Theo Cục Quản lý và Xây dựng công trình thủy lợi, trong tháng 3/2026, tình trạng xâm nhập mặn tại khu vực Đồng bằng sông Cửu Long (ĐBSCL) có xu hướng gia tăng vào các đợt triều cường từ nay đến ngày 4/3 và từ 18/3 đến 24/3/2026. Dự báo ranh mặn 4 g/lít có thể xâm nhập sâu khoảng 60 km. Trước diễn biến này, ngành thủy lợi đề nghị các địa phương chủ động điều tiết, vận hành công trình và tích trữ nước ngọt, bảo đảm an toàn cho sản xuất và sinh hoạt trong cao điểm mùa khô.

Tại khu vực các cửa sông Cửu Long, ranh mặn 4 g/lít được dự báo vào sâu từ 41 – 55 km. So với cùng kỳ tháng 3/2025, mức xâm nhập thấp hơn 5 – 7 km; thấp hơn năm 2020 từ 10 – 23 km và thấp hơn năm 2016 từ 8 – 12 km. Trong những ngày triều cường, độ mặn có thể tác động đến khả năng lấy nước của các công trình thủy lợi располож cách biển 45 – 55 km.

Trên hệ thống sông Vàm Cỏ (Vàm Cỏ Đông và Vàm Cỏ Tây), ranh mặn 4 g/lít cao nhất trong tháng 3/2026 dự báo ở mức 55 – 60 km; giảm 5 – 7 km so với tháng 3/2025; thấp hơn 40 – 48 km so với năm 2020 và thấp hơn 35 – 42 km so với năm 2016. Trong các kỳ triều cường, xâm nhập mặn có thể ảnh hưởng đến việc lấy nước của các công trình cách biển từ 50 – 60 km.

Riêng trên sông Cái Lớn, hệ thống cống Cái Lớn – Cái Bé hiện đã kiểm soát được tình trạng xâm nhập mặn.

Tại khu vực Đông Nam Bộ, các địa phương đang bước vào giai đoạn cao điểm mùa khô. Dự báo đến cuối tháng 3/2026, dung tích trữ trung bình tại các hồ chứa đạt khoảng 61% dung tích thiết kế. Với nguồn nước hiện có cùng lượng mưa dự kiến trong thời gian tới, cơ bản bảo đảm phục vụ sản xuất vụ Đông Xuân 2025 – 2026. Tuy nhiên, khả năng xuất hiện nắng nóng diện rộng từ tháng 3 và gia tăng trong tháng 4 có thể dẫn tới nguy cơ hạn hán, thiếu nước cục bộ tại một số công trình thủy lợi nhỏ và những khu vực nằm ngoài phạm vi cấp nước của hệ thống tưới.

Tại khu vực Nam Trung Bộ – Tây Nguyên, vụ Đông Xuân 2025 – 2026, vùng duyên hải gieo trồng khoảng 354.600 ha cây hàng năm (gồm 229.600 ha lúa và 125.000 ha hoa màu, cây hàng năm khác) cùng khoảng 51.000 ha cây lâu năm. Khu vực Tây Nguyên gieo trồng khoảng 224.400 ha cây hàng năm (trong đó 96.100 ha lúa và 128.300 ha cây hàng năm khác) và hơn 884.000 ha cây lâu năm.

Trong tháng 2/2026, xâm nhập mặn trên sông Vĩnh Điện thuộc lưu vực Vu Gia – Thu Bồn diễn biến phức tạp. Tại trạm bơm Tứ Câu, độ mặn có thời điểm đạt 5,8‰, vượt ngưỡng cho phép 0,8‰; đến 7 giờ ngày 26/2 vẫn ở mức 3,4‰, ảnh hưởng đến khả năng vận hành của các trạm bơm Tứ Câu và Cẩm Sa với tổng diện tích khoảng 243 ha lúa.

Cục Quản lý và Xây dựng công trình thủy lợi nhận định, trong tháng 3/2026, trên lưu vực Vu Gia – Thu Bồn, nếu không có biện pháp ngăn mặn kịp thời và độ mặn tiếp tục gia tăng, trạm bơm Tứ Câu cùng các trạm bơm trên sông Vĩnh Điện có thể phải tạm dừng hoạt động, tác động trực tiếp đến hơn 2.000 ha diện tích tưới và nguồn cấp nước của Nhà máy nước Hội An. Các khu vực khác cơ bản vẫn bảo đảm nguồn nước phục vụ sản xuất.

Cũng theo Cục, trong tháng 2/2026, xâm nhập mặn tại các cửa sông ĐBSCL tăng trong kỳ triều cường từ ngày 14 – 19/2/2026. Ở các cửa sông Cửu Long, ranh mặn 4 g/lít cao nhất xuất hiện từ 40 – 48 km, thấp hơn trung bình nhiều năm 1 – 2 km; thấp hơn năm 2025 từ 2 – 8 km; thấp hơn năm 2016 từ 8 – 28 km và thấp hơn năm 2020 từ 22 – 30 km.

Tại khu vực hai sông Vàm Cỏ, ranh mặn 4 g/lít cao nhất ở mức 46 – 49 km, thấp hơn trung bình nhiều năm 2 – 5 km; thấp hơn năm 2025 từ 8 – 12 km; thấp hơn năm 2016 từ 40 – 43 km và thấp hơn năm 2020 từ 39 – 43 km.

Trên sông Cái Lớn – Cái Bé, ranh mặn 4 g/lít cao nhất đạt 38 km, thấp hơn trung bình nhiều năm 9 km; thấp hơn năm 2025 khoảng 8 km; thấp hơn năm 2016 khoảng 23 km và thấp hơn năm 2020 khoảng 20 km. Xâm nhập mặn chỉ xuất hiện trong 3 – 5 ngày triều cường rồi giảm nhanh. Các hệ thống thủy lợi trong khu vực vẫn bảo đảm nguồn nước, chưa ghi nhận tình trạng thiếu nước ngọt cho sản xuất và sinh hoạt.

Tại Nam Trung Bộ – Tây Nguyên, trong tháng 2/2026, xâm nhập mặn ảnh hưởng đến 243 ha lúa tại TP Đà Nẵng; các địa bàn khác không xảy ra hạn hán, thiếu nước, ngập lụt hay úng ngập.

Rà soát khó khăn bộ máy và xâm nhập mặn ở ĐBSCL

Ngọc Ánh