El Nino đe dọa mùa mưa, Ấn Độ lo áp lực lạm phát và suy giảm tăng trưởng

Theo Bộ Khoa học Trái đất Ấn Độ, lượng mưa năm nay dự kiến chỉ đạt khoảng 90% mức trung bình dài hạn, thấp hơn dự báo 92% được đưa ra hồi tháng 4 và là mức thấp nhất kể từ năm 2015. Trong khi đó, theo tiêu chuẩn của Cơ quan Khí tượng Ấn Độ, lượng mưa chỉ được xem là bình thường khi đạt từ 96% đến 104% so với mức trung bình 50 năm là 87 cm trong mùa mưa kéo dài 4 tháng.

Mùa mưa có ý nghĩa đặc biệt quan trọng đối với nền kinh tế gần 4.000 tỷ USD của Ấn Độ khi cung cấp khoảng 70% nguồn nước cho cả nước. Đây cũng là yếu tố sống còn với ngành nông nghiệp bởi gần một nửa diện tích đất canh tác chưa được đầu tư hệ thống tưới tiêu và khoảng 50% dân số vẫn phụ thuộc vào nông nghiệp để sinh sống.

Bà Gaura Sengupta, chuyên gia kinh tế trưởng của IDFC First Bank, cảnh báo lượng mưa suy giảm và phân bổ không đồng đều có thể làm gia tăng đáng kể áp lực lạm phát, đặc biệt là giá lương thực.

“Nếu lượng mưa giảm mạnh trong giai đoạn quan trọng của tháng 7 và tháng 8, lạm phát trung bình có thể tăng lên gần 5,5% do giá thực phẩm leo thang”, bà Sengupta nhận định.

Mức này cao hơn đáng kể so với lạm phát bán lẻ 3,48% ghi nhận trong tháng 4, thời điểm giá năng lượng và thực phẩm đã chịu tác động từ căng thẳng tại Trung Đông.

Giới khí tượng cho rằng nguy cơ El Nino quay trở lại là nguyên nhân chính khiến triển vọng mùa mưa trở nên kém khả quan. Hiện tượng này có thể hình thành sớm và đạt cường độ từ trung bình đến mạnh trong nửa cuối mùa mưa, kéo theo nguy cơ thiếu hụt lượng mưa trên diện rộng.

Không chỉ lượng mưa giảm, mùa mưa năm nay còn được dự báo đến muộn hơn thông thường. Theo cơ quan khí tượng, mưa sẽ xuất hiện tại khu vực bờ biển phía Nam trong khoảng một tuần tới, muộn hơn so với dự báo trước đó là ngày 26/5. Trong khi đó, mùa mưa ở Ấn Độ thường bắt đầu từ đầu tháng 6.

Nhiều bang tại nước này hiện cũng đang trải qua các đợt nắng nóng gay gắt với nhiệt độ vượt ngưỡng 45 độ C dù mùa mưa đã cận kề.

Lịch sử cho thấy những năm xảy ra El Nino thường đi kèm lượng mưa dưới trung bình, thậm chí gây hạn hán nghiêm trọng, khiến sản lượng nông nghiệp sụt giảm và buộc Ấn Độ phải hạn chế xuất khẩu ngũ cốc.

Dù hiện nay Ấn Độ vẫn duy trì lượng dự trữ lớn đối với gạo và lúa mì, giới chuyên gia cảnh báo mùa mưa bất thường có thể khiến thu nhập khu vực nông thôn suy giảm. Đây là khu vực sinh sống của khoảng hai phần ba dân số 1,4 tỷ người của quốc gia Nam Á này.

Thu nhập giảm thường kéo theo nhu cầu tiêu dùng đi xuống, ảnh hưởng trực tiếp đến doanh số các mặt hàng như xe máy, tủ lạnh và đồ gia dụng, từ đó tạo thêm sức ép đối với tăng trưởng kinh tế.

Ông Ashwini Bansod, Phó Chủ tịch bộ phận nghiên cứu hàng hóa của Phillip Capital India, cho rằng lượng mưa dưới mức trung bình có thể tác động tiêu cực đến tiến độ gieo trồng đầu vụ đối với các loại cây họ đậu, bông, cây lấy dầu và ngũ cốc thô như ngô.

Ông cũng cảnh báo các vùng trồng lúa lớn ở miền Bắc và Tây Bắc Ấn Độ, nơi phụ thuộc chủ yếu vào nước mưa do thiếu hệ thống thủy lợi, đang đối mặt nguy cơ thiệt hại cao.

Điều này đặc biệt đáng lo ngại khi Ấn Độ hiện là nước xuất khẩu gạo và hành tây lớn nhất thế giới, nhà sản xuất đường lớn thứ hai toàn cầu, đồng thời là quốc gia nhập khẩu dầu ăn lớn nhằm đáp ứng nhu cầu tiêu dùng trong nước.

El Nino quay trở lại, mùa hè 2026 đối mặt nắng nóng cực đoan