Hà Nội tăng năng lực xử lý phân bùn bể phốt, hướng tới đô thị xanh

Báo cáo hiện trạng tại tài liệu kèm theo Quyết định số 1804/QĐ-UBND ngày 9/4/2026 của UBND TP.Hà Nội cho thấy, khối lượng chất thải rắn phát sinh trên địa bàn Thủ đô là vô cùng lớn và áp lực tiếp tục gia tăng mạnh theo quá trình đô thị hóa.

Điển hình như phân bùn bể phốt, toàn thành phố phát sinh trung bình tới 1.495 tấn/ngày nhưng năng lực đáp ứng của các cơ sở xử lý chính quy hiện tại mới chỉ đạt khoảng 10%. Tình trạng thiếu hụt công suất xử lý kéo dài đã vô tình tạo áp lực lớn lên hệ thống hạ tầng, tiềm ẩn nguy cơ gây ô nhiễm nghiêm trọng cho môi trường đất và nước ngầm tại khu vực đô thị.

Trước tình hình trên, TP.Hà Nội đẩy mạnh đầu tư và xây dựng các công trình hướng tới thu gom, xử lý tập trung lượng phân bùn phát sinh từ hộ gia đình, trường học, bệnh viện, cơ quan và các cơ sở khác.

Thông qua ứng dụng công nghệ xử lý bùn và nước thải, thành phố kỳ vọng hạn chế tình trạng xả thải không đúng quy định, giảm nguy cơ ô nhiễm và nâng cao chất lượng môi trường đô thị. Đáng chú ý, Công ty TNHH một thành viên Môi trường đô thị Hà Nội (URENCO) vừa tổ chức khánh thành Trạm xử lý phân bùn bể phốt công suất 287 tấn/ngày tại Cầu Diễn (phường Từ Liêm, TP.Hà Nội), đồng thời động thổ dự án xây dựng hệ thống xử lý cùng loại công suất 600 tấn/ngày.

Công trình được URENCO đầu tư nhằm thu gom, xử lý tập trung lượng phân bùn bể phốt phát sinh từ hộ gia đình, cơ quan, trường học, bệnh viện và các cơ sở khác trên địa bàn. Trạm ứng dụng công nghệ xử lý gồm hai công đoạn chính: Xử lý bùn và xử lý nước thải. Phân bùn sau khi được vận chuyển đến trạm sẽ qua cân kiểm soát khối lượng, tiếp nhận và tách rác thô, rác tinh trước khi đưa vào bể ổn định.

Tiếp đó, bùn được xử lý bằng hệ thống máy ép ly tâm để tách phần cặn rắn và nước. Phần nước phát sinh tiếp tục được đưa qua các công đoạn xử lý hóa lý, thiếu khí, hiếu khí, lắng sinh học và khử trùng. Theo thiết kế, nước thải sau xử lý đáp ứng QCVN 40:2025/BTNMT và QCVN 14:2025/BTNMT trước khi dẫn ra hệ thống thoát nước chung của khu vực.

Đặc biệt, dự án hướng tới kiểm soát toàn bộ quy trình tiếp nhận và xử lý chất thải. Mỗi chuyến xe vận chuyển phân bùn đều được kiểm soát khối lượng tại trạm cân, tạo cơ sở theo dõi nguồn thải và lượng chất thải tiếp nhận. Rác được tách riêng, thu gom và chuyển đi xử lý theo quy định. Hệ thống quan trắc tự động góp phần giám sát chất lượng nước sau xử lý. Bên cạnh xử lý chất thải, dự án còn hướng tới tái sử dụng một số sản phẩm sau xử lý. Phần bùn sau ép có độ ẩm khoảng 65-80% được chuyển giao làm nguyên liệu ủ phân compost. Bùn thải từ các bể lắng cũng được tuần hoàn, phối trộn nhằm tăng khả năng ép bùn và phục vụ quá trình sản xuất phân hữu cơ. Bên cạnh đó, việc động thổ dự án công suất 600 tấn/ngày sẽ góp phần bổ sung năng lực xử lý phân bùn bể phốt cho Hà Nội trong thời gian tới.

Việc đầu tư đồng bộ các công trình xử lý phân bùn bể phốt không chỉ bổ sung hạ tầng kỹ thuật cho công tác vệ sinh môi trường mà còn góp phần hoàn thiện chuỗi thu gom, vận chuyển và xử lý chất thải đô thị. Qua đó, Hà Nội từng bước nâng cao hiệu quả quản lý chất thải sinh hoạt, hạn chế ô nhiễm môi trường và hướng tới mục tiêu phát triển đô thị xanh, sạch, bền vững.

Các công trình đánh dấu bước phát triển trong lộ trình nâng cao năng lực xử lý chất thải, hiện đại hóa công nghệ và hoàn thiện hạ tầng môi trường. Đây cũng là hành động cụ thể trong thực hiện Nghị quyết số 79-NQ/TW về phát triển kinh tế nhà nước và nhiệm vụ tăng trưởng theo Quyết định số 3744.

Việc đầu tư, mở rộng hệ thống xử lý phân bùn bể phốt với tổng công suất hàng trăm tấn mỗi ngày là bước đi cần thiết trong quá trình hoàn thiện hạ tầng môi trường của Hà Nội. Khi lượng chất thải phát sinh từ hoạt động sinh hoạt, sản xuất và dịch vụ ngày càng gia tăng, việc tổ chức thu gom, vận chuyển và xử lý tập trung sẽ góp phần hạn chế nguy cơ ô nhiễm đất, nguồn nước và môi trường sống. Đặc biệt, ứng dụng công nghệ xử lý bùn và nước thải hiện đại không chỉ nâng cao hiệu quả xử lý mà còn giúp kiểm soát chặt chẽ quy trình tiếp nhận, phân loại và xử lý chất thải.

Tuy nhiên, để các công trình phát huy hiệu quả lâu dài, Hà Nội cần tiếp tục hoàn thiện mạng lưới thu gom, tăng cường giám sát hoạt động vận chuyển, xử lý phân bùn bể phốt và kiểm soát tình trạng xả thải trái quy định. Cùng với đầu tư công nghệ, việc nâng cao ý thức cộng đồng và trách nhiệm của các đơn vị liên quan cũng đóng vai trò quan trọng. Đây sẽ là nền tảng để thành phố từng bước xây dựng hệ thống quản lý chất thải đồng bộ, giảm áp lực ô nhiễm và hướng tới mục tiêu phát triển đô thị xanh, sạch, bền vững.

Hà Nội siết kiểm soát các nguồn gây ô nhiễm không khí trước mùa đông – xuân