Việt Nam đề xuất ba giải pháp tài chính phục hồi đất tại COP17

Ngày 24/8, Hội nghị lần thứ 17 các Bên tham gia Công ước Liên hợp quốc về Chống sa mạc hóa (UNCCD COP17) tại Ulaanbaatar, Mông Cổ bước vào các phiên họp cấp cao với sự tham dự của lãnh đạo cấp cao các quốc gia, tổ chức quốc tế.

Với chủ đề “Phục hồi đất đai, Khơi nguồn hy vọng”, COP17 tập trung thảo luận những vấn đề có ý nghĩa chiến lược đối với tương lai của đất đai, nguồn nước, hệ sinh thái và sinh kế của cộng đồng. Trong bối cảnh suy thoái đất và hạn hán ngày càng gia tăng, phục hồi đất được xác định không chỉ là nhiệm vụ môi trường mà còn gắn trực tiếp với bảo đảm an ninh lương thực, an ninh nguồn nước, giảm nghèo và nâng cao khả năng chống chịu trước biến đổi khí hậu.

Theo Cục Lâm nghiệp và Kiểm lâm, đoàn Việt Nam tham gia tích cực các hoạt động tại COP17, chia sẻ kinh nghiệm thực tiễn và đóng góp các sáng kiến nhằm thúc đẩy phục hồi đất, tăng cường khả năng chống chịu với hạn hán, bảo đảm an ninh nguồn nước và huy động nguồn lực cho phát triển bền vững.

Huy động nguồn lực từ các cơ chế tài chính xanh

Tại phiên họp cấp Bộ trưởng với chủ đề “Các cơ chế tài chính đổi mới vì sức khỏe đất và khả năng chống chịu với hạn hán”, đại diện đoàn Việt Nam nhấn mạnh những tác động ngày càng nghiêm trọng của suy thoái đất và hạn hán đối với an ninh lương thực, nguồn nước và sinh kế của người dân.

Từ thực tiễn triển khai tại Việt Nam, đoàn đã chia sẻ ba nhóm giải pháp đang từng bước phát huy hiệu quả, gồm cơ chế chi trả dịch vụ môi trường rừng, phát triển thị trường carbon rừng và các nguồn tài chính xanh, đồng thời thúc đẩy mô hình hợp tác giữa Nhà nước, doanh nghiệp và cộng đồng.

Đây được xem là những hướng tiếp cận nhằm tạo thêm nguồn lực cho bảo vệ, phục hồi hệ sinh thái, đồng thời gắn trách nhiệm của các chủ thể hưởng lợi với hoạt động bảo vệ tài nguyên và môi trường.

Ba ưu tiên Việt Nam đề xuất

Trên cơ sở kinh nghiệm thực tiễn, Việt Nam đề xuất ba ưu tiên nhằm mở rộng các cơ chế tài chính đổi mới cho phục hồi đất trên phạm vi toàn cầu.

Thứ nhất, cần đơn giản hóa và nâng cao khả năng tiếp cận các nguồn tài chính quốc tế dành cho khí hậu và phục hồi đất, nhất là đối với các quốc gia đang phát triển. Cùng với đó, cần phát triển các công cụ chia sẻ và giảm thiểu rủi ro nhằm tạo điều kiện thu hút khu vực tư nhân tham gia đầu tư vào các dự án phục hồi đất và tăng cường khả năng chống chịu với hạn hán.

Thứ hai, cần xây dựng và hoàn thiện các tiêu chuẩn quốc tế minh bạch, có tính toàn vẹn cao đối với thị trường carbon và các dịch vụ hệ sinh thái. Theo Việt Nam, đây là nền tảng quan trọng để bảo đảm các nguồn lực tài chính xanh được huy động đúng mục đích, sử dụng hiệu quả và tạo ra những giá trị môi trường có thể đo lường, kiểm chứng.

Thứ ba, tăng cường chuyển giao công nghệ và nâng cao năng lực cho các quốc gia, đặc biệt trong giám sát, đánh giá sức khỏe đất bằng công nghệ số và xây dựng hệ thống cảnh báo sớm hạn hán. Việc ứng dụng công nghệ được kỳ vọng giúp các quốc gia chủ động hơn trong nhận diện nguy cơ suy thoái đất, dự báo hạn hán và đưa ra các giải pháp ứng phó phù hợp.

Những đề xuất của Việt Nam tại COP17 cho thấy phục hồi đất cần được tiếp cận theo hướng tổng thể, trong đó nguồn lực tài chính, công nghệ và sự tham gia của khu vực tư nhân, cộng đồng đóng vai trò quan trọng. Việc kết hợp giữa các cơ chế tài chính đổi mới với quản trị tài nguyên hiệu quả sẽ góp phần biến mục tiêu phục hồi đất thành những hành động cụ thể, qua đó tăng cường khả năng chống chịu của hệ sinh thái và sinh kế trước các thách thức ngày càng gia tăng của biến đổi khí hậu.

Việt Nam tại UNCCD COP17: Mở rộng nguồn lực tài chính cho phục hồi rừng, đất đai