự án, khoản viện trợ phi chính phủ nước ngoài với tổng vốn cam kết 122,476 triệu USD. Địa phương cũng xúc tiến các nguồn vốn vay ưu đãi từ Ngân hàng Thế giới, Quỹ Phát triển nông nghiệp quốc tế và phối hợp với Ngân hàng Phát triển châu Á thẩm định dự án hạ tầng thích ứng với biến đổi khí hậu.

Việc mở rộng hợp tác trên nhiều lĩnh vực cho thấy Quảng Trị đang hướng tới cách tiếp cận phát triển dựa trên sự kết nối đồng bộ giữa nguồn vốn, công nghệ, tri thức và thị trường. Thay vì chỉ tập trung thu hút đầu tư, địa phương đặt trọng tâm vào việc chuyển hóa các nguồn lực thành năng lực sản xuất, giá trị gia tăng và hiệu quả kinh tế cụ thể.

Đây cũng là hướng đi có ý nghĩa trong quá trình chuyển đổi mô hình tăng trưởng, tạo sự gắn kết giữa phát triển kinh tế với sử dụng hiệu quả tài nguyên, bảo vệ môi trường và nâng cao khả năng thích ứng với biến đổi khí hậu.

Quảng Trị phát huy 515.830 ha Khu Dự trữ sinh quyển, mở hướng phát triển kinh tế xanh

Vũ Khang