Mặt Trời lộ cấu trúc xoáy như tranh Van Gogh

Nhóm nghiên cứu đã sử dụng Kính thiên văn Mặt Trời Daniel K. Inouye đặt trên đảo Maui, bang Hawaii (Mỹ), để quan sát bề mặt Mặt Trời.

Ban đầu, những hình ảnh này chỉ được sử dụng nhằm hiệu chỉnh thiết bị và đánh giá giới hạn hoạt động của kính thiên văn. Tuy nhiên, quá trình phân tích dữ liệu đã mang lại một kết quả bất ngờ: các nhà khoa học thu được những hình ảnh với mức độ chi tiết chưa từng đạt được trước đây.

Các hình ảnh cho thấy lớp plasma trên bề mặt Mặt Trời, có nhiệt độ khoảng 5.500 độ C, liên tục chuyển động. Plasma nóng từ bên dưới dâng lên, lan sang những vùng mát hơn, sau đó nguội dần và chìm trở lại vào bên trong.

Quá trình này tạo nên những cấu trúc xoáy cùng các dải vân có hình dạng giống như những chiếc lông vũ.

Theo The Washington Post, nghiên cứu đã đưa ra bằng chứng quan sát trực tiếp đầu tiên cho thấy những cấu trúc tinh vi nói trên được tạo thành bởi hiện tượng bất ổn Kelvin-Helmholtz (Kelvin-Helmholtz instability).

Đây là một hiện tượng vật lý xuất hiện khi hai lớp chất lỏng hoặc khí chuyển động với tốc độ khác nhau, từ đó hình thành các gợn sóng và xoáy tại ranh giới tiếp xúc giữa chúng.

Nhà vật lý Mặt Trời Ruizhu Chen thuộc Đại học Stanford cho biết những hình ảnh mới khiến bà ngay lập tức liên tưởng tới bầu trời với những đường xoáy đặc trưng trong kiệt tác “Đêm đầy sao” của danh họa Vincent van Gogh.

Hiện tượng bất ổn Kelvin-Helmholtz trước đây từng được quan sát trong khí quyển Trái Đất và trên một số hành tinh như Sao Mộc, Sao Thổ.

Tuy nhiên, đồng tác giả nghiên cứu Friedrich Wöger thuộc Đài quan sát Mặt Trời Quốc gia Mỹ (NSO) cho biết đây là lần đầu tiên những gợn sóng có quy mô và mức độ chi tiết như vậy được ghi nhận trên bề mặt Mặt Trời.

Kết quả nghiên cứu được công bố ngày 5/8 trên tạp chí Nature.

Theo nhóm nghiên cứu, phát hiện này có thể góp phần giải quyết một trong những câu hỏi lớn của vật lý thiên văn: tại sao vành nhật hoa (corona), lớp khí quyển ngoài cùng của Mặt Trời, lại có nhiệt độ cao hơn rất nhiều so với bề mặt nhìn thấy của ngôi sao này.

Việc hiểu rõ hơn các quá trình vật lý diễn ra trên Mặt Trời không chỉ có ý nghĩa đối với nghiên cứu khoa học mà còn có thể hỗ trợ dự báo chính xác hơn các vụ phun trào khối nhật hoa (Coronal Mass Ejections - CME).

Đây là những đợt bùng phát năng lượng và vật chất khổng lồ có thể hướng về Trái Đất. Khi xảy ra, chúng có thể gây bão Mặt Trời, làm gián đoạn hệ thống định vị GPS, thông tin liên lạc và lưới điện.

Mặt khác, những hoạt động này cũng có thể tạo ra các màn cực quang rực rỡ tại những khu vực gần hai vùng cực của Trái Đất.

Quảng Ninh thúc đẩy phát triển điện mặt trời mái nhà