TP.HCM tăng tốc đầu tư trạm trung chuyển rác

Theo kế hoạch đầu tư công trung hạn giai đoạn 2026 – 2030, TP.HCM sẽ đầu tư 62 trạm ép rác và trung chuyển rác trên toàn địa bàn. Trong năm 2026, thành phố đặt mục tiêu khởi công 12 dự án, gồm 8 trạm nâng cấp, mở rộng và 4 trạm sửa chữa, tạo nền tảng cho quá trình hiện đại hóa hạ tầng môi trường đô thị.

Hạ tầng trung chuyển rác đối mặt áp lực quá tải

Thực tế cho thấy, nhiều trạm trung chuyển rác hiện hữu được xây dựng từ nhiều năm trước, khi quy mô đô thị còn nhỏ. Sau quá trình phát triển nhanh của thành phố, không ít công trình đã bộc lộ hạn chế về diện tích, công suất và công nghệ vận hành.

Ở nhiều khu vực, các trạm đang hoạt động trong tình trạng quá tải, trong khi một số địa bàn đông dân cư lại thiếu điểm trung chuyển phù hợp. Điều này khiến quãng đường vận chuyển rác kéo dài, làm tăng chi phí thu gom, giảm hiệu quả vận hành và gia tăng áp lực lên hệ thống xử lý chất thải.

Đặc biệt, khu vực trung tâm TP.HCM – nơi tập trung mật độ dân cư cao và lượng chất thải lớn – vẫn chưa có mạng lưới trung chuyển tương xứng với nhu cầu thực tế. Đây là lý do thành phố tiến hành rà soát toàn bộ hệ thống để xây dựng phương án đầu tư phù hợp với quy mô phát triển mới.

Khởi công những dự án đầu tiên trong năm 2026

Trong tổng số các dự án dự kiến triển khai, ba trạm trung chuyển gồm Đào Trí, Xuân Thới Thượng và Thắng Nhì đã được phê duyệt chủ trương đầu tư, tạo cơ sở để triển khai các bước tiếp theo.

Ông Nguyễn Minh Chánh, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường TP.HCM cho biết, các đơn vị đang triển khai thủ tục theo hướng song song nhiều công việc nhằm rút ngắn thời gian chuẩn bị đầu tư.

Theo ông Chánh, đơn vị tư vấn đã được giao nghiên cứu phương án, đồng thời lấy ý kiến các sở, ngành và địa phương liên quan. Nếu hoàn thành đúng tiến độ, thành phố sẽ khởi công 4 trạm đầu tiên trong tháng 11/2026 và tiếp tục triển khai thêm 4 trạm trong tháng 12.

Lãnh đạo Sở Nông nghiệp và Môi trường cũng cho biết, các quy định mới có hiệu lực từ ngày 1/7/2026 đã tháo gỡ nhiều vướng mắc trong quá trình đầu tư các trạm trung chuyển hiện hữu.

Trước đây, nhiều công trình không đáp ứng yêu cầu về diện tích tối thiểu hoặc không còn phù hợp với quy hoạch nên gặp khó khăn khi nâng cấp. Những quy định mới đã tạo hành lang pháp lý thuận lợi hơn, giúp thành phố đẩy nhanh tiến độ đầu tư và cải tạo hệ thống trung chuyển.

Tuy nhiên, theo đánh giá của ngành chức năng, mạng lưới 62 trạm vẫn chưa đáp ứng đầy đủ nhu cầu phục vụ cho toàn bộ 168 xã, phường trên địa bàn. Vì vậy, TP.HCM sẽ tiếp tục rà soát phạm vi phục vụ, dự báo lượng chất thải phát sinh để bổ sung các điểm trung chuyển phù hợp trong thời gian tới.

Hướng tới hệ thống trung chuyển rác hiện đại, khép kín

Không chỉ mở rộng số lượng, TP.HCM còn định hướng đầu tư các trạm trung chuyển theo mô hình hiện đại nhằm giảm thiểu tác động đến môi trường và khu dân cư.

Phó Chủ tịch UBND TP.HCM Bùi Minh Thạnh nhấn mạnh, môi trường là lĩnh vực có ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng sống của người dân, vì vậy mọi quyết định đầu tư đều phải đặt yếu tố sức khỏe cộng đồng lên hàng đầu.

Theo ông Thạnh, dù quỹ đất tại khu vực trung tâm rất hạn chế, thành phố vẫn phải nghiên cứu bố trí quỹ đất phù hợp cho các công trình thiết yếu phục vụ công tác bảo vệ môi trường.

Các trạm trung chuyển mới sẽ được đầu tư theo hướng khép kín, ứng dụng công nghệ tiên tiến để kiểm soát mùi, thu gom và xử lý nước rỉ rác, giảm tiếng ồn cũng như hạn chế tối đa ảnh hưởng đến khu dân cư lân cận.

Bên cạnh đó, thành phố sẽ xây dựng bộ tiêu chí kỹ thuật thống nhất đối với các trạm trung chuyển, trong đó quy định rõ yêu cầu về công nghệ, thiết bị, công suất và tiêu chuẩn vận hành để làm căn cứ triển khai các dự án trong giai đoạn tiếp theo.

Song song với các dự án triển khai trong năm 2026, TP.HCM cũng đang hoàn thiện hồ sơ đầu tư cho 15 công trình dự kiến khởi công trong năm 2027 nhằm bảo đảm tiến độ hoàn thiện mạng lưới trung chuyển rác trên toàn địa bàn.

Việc từng bước hiện đại hóa hệ thống trạm trung chuyển được kỳ vọng sẽ nâng cao hiệu quả thu gom, vận chuyển chất thải rắn, giảm áp lực lên môi trường đô thị, đồng thời tạo nền tảng để TP.HCM phát triển theo hướng xanh, bền vững và nâng cao chất lượng sống cho người dân.

TP.HCM ban hành Kế hoạch hành động ứng phó biến đổi khí hậu đến năm 2050