Tài nguyên và phát triển

Bảo tồn hơn 82.000 ha rừng Cát Tiên: Đồng Nai hướng tới quản lý bền vững

Hải Đăng • 07/11/2026 18:00

Việc tiếp nhận nguyên trạng Vườn quốc gia Cát Tiên từ Bộ Nông nghiệp và Môi trường về UBND thành phố Đồng Nai mở ra giai đoạn quản lý mới đối với khu vực có giá trị đặc biệt về tài nguyên rừng và đa dạng sinh học. Cùng với nhiệm vụ bảo vệ rừng, địa phương đặt mục tiêu phục hồi hệ sinh thái, bảo tồn động vật hoang dã, phát triển du lịch sinh thái và xây dựng hồ sơ đề nghị UNESCO công nhận Vườn quốc gia Cát Tiên là Di sản thiên nhiên thế giới.

Chuyển giao quản lý, tăng cường trách nhiệm bảo vệ tài nguyên rừng

Sáng 6/11, tại Vườn quốc gia Cát Tiên, UBND thành phố Đồng Nai tổ chức tiếp nhận toàn bộ bộ máy, tài sản và diện tích hơn 82.000 ha của Vườn quốc gia Cát Tiên từ Bộ Nông nghiệp và Môi trường về địa phương quản lý.

Việc chuyển giao được thực hiện theo Quyết định số 2058 của Thủ tướng Chính phủ, đánh dấu sự thay đổi về đầu mối quản lý đối với một trong những khu vực có giá trị quan trọng về tài nguyên thiên nhiên và bảo tồn đa dạng sinh học.

Đây không chỉ là sự thay đổi về tổ chức quản lý mà còn đặt ra yêu cầu cao hơn đối với công tác bảo vệ rừng, duy trì tính toàn vẹn của hệ sinh thái và gìn giữ các giá trị tự nhiên vốn có của Vườn quốc gia Cát Tiên.

Tại lễ tiếp nhận, lãnh đạo thành phố Đồng Nai khẳng định sẽ tập trung triển khai các nhiệm vụ bảo vệ rừng, phục hồi hệ sinh thái và đẩy mạnh nghiên cứu khoa học. Đồng thời, địa phương định hướng xây dựng hồ sơ trình UNESCO xem xét công nhận Vườn quốc gia Cát Tiên là Di sản thiên nhiên thế giới.

Trong bối cảnh áp lực lên tài nguyên thiên nhiên và đa dạng sinh học ngày càng lớn, việc bảo đảm hoạt động quản lý, bảo vệ rừng được duy trì ổn định, liên tục có ý nghĩa quan trọng. Công tác bảo tồn không chỉ dừng lại ở việc giữ gìn diện tích rừng hiện có mà còn phải chú trọng phục hồi các hệ sinh thái, bảo vệ môi trường sống của các loài động, thực vật hoang dã.

Gắn bảo tồn thiên nhiên với phát triển sinh kế bền vững

Song song với nhiệm vụ bảo vệ tài nguyên rừng, Đồng Nai định hướng phát triển du lịch sinh thái và du lịch cộng đồng tại Vườn quốc gia Cát Tiên. Đây được xem là hướng đi nhằm khai thác hợp lý những giá trị cảnh quan, sinh thái, đồng thời tạo thêm cơ hội sinh kế để người dân địa phương được hưởng lợi từ hoạt động bảo tồn.

Thực tế cho thấy, bảo vệ rừng sẽ đạt hiệu quả bền vững hơn khi gắn với lợi ích thiết thực của cộng đồng dân cư. Khi người dân có điều kiện tham gia các hoạt động du lịch sinh thái, dịch vụ và những mô hình sinh kế phù hợp, trách nhiệm gìn giữ tài nguyên thiên nhiên cũng có thêm cơ sở để được lan tỏa trong cộng đồng.

Theo định hướng của thành phố, việc phát triển du lịch tại Vườn quốc gia Cát Tiên cần song hành với bảo vệ môi trường sinh thái, bảo đảm không làm ảnh hưởng đến các giá trị tự nhiên cần được gìn giữ.

Cùng với đó, hoạt động nghiên cứu khoa học sẽ được chú trọng nhằm nâng cao hiểu biết về các hệ sinh thái, phục vụ công tác quản lý, bảo tồn và sử dụng bền vững tài nguyên thiên nhiên.

Đáng chú ý, Đồng Nai dự kiến tổ chức tái thả 330 cá thể nai về môi trường tự nhiên, hướng tới kỷ niệm 330 năm sự kiện danh tướng Nguyễn Hữu Cảnh vào kinh lược vùng đất phương Nam (1698-2028).

Hoạt động này mang ý nghĩa biểu tượng về sự phục hồi của thiên nhiên, đồng thời truyền tải thông điệp về trách nhiệm bảo vệ động vật hoang dã và gìn giữ môi trường sống tự nhiên cho các thế hệ tương lai.

Việc đưa động vật trở lại môi trường tự nhiên cũng đặt ra yêu cầu phải bảo đảm điều kiện sinh cảnh, khả năng thích nghi và công tác theo dõi, giám sát phù hợp, qua đó góp phần nâng cao hiệu quả bảo tồn đa dạng sinh học.

Hướng tới nâng tầm giá trị bảo tồn của Vườn quốc gia Cát Tiên

Việc Đồng Nai tiếp nhận quản lý Vườn quốc gia Cát Tiên cũng mở ra định hướng phát huy các giá trị nổi bật của khu vực thông qua nghiên cứu khoa học, bảo tồn thiên nhiên và hợp tác quốc tế.

Trong đó, mục tiêu xây dựng hồ sơ đề nghị UNESCO công nhận Vườn quốc gia Cát Tiên là Di sản thiên nhiên thế giới được địa phương xác định là một nhiệm vụ quan trọng.

Nếu được triển khai hiệu quả, định hướng này không chỉ góp phần nâng cao vị thế của Vườn quốc gia Cát Tiên mà còn tạo thêm động lực để tăng cường các hoạt động bảo vệ rừng, bảo tồn đa dạng sinh học và phát triển du lịch sinh thái có trách nhiệm.

Tuy nhiên, để những mục tiêu trên trở thành hiện thực, yêu cầu đặt ra là phải bảo đảm sự thống nhất trong quản lý, đầu tư phù hợp cho công tác bảo tồn và tăng cường phối hợp giữa các cơ quan, đơn vị liên quan.

Đặc biệt, phát triển du lịch sinh thái cần được đặt trong giới hạn phù hợp với sức chịu tải của môi trường tự nhiên, tránh nguy cơ khai thác quá mức làm ảnh hưởng đến cảnh quan, sinh cảnh và đời sống của các loài động vật hoang dã.

Việc tiếp nhận Vườn quốc gia Cát Tiên vì thế không đơn thuần là chuyển giao một đơn vị quản lý, mà còn là trách nhiệm gìn giữ một không gian sinh thái có giá trị lâu dài. Bảo vệ rừng, phục hồi hệ sinh thái, duy trì đa dạng sinh học và tạo sinh kế bền vững cho người dân cần được triển khai đồng bộ, trở thành nền tảng cho quá trình phát triển hài hòa giữa kinh tế và bảo tồn thiên nhiên.