Quân khu 9 khẩn trương lấy mẫu ADN cho hơn 92.000 phần mộ liệt sĩ

Đây được xem là một trong những đợt triển khai có quy mô lớn nhất từ trước đến nay, thể hiện quyết tâm của Đảng, Nhà nước, quân đội và chính quyền địa phương trong hành trình đưa các anh hùng liệt sĩ trở về với tên tuổi, quê hương và gia đình.

Khẩn trương lấy mẫu ADN cho hơn 92.000 phần mộ liệt sĩ

Những năm qua, công tác tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ luôn được các cấp, các ngành đặc biệt quan tâm. Tuy nhiên, do chiến tranh đã lùi xa, nhiều phần mộ liệt sĩ không còn thông tin hoặc chỉ còn lại một phần thông tin, khiến việc xác định danh tính gặp không ít khó khăn.

Để khắc phục tình trạng này, Ban Chỉ đạo quốc gia về tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ (Ban Chỉ đạo 515) cùng các địa phương trong Quân khu 9 đang đẩy mạnh việc lấy mẫu sinh phẩm hài cốt liệt sĩ phục vụ giám định ADN.

Tại TP. Cần Thơ, Ban Chỉ đạo 515 thành phố vừa triển khai kế hoạch tổ chức lấy mẫu hài cốt liệt sĩ chưa xác định được thông tin tại các nghĩa trang liệt sĩ trên địa bàn. Theo kế hoạch, từ tháng 5/2026 đến tháng 7/2027, thành phố sẽ tiến hành lấy 5.122 mẫu hài cốt tại 17 nghĩa trang liệt sĩ để phục vụ giám định ADN. Song song đó, lực lượng chức năng tiếp tục khảo sát, tìm kiếm và quy tập hài cốt liệt sĩ tại các địa bàn từng là chiến trường ác liệt như Phong Điền, Thới Lai, Trường Long Tây, Nhu Gia và Phước Thới.

Tại Vĩnh Long, Ban Chỉ đạo 515 Quân khu 9 phối hợp với Ban Chỉ đạo 515 tỉnh đã triển khai lấy các mẫu sinh phẩm đầu tiên từ hài cốt liệt sĩ chưa xác định danh tính. Địa phương dự kiến lấy tới 20.726 mẫu hài cốt liệt sĩ chưa biết thông tin hoặc chỉ biết một phần thông tin tại 33 nghĩa trang liệt sĩ để phục vụ công tác xét nghiệm ADN.

Theo Đại tá Nguyễn Thúc Linh, Phó Chủ nhiệm Chính trị Quân khu 9, Phó Trưởng Ban Thường trực Ban Chỉ đạo 515 Quân khu 9, việc lấy mẫu cần được thực hiện đúng quy trình khoa học, bảo đảm chính xác, an toàn và hiệu quả. Đồng thời, các địa phương cần ưu tiên nguồn lực, đẩy nhanh tiến độ triển khai, góp phần thực hiện thắng lợi mục tiêu của Chiến dịch “500 ngày đêm”.

Hiện nay, Quân khu 9 đang quản lý 116 nghĩa trang liệt sĩ với hơn 155.971 phần mộ, trong đó có 83 mộ tập thể. Đáng chú ý, có 47.316 phần mộ chưa có bất kỳ thông tin nào. Tính chung cả số mộ chưa có thông tin và mộ chỉ có một phần thông tin, số lượng phần mộ cần lấy mẫu ADN trong chiến dịch lần này lên tới 92.573 phần mộ.

Đây là khối lượng công việc rất lớn, đòi hỏi sự phối hợp đồng bộ giữa lực lượng quân đội, công an, y tế, các cơ quan khoa học và chính quyền địa phương. Bên cạnh việc lấy mẫu hài cốt, các địa phương còn tập trung xây dựng cơ sở dữ liệu gene thân nhân liệt sĩ nhằm phục vụ việc đối chiếu, xác định danh tính trong thời gian tới.

Việc ứng dụng công nghệ ADN vào xác định danh tính liệt sĩ không chỉ mở ra cơ hội giải quyết những trường hợp tồn đọng nhiều năm mà còn góp phần hiện thực hóa mong mỏi của hàng nghìn gia đình đang ngày đêm tìm kiếm thông tin người thân đã hy sinh vì Tổ quốc.

Hành trình tri ân chưa bao giờ dừng lại

Cùng với công tác lấy mẫu ADN, nhiệm vụ tìm kiếm và quy tập hài cốt liệt sĩ vẫn đang được các đơn vị trong Quân khu 9 triển khai bền bỉ, bất kể những khó khăn về thời gian, địa hình hay điều kiện sinh hoạt.

Tại An Giang, Đội K92 thuộc Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh là một trong những lực lượng tiêu biểu trong công tác tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ. Từ năm 2001 đến nay, đơn vị đã tìm kiếm, quy tập được 3.244 hài cốt liệt sĩ, trong đó có 2.174 hài cốt tại Campuchia và 1.070 hài cốt trong nước.

Trong giai đoạn XXV (mùa khô 2025-2026), Đội K92 thực hiện nhiệm vụ tại các tỉnh Kampot và Preah Sihanouk của Vương quốc Campuchia. Dù điều kiện địa bàn rộng, nhiều khu vực đã thay đổi địa hình theo thời gian, cán bộ, chiến sĩ vẫn kiên trì bám địa bàn, thu thập thông tin từ nhân chứng, khảo sát thực địa để xác định vị trí chôn cất liệt sĩ.

Kết quả, đơn vị đã thu thập được 54 nguồn tin, tổ chức đào tìm tại 63 vị trí với khối lượng hơn 49.000 m³ đất và tìm thấy 29 hài cốt liệt sĩ chưa xác định danh tính tại các tỉnh Kampot, Kep và Preah Sihanouk. Trong nước, đơn vị còn tìm kiếm, cất bốc được 27 hài cốt liệt sĩ tại xã Kiên Lương, tỉnh An Giang.

Trong chuyến thăm và động viên cán bộ, chiến sĩ Đội K92 đang làm nhiệm vụ tại Campuchia, Phó Chủ tịch UBND tỉnh An Giang Lê Văn Phước ghi nhận và biểu dương những nỗ lực của đơn vị trong điều kiện còn nhiều khó khăn, thiếu thốn.

Theo ông Lê Văn Phước, công tác tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ không chỉ là nhiệm vụ chính trị quan trọng mà còn mang ý nghĩa nhân văn sâu sắc, thể hiện truyền thống đạo lý “Uống nước nhớ nguồn” của dân tộc Việt Nam.

Mỗi hài cốt liệt sĩ được tìm thấy, mỗi danh tính được xác định là thêm một gia đình vơi bớt nỗi đau và sự chờ đợi kéo dài suốt nhiều thập kỷ. Đó cũng là minh chứng sinh động cho sự tri ân của thế hệ hôm nay đối với những người đã anh dũng hy sinh vì độc lập, tự do của Tổ quốc.

Chiến dịch lấy mẫu ADN cho hơn 92.000 phần mộ liệt sĩ tại Quân khu 9 vì thế không chỉ là một nhiệm vụ chuyên môn mang tính khoa học, mà còn là hành trình nghĩa tình, góp phần trả lại tên cho những người đã ngã xuống, giúp các anh hùng liệt sĩ thực sự trở về trong vòng tay gia đình, quê hương và đất mẹ sau nhiều năm nằm lại nơi chiến trường.

Tăng cường hợp tác Việt Nam-Hoa Kỳ trong giải mã tư liệu, tìm kiếm hài cốt liệt sĩ