Trước tình trạng thiếu nước sinh hoạt cục bộ tại các khu vực nông thôn giáp biển (thuộc tỉnh Sóc Trăng cũ) như Thông tấn xã Việt Nam đã phản ánh, ông Nguyễn Thế Lâm, Phó Giám đốc Trung tâm Nước sạch và Vệ sinh môi trường nông thôn Cần Thơ cho biết, Sở Nông nghiệp và Môi trường thành phố đã tham mưu UBND thành phố triển khai nhiều giải pháp cấp bách, trong đó trọng tâm là mở 37 điểm cấp nước miễn phí và đề xuất các phương án cung cấp nước sạch nông thôn dài hạn cho các địa phương thuộc Sóc Trăng (cũ).

Nhằm chủ động nguồn nước trong mùa khô năm 2026, ông Nguyễn Thế Lâm cho biết, giải pháp trọng tâm hiện nay là khoan bổ sung giếng tại các trạm cấp nước tập trung từ nguồn kinh phí tự chủ của Trung tâm Nước sạch và Vệ sinh môi trường nông thôn.

Đồng thời, Trung tâm đã tham mưu Sở Nông nghiệp và Môi trường xin chủ trương UBND thành phố cho phép dự phòng khai thác tại các giếng khoan đã được cấp phép và hoàn thành khoan thăm dò.

Việc có thêm các giếng dự phòng sẽ bảo đảm nguồn nước thay thế khi giếng hiện hữu bị cát, nước đục hoặc hư hỏng, nhất là trong các dịp cao điểm lễ, Tết khi nhu cầu sử dụng tăng đột biến.

Đối với các hộ dân ở vùng sâu, vùng xa, sinh sống phân tán và chưa tiếp cận được mạng lưới cấp nước tập trung, Trung tâm phối hợp với 11 xã, phường ven biển thiết lập 37 điểm cấp nước miễn phí. Mỗi điểm được trang bị bồn chứa 10.000 lít cùng hệ thống bơm tự động, đặt tại trung tâm các trạm cấp nước hiện hữu, giúp người dân dễ dàng tiếp cận nguồn nước sạch trong mùa khô, hạn mặn.

Trạm cấp nước Lạc Hòa (phường Vĩnh Châu) là một trong 4 công trình cấp nước vùng hạn mặn, ven biển thuộc tỉnh Sóc Trăng (cũ) do Bộ Nông nghiệp và Môi trường đầu tư. Bốn trạm có công suất từ 800 đến 1.200 m3/ngày đêm và hệ thống đường ống đã hoàn thành, dự kiến đưa vào khai thác cuối tháng 1/2026.

Theo ông Nguyễn Thế Lâm, “Người dân đến các điểm cấp nước miễn phí và lấy nước không giới hạn, 10 thùng hay 100 thùng tùy nhu cầu sinh hoạt hàng ngày.”

Các điểm cấp nước sẽ hoạt động liên tục, không chỉ trong mùa khô hạn năm 2026 mà cả những năm tiếp theo, cho đến khi thành phố đầu tư xong các công trình cấp nước tập trung để người dân có đường ống nước sạch đến tận nhà.

Đối với những hộ dân ở quá xa hoặc không có điều kiện đi lấy nước, Trung tâm phối hợp với chính quyền địa phương huy động lực lượng Đoàn thanh niên, Hội phụ nữ để vận chuyển nước đến tận nhà.

Mặc dù các giải pháp tình thế đang được triển khai, lãnh đạo Trung tâm cũng cho biết, để giải quyết căn cơ bài toán cấp nước sạch cho vùng nông thôn thuộc Sóc Trăng (cũ) cần một lộ trình đầu tư bài bản và nguồn kinh phí rất lớn.

Theo đề xuất của Sở Nông nghiệp và Môi trường, giai đoạn 2026 – 2030, thành phố ưu tiên danh mục đầu tư các công trình cấp nước sạch nông thôn với tổng vốn trên 1.000 tỷ đồng.

Kế hoạch bao gồm đầu tư 22 công trình cấp nước quy mô lớn, liên xã; ưu tiên khai thác nước mặt (công suất dưới 50.000 m3/ngày đêm) tại các vùng có điều kiện thuận lợi nhằm hạn chế khai thác nước dưới đất, chống sụt lún và bảo vệ tài nguyên; đồng thời nâng cấp, cải tạo và mở rộng mạng lưới đường ống để thay thế các tuyến ống cũ đường kính nhỏ (D34mm, D49mm) vốn không bảo đảm áp lực và lưu lượng.

Một giải pháp lâu dài khác là đấu nối, mua nước sạch từ Công ty cổ phần Nước Aquaone Hậu Giang để cấp cho vùng Trần Đề và Vĩnh Châu. Tuy nhiên, đây là phương án có yêu cầu rất lớn về hạ tầng và tài chính.

Theo khảo sát sơ bộ, để thực hiện cần đầu tư gần 100 km tuyến ống truyền tải chính và hơn 600 km tuyến ống nhánh để phủ kín các xã, phường. Tổng vốn đầu tư riêng cho hệ thống đường ống này ước tính trên 6.000 tỷ đồng.

Ông Trần Phú Lộc Thành, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường cho biết đây là kế hoạch dài hơi, cần sự thống nhất của các sở, ngành, sự phê duyệt của UBND thành phố và lộ trình điều chỉnh giá nước phù hợp.

“Các giải pháp nêu trên không thể thực hiện ngay mà cần thời gian để hoàn thiện từ khâu xin chủ trương, thiết kế đến đấu thầu, thi công”, lãnh đạo Sở Nông nghiệp và Môi trường cho biết.

Do đó, trong giai đoạn hiện nay, việc cấp nước sạch nông thôn tại các địa phương thuộc Sóc Trăng (cũ) chỉ có thể duy trì ở mức cơ bản theo hiện trạng, với tình trạng nước yếu, thiếu cục bộ, gián đoạn, chưa bảo đảm áp lực, chất lượng và tính liên tục, nhất là vào giờ cao điểm, lễ, Tết.

Trong thời gian chờ các dự án lớn hoàn thành, thành phố Cần Thơ khuyến cáo người dân sử dụng nước tiết kiệm, chủ động trữ nước an toàn và chia sẻ khó khăn với ngành chức năng.

Trung tâm Nước sạch và Vệ sinh môi trường nông thôn sẽ tiếp tục duy trì các điểm cấp nước miễn phí, bảo đảm không để người dân ven biển thiếu nước sinh hoạt trong mùa khô hạn.

Cần Thơ: Hàng nghìn hộ dân ven biển thiếu nước sạch

Ngọc Ánh