Hoàn thiện chính sách môi trường, biển và hải đảo đáp ứng yêu cầu phát triển mới

Bộ Nông nghiệp và Môi trường cùng Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường của Quốc hội phối hợp hoàn thiện chính sách pháp luật, đáp ứng yêu cầu phát triển bền vững trong giai đoạn mới.

Chiều 15/05, tại Hà Nội, Bộ Nông nghiệp và Môi trường phối hợp với Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường của Quốc hội tổ chức Hội nghị về 2 dự án Luật Bảo vệ môi trường và Luật Tài nguyên, môi trường biển và hải đảo.

Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Trịnh Việt Hùng và Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Ủy viên Ủy ban Thường vụ Quốc hội, Chủ nhiệm Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường của Quốc hội Nguyễn Thanh Hải đồng chủ trì Hội nghị.

Phát biểu tại Hội nghị, Bộ trưởng Trịnh Việt Hùng cho biết, công tác hoàn thiện hệ thống pháp luật về môi trường, tài nguyên, biến đổi khí hậu, biển và hải đảo đang được xác định là nhiệm vụ trọng tâm trong thời gian tới. Nhiều nội dung liên quan đến Luật Bảo vệ môi trường, Luật Tài nguyên, môi trường biển và hải đảo cùng các quy định về đất đai đang được rà soát, sửa đổi nhằm tạo hành lang pháp lý đầy đủ, đồng bộ hơn, đáp ứng yêu cầu phát triển mới.

Theo Bộ trưởng, trong bối cảnh áp lực phát triển ngày càng lớn, yêu cầu đặt ra không chỉ là hoàn thiện thể chế mà còn phải tăng cường phối hợp giữa các ngành, các cấp, bảo đảm hài hòa giữa mục tiêu phát triển kinh tế với bảo vệ môi trường và sinh kế bền vững cho người dân. Tuy nhiên, hiện vẫn còn tồn tại một số vướng mắc như thiếu các tiêu chuẩn rõ ràng, việc thực thi pháp luật chưa đồng bộ giữa các địa phương, sự phối hợp liên ngành đôi lúc chưa thực sự hiệu quả.

Bộ trưởng Trịnh Việt Hùng cho rằng, việc tổ chức các buổi thảo luận chuyên sâu với sự tham gia của lãnh đạo bộ, ngành, các ủy ban, chuyên gia và cán bộ trực tiếp thực hiện là cần thiết để hoàn thiện chính sách trên cơ sở khoa học và thực tiễn, bảo đảm hệ thống pháp luật có thể áp dụng thống nhất trên phạm vi cả nước.

Cùng quan điểm với Bộ trưởng Trịnh Việt Hùng, Chủ nhiệm Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường của Quốc hội Nguyễn Thanh Hải đề nghị các đại biểu tập trung thảo luận về định hướng đổi mới trong công tác xây dựng pháp luật theo tinh thần của Đảng. Theo đó, luật sẽ chủ yếu quy định những nguyên tắc, chủ trương và định hướng lớn, còn các nội dung chi tiết sẽ giao cho bộ, ngành, Chính phủ quy định thông qua các văn bản quy phạm pháp luật nhằm tạo sự linh hoạt trong quá trình điều hành, kịp thời điều chỉnh để phù hợp với thực tiễn.

Theo Chủ nhiệm Nguyễn Thanh Hải, trong quá trình chuẩn bị sửa đổi hai dự luật, Ủy ban đã tổ chức nhiều đoàn khảo sát thực tế tại các tập đoàn, tổng công ty lớn như Tập đoàn Điện lực Việt Nam, Tập đoàn Dầu khí Việt Nam, Tổng công ty Hóa chất, Tổng công ty Giấy, các doanh nghiệp dệt may cùng một số địa phương như Ninh Bình và Phú Thọ nhằm ghi nhận những khó khăn, vướng mắc từ thực tiễn, tiếp thu ý kiến của doanh nghiệp và địa phương để phục vụ hoàn thiện dự thảo luật.

Từ các chuyến công tác khảo sát, các đại biểu cũng đề nghị rà soát để bảo đảm tính thống nhất giữa Luật Bảo vệ môi trường với các luật liên quan như Luật Đầu tư, Luật Dầu khí, Luật Xây dựng và nhiều luật chuyên ngành khác. Một số ý kiến cho rằng có thể ứng dụng trí tuệ nhân tạo và các công cụ công nghệ để hỗ trợ rà soát, phát hiện những điểm chồng chéo, mâu thuẫn, từ đó kịp thời đề xuất sửa đổi đồng bộ.

Cùng với đó, công tác giám sát việc ban hành các văn bản quy định chi tiết cũng được xác định là nhiệm vụ quan trọng trong giai đoạn mới. Theo định hướng đổi mới tư duy xây dựng pháp luật, luật sẽ mang tính khung nhiều hơn nên chất lượng các nghị định, thông tư hướng dẫn có ý nghĩa quyết định đối với hiệu quả triển khai thực tế. Vì vậy, việc phối hợp giữa Bộ và cơ quan của Quốc hội trong quá trình xây dựng văn bản dưới luật cần được thực hiện từ sớm để bảo đảm phù hợp với tinh thần của luật và yêu cầu thực tiễn.

Tại Hội nghị, cho ý kiến về dự án Luật Tài nguyên, môi trường biển và hải đảo (sửa đổi), các đại biểu tập trung trao đổi về việc xây dựng chính sách, hồ sơ dự án luật và hoàn thiện các quy định về quản lý, sử dụng không gian biển; nghĩa vụ của tổ chức, cá nhân sử dụng khu vực biển; kiểm soát ô nhiễm môi trường; bảo tồn đa dạng sinh học biển và hải đảo; xây dựng cơ chế, chính sách ưu đãi nhằm thúc đẩy phát triển kinh tế biển gắn với bảo đảm quốc phòng, an ninh và bảo vệ chủ quyền quốc gia trên biển.

Đối với dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Bảo vệ môi trường, các đại biểu tập trung góp ý về cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính; đẩy mạnh phân cấp, phân quyền cho địa phương; thúc đẩy chuyển đổi số, chuyển đổi xanh trong quản lý chất thải, phát triển kinh tế tuần hoàn; quản lý chất lượng môi trường; ứng phó với biến đổi khí hậu và phát triển ngành công nghiệp môi trường.

Kết luận Hội nghị, Chủ nhiệm Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường của Quốc hội Nguyễn Thanh Hải đề nghị Bộ Nông nghiệp và Môi trường tiếp thu đầy đủ các ý kiến tại Hội nghị để tiếp tục hoàn thiện các dự án luật, bảo đảm công tác xây dựng chính sách pháp luật đạt sự đồng thuận cao và có thể áp dụng thống nhất trong cả nước.

Bộ Nông nghiệp và Môi trường yêu cầu các địa phương chủ động ứng phó nguy cơ thiếu nước mùa cạn 2026