Hà Tĩnh: Biến rác thải sinh hoạt thành phân hữu cơ vi sinh

Moitruong.net.vn

– Bà con nông dân tại huyện Nghi Xuân (Hà Tĩnh) đã đưa rác thải sinh hoạt vào sản xuất nông nghiệp. Đây được coi là mô hình hay, sáng tạo giúp giảm chí phí vận chuyển, giải quyết được gánh nặng ô nhiễm môi trường.

 

Tại Việt Nam, vấn đề về ô nhiễm môi trường do rác thải sinh hoạt và công nghiệp sẽ là thách thức ngày càng lớn trong những năm tới do tình trạng đô thị hoá cũng như sự phát triển nhanh chóng của các hoạt động sản xuất công nghiệp.

Do thiếu quỹ đất nên các xã, thị trấn khó có thể mở rộng, phát triển hay quy hoạch mới khu vực xử lý rác thải của địa phương mình. Trong khi đó, biện pháp xử lý rác chủ yếu hiện nay là chôn lấp lại không mấy hiệu quả.

Ở nhiều địa phương, người đi đường có thể bắt gặp những đống rác thải sinh hoạt nằm ngay ven đường, ngã ba, ngã tư hay thậm chí ở cả nơi bảng “cấm đổ rác”. Nhức nhối, vấn nạn, gánh nặng, khó khăn là những từ khi người ta nói về rác thải sinh hoạt ở vùng nông thôn trong việc tìm phương án thu gom, xử lý.

Thời gian gần đây, rất nhiều hộ dân sống tại huyện Nghi Xuân – huyện nông thôn mới đầu tiên của tỉnh Hà Tĩnh đã chia sẻ kinh nghiệm trong việc thu gom, xử lý rác thải sinh hoạt… Họ đã đưa rác vào phân hữu cơ.

Người dân gom rác thải vào các thùng phân loại rác

Bà Nguyễn Thị Phúc, 54 tuổi, ở xã Xuân Viên, huyện Nghi Xuân cho biết: “Mỗi gia đình tại đây, ai cũng tự trang bị cho mình 3 thùng đựng rác. Phân loại rất rõ ràng, thuận tiện: Rác không phân hủy, rác phân hủy được, rác thải rắn. Rác hữu cơ thì ủ để làm vườn, rác tái chế có người đến mua, rác còn lại có vệ sinh môi trường thu gom. Vườn nhà, đường làng, ngõ xóm lúc nào cũng sạch sẽ, tinh tươm”.

“Phần lớn rác sinh hoạt trước đây đổ đi, thì giờ người dân lại biến nó thành phân hữu cơ phục vụ sản xuất. Đưa lại rất nhiều lợi ích cho bà con nông dân. Người dân dùng rác phân hủy ủ thành phân vi sinh, trộn lẫn cùng phân chuồng để bón đồng ruộng. Nghiễm nhiên, hơn 100 mô hình vườn mẫu, kiểu mẫu của bà con, tất cả đều dùng rác hữu cơ làm phân bón cho cây trồng” – bà Phúc nói thêm.

Ông Nguyễn Khắc Phúc, Chủ tịch UBND xã Xuân Viên cũng cho hay: “Rác được đưa vào sử dụng trong nguồn phân bón, đã giảm rõ nguồn chi phí cho vận chuyển rác đi xử lý, phần khác làm phân bón cho nông nghiệp đã tạo nhiều thuận lợi cho bà con nông dân. Cách làm này đã giải quyết được vấn nạn nhức nhối về rác thải sinh hoạt bủa vây trên địa bàn, mặt khác giảm được chi phí vận chuyển rác thải sinh hoạt, quan trọng hơn nó giảm thiểu được rác thải hữu cơ trong giải quyết ô nhiễm môi trường”.

Việc phân loại rác thải sinh hoạt đã được bà con nông dân thực hiện tại 19 xã của huyện Nghi Xuân. Trong khi nhiều địa phương ở tỉnh này đang khó khăn trong việc xử lý rác thải sinh hoạt thì môi trường ở Nghi Xuân lúc nào cũng sạch sẽ, trong lành. Với ý thức của người dân trong việc bảo vệ môi trường, bà con huyện Nghi Xuân đang từng bước biến vùng nông thôn thành những làng quê yên bình, đáng sống.

Theo ước tính, mỗi ngày, lượng chất thải rắn sinh hoạt phát sinh trên địa bàn tỉnh Hà Tĩnh khoảng 650 tấn. Toàn tỉnh có 211 đơn vị thu gom, vận chuyển rác thải, tỷ lệ thu gom rác thải năm 2017 ở khu vực nông thôn đạt 70%, khu vực thành thị đạt 90%. Hà Tĩnh có 10 bãi rác, sáu lò đốt và hai nhà máy xử lý rác thải sinh hoạt đang hoạt động, với công suất thiết kế 700 tấn/ngày đêm. Trên thực tế, các nhà máy mới chỉ xử lý được khoảng 220 tấn/ngày đêm.

“Từ cách làm hiệu quả ở một số địa phương thời gian qua thì chắc chắn xử lý rác thải, nước thải sẽ không còn là bài toán khó đối với Hà Tĩnh. Đặc biệt, mô hình không chỉ khắc phục triệt để vấn đề ô nhiễm môi trường nông thôn, mà còn mang lại nguồn lợi từ nguồn phân bón vi sinh để cải tạo đất nông nghiệp biến các vùng nông thôn trở thành khu dân cư xanh, những miền quê đáng sống”, bà Dương Thị Ngân, Giám đốc Trung tâm Ứng dụng tiến bộ khoa học và công nghệ Hà Tĩnh cho biết.

Theo bà Ngân, việc thu gom rác đầu nguồn là tốt, nhưng có một nghịch lý là ở gia đình thì phân loại, khi đổ rác ra xe lại… dồn chung làm một. Thế nên, việc phân loại rác không còn tác dụng, điều này cần một cơ chế thích hợp của các cấp ngành liên quan. Để mô hình đạt hiệu quả cao nhất thì phải cần có sự vào cuộc và quản lý đồng bộ, bên cạnh việc cung ứng chế phẩm sinh học, tuyên truyền, hướng dẫn cho mọi người hiểu rõ về cách làm cũng như tác dụng, thì phải cho người dân thấy lợi ích kinh tế, lợi ích xã hội đem lại cho mỗi người dân, mỗi hộ gia đình và cho cộng đồng.

Việc sử dụng chế phẩm xử lý phế phụ phẩm nông nghiệp thành phân bón hữu cơ sinh học bón cho cây trồng vừa giải quyết được vấn đề thiếu phân bón hữu cơ trong sản xuất nông nghiệp, giảm thiểu ô nhiễm môi trường do phế thải gây ra, đồng thời tạo sản phẩm an toàn cho người tiêu dùng, nâng cao hiệu quả sử dụng đất, cân bằng sinh thái, hướng tới nền nông nghiệp sạch, an toàn, bền vững.

Gia Linh (t/h)