Mùa đông 2025 - 2026 ấm bất thường, nhiệt độ vượt ngưỡng lịch sử

Theo Trung tâm Dự báo Khí tượng Thủy văn Quốc gia, ngay từ đầu tháng 2, khu vực miền Đông Nam Bộ đã xuất hiện nắng nóng cục bộ, với nhiệt độ cao nhất đạt 35,1°C. Từ ngày 16 đến 20/2, nắng nóng mở rộng trên diện rộng, phổ biến từ 35–37°C. Đáng chú ý, tại Tây Ninh, nhiệt độ ghi nhận mức cao nhất lên tới 37,5°C vào ngày 18/2 là mức nhiệt hiếm gặp trong thời điểm đầu năm và xuất hiện sớm hơn so với trung bình nhiều năm.

Trong khi đó, khu vực Bắc Bộ chịu ảnh hưởng của tám đợt không khí lạnh từ đầu năm đến nay. Tuy nhiên, các đợt rét đậm, rét hại chỉ xảy ra trong thời gian ngắn, tập trung vào đầu và cuối tháng 1 cùng ngày 9/2. Nhiệt độ thấp nhất phổ biến từ 8–11°C, vùng núi từ 5–7°C, vùng núi cao dưới 4°C. Hiện tượng băng giá và sương muối xuất hiện nhưng không nhiều.

Đáng chú ý, nhiều trạm khí tượng trên cả nước đã ghi nhận giá trị nhiệt độ cao nhất và thấp nhất trong ngày vượt ngưỡng lịch sử cùng thời kỳ. Bên cạnh đó, mưa diện rộng xuất hiện liên tiếp tại cả Bắc Bộ và Trung Bộ, với tổng cộng bảy đợt mưa ở miền Bắc và tám đợt tại miền Trung trong ba tháng đầu năm.

Nhiệt độ trung bình toàn quốc trong tháng 1 dao động cao hơn trung bình nhiều năm từ 0,5–1°C tại miền Bắc và Bắc Trung Bộ. Sang tháng 2, mức chênh lệch gia tăng rõ rệt, phổ biến cao hơn từ 1,5–2,5°C, thậm chí có nơi vượt 3–4°C. Xu hướng nhiệt độ cao tiếp tục duy trì trong nửa đầu tháng 3, với mức chênh lệch từ 1–3°C so với trung bình nhiều năm.

Theo các chuyên gia khí hậu, nguyên nhân chính của mùa đông ấm bất thường năm nay đến từ sự biến động của các hệ thống khí quyển quy mô lớn. Xoáy cực tại Bắc bán cầu bị suy yếu do hiện tượng nóng lên đột ngột ở tầng bình lưu, làm thay đổi quỹ đạo của dòng tia (jet stream). Điều này khiến không khí lạnh không di chuyển theo hướng quen thuộc xuống Đông Á mà lệch sang khu vực Bắc Mỹ, gây ra các đợt rét cực đoan tại đây.

Thống kê trong vòng 65 năm qua cho thấy, mùa đông 2025–2026 là mùa đông ấm thứ hai tại miền Bắc, chỉ đứng sau mùa đông 2018–2019. Đặc biệt, trong mùa đông này đã xuất hiện những ngày nhiệt độ tăng cao bất thường, như ngày 5/2 tại Sông Mã (Sơn La) ghi nhận mức 37,8°C là hiện tượng hiếm thấy trong chính vụ đông.

Dự báo từ nay đến hết tháng 3, không khí lạnh tiếp tục hoạt động yếu, chỉ còn khoảng 1–2 đợt với cường độ không mạnh. Sang tháng 4, các đợt không khí lạnh muộn có thể xuất hiện nhưng chủ yếu gây mưa rào và dông, không làm giảm nhiệt sâu.

Cơ quan khí tượng cảnh báo, giai đoạn chuyển mùa từ tháng 4 đến tháng 5 sẽ tiềm ẩn nhiều hiện tượng thời tiết cực đoan do sự xung đột giữa khối không khí lạnh và khối không khí nóng ẩm. Các hiện tượng như dông, lốc, sét, mưa đá và gió giật mạnh có khả năng gia tăng, đặc biệt tại khu vực miền núi Bắc Bộ, cần được theo dõi và phòng tránh kịp thời.

Nắng nóng gia tăng từ tháng 4, lan rộng nhiều khu vực trên cả nước