Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm: Xây dựng Điều lệ Đảng đáp ứng yêu cầu giai đoạn mới

Sáng ngày 5/8, tại Trụ sở Trung ương Đảng, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm, Trưởng Ban Chỉ đạo Trung ương về tổng kết thực tiễn và nghiên cứu sửa đổi, bổ sung Điều lệ Đảng, chủ trì Phiên họp lần thứ nhất của Ban Chỉ đạo để cho ý kiến về kế hoạch, định hướng triển khai các nhiệm vụ trọng tâm.

Tham dự phiên họp có các đồng chí Ủy viên Bộ Chính trị, Ủy viên Ban Bí thư, Ủy viên Trung ương Đảng cùng lãnh đạo các ban, bộ, ngành, địa phương và thành viên Ban Chỉ đạo.

Tại phiên họp, các đại biểu nghe báo cáo định hướng triển khai nhiệm vụ và thảo luận về quan điểm, phạm vi, nội dung, phương pháp cũng như cách thức tổ chức thực hiện việc tổng kết, nghiên cứu sửa đổi, bổ sung Điều lệ Đảng.

Phát biểu kết luận, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm khẳng định đây là nhiệm vụ chính trị đặc biệt quan trọng của nhiệm kỳ Đại hội XIV, trực tiếp phục vụ việc bổ sung, hoàn thiện Cương lĩnh và chuẩn bị Đại hội XV của Đảng. Đồng thời, đây cũng là dịp để Đảng tổng kết thực tiễn, phát triển lý luận về Đảng cầm quyền và hoàn thiện nền tảng tổ chức nhằm đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước trong giai đoạn mới.

Theo Tổng Bí thư, Chủ tịch nước, những nội dung cốt lõi của Điều lệ Đảng hiện hành vẫn giữ nguyên giá trị, song cần nghiên cứu bổ sung, hoàn thiện để đáp ứng những yêu cầu mới từ thực tiễn như sắp xếp tổ chức bộ máy, vận hành mô hình chính quyền địa phương hai cấp, phân cấp, phân quyền, kiểm soát quyền lực và chuyển đổi số.

Mục tiêu đặt ra là xây dựng Điều lệ Đảng khoa học, chặt chẽ, ngắn gọn, dễ thực hiện và có giá trị lâu dài; góp phần nâng cao hiệu lực, hiệu quả hoạt động của tổ chức Đảng, kiểm soát tốt quyền lực, nâng cao chất lượng đảng viên, tổ chức cơ sở đảng và tăng cường mối quan hệ mật thiết giữa Đảng với nhân dân.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước yêu cầu thống nhất quan điểm, nguyên tắc và tiêu chí nghiên cứu; kiên định chủ nghĩa Marx - Lenin, tư tưởng Hồ Chí Minh, đường lối đổi mới, mục tiêu độc lập dân tộc gắn với chủ nghĩa xã hội; giữ vững vai trò lãnh đạo của Đảng và nguyên tắc tập trung dân chủ. Việc nghiên cứu phải bám sát Nghị quyết Đại hội XIV, đồng bộ với quá trình sửa đổi, bổ sung Cương lĩnh năm 2011 và nghiên cứu sửa đổi Hiến pháp năm 2013.

Đối với các quy định còn phù hợp cần tiếp tục kế thừa; những nội dung phát sinh vướng mắc phổ biến hoặc tạo khoảng trống về tổ chức, thẩm quyền, trách nhiệm cần được nghiên cứu sửa đổi. Những vấn đề chưa chín muồi sẽ tiếp tục tổng kết, thí điểm hoặc điều chỉnh bằng các quy định, hướng dẫn.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nhấn mạnh cần phân định rõ phạm vi giữa Điều lệ, quy định thi hành và hướng dẫn; không đưa vào Điều lệ những nội dung quá chi tiết, dễ biến động, đồng thời không để các vấn đề cơ bản, đã đủ điều kiện tiếp tục nằm rải rác ở nhiều văn bản khác nhau.

Mỗi đề xuất sửa đổi phải làm rõ thực tiễn đặt ra vấn đề gì, nguyên nhân, sự cần thiết phải sửa ở cấp Điều lệ, các phương án xử lý, tác động và điều kiện thực hiện. Hiệu quả sửa đổi phải được đánh giá thông qua việc tổ chức có mạnh hơn, bộ máy có thông suốt hơn, trách nhiệm có rõ hơn, quyền lực có được kiểm soát tốt hơn và cán bộ, đảng viên có phục vụ nhân dân tốt hơn hay không.

Ban Chỉ đạo được giao tập trung nghiên cứu bốn nhóm nội dung lớn gồm: những vấn đề cơ bản về Đảng, đảng viên, tổ chức cơ sở đảng và mối quan hệ với nhân dân; hệ thống tổ chức và phương thức lãnh đạo của Đảng trong mô hình mới; công tác kiểm tra, giám sát, kỷ luật Đảng gắn với kiểm soát quyền lực; chuyển đổi số, các lĩnh vực đặc thù và kỹ thuật xây dựng Điều lệ.

Về phương pháp thực hiện, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước yêu cầu kế thừa kết quả tổng kết 15 năm thi hành Điều lệ Đảng giai đoạn 2011-2025, không làm lại từ đầu, không tổng kết theo lối hành chính. Trọng tâm là cập nhật thực tiễn sau sắp xếp tổ chức bộ máy, việc thực hiện Quy định số 208-QĐ/TW ngày 26/7/2026 và các yêu cầu phát triển mới của đất nước.

Quá trình nghiên cứu phải chỉ rõ quy định hiện hành, thực trạng, số liệu, nguyên nhân, phương án và tác động; không chấp nhận các báo cáo nêu chung chung về tình trạng chồng chéo, bất cập mà thiếu căn cứ cụ thể; không lấy trường hợp cá biệt làm cơ sở đánh giá toàn diện.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước cũng yêu cầu kết hợp khảo sát diện rộng với nghiên cứu chuyên sâu, lấy ý kiến nhiều vòng, đúng đối tượng và đúng trọng tâm. Mọi phương án đều phải được phân tích rõ ưu điểm, hạn chế, tác động và điều kiện thực hiện; các ý kiến khác nhau phải được tổng hợp, giải trình đầy đủ, khách quan.

Kết luận phiên họp, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước giao Cơ quan Thường trực khẩn trương hoàn thiện quy chế làm việc, kế hoạch hoạt động, phân công nhiệm vụ các thành viên Ban Chỉ đạo; thành lập Tổ Biên tập; hoàn thiện báo cáo định hướng và kế hoạch tổng kết thực tiễn, nghiên cứu sửa đổi, bổ sung Điều lệ Đảng. Đồng thời, yêu cầu tăng cường điều phối, bảo đảm thống nhất về nội dung, phương pháp, dữ liệu và tiến độ; mỗi thành viên Ban Chỉ đạo phải chịu trách nhiệm trực tiếp đối với phần việc được giao.

Nhấn mạnh yêu cầu bảo đảm cả tiến độ và chất lượng, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước đề nghị toàn Ban Chỉ đạo bắt tay ngay vào công việc với tinh thần "nói ít, làm nhiều, làm đến cùng", lấy hiệu quả và sản phẩm cụ thể làm thước đo, phấn đấu xây dựng dự thảo Điều lệ Đảng chất lượng cao, góp phần xây dựng Đảng trong sạch, vững mạnh và đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới.

Toàn văn phát biểu của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tại Hội nghị toàn quốc quán triệt, triển khai thực hiện Nghị quyết Trung ương 3 khóa XIV