Khẩn trương hoàn thiện phương án ứng phó thiên tai trước cao điểm mưa bão

Chiều 9/7 tại Hà Nội, Phó Thủ tướng Chính phủ Hồ Quốc Dũng đã chủ trì buổi làm việc với Văn phòng Ban Chỉ đạo Phòng thủ dân sự quốc gia và Bộ Nông nghiệp và Môi trường về công tác phòng, chống, khắc phục hậu quả thiên tai trong năm 2025, kết quả thực hiện 6 tháng đầu năm 2026 và nhiệm vụ trọng tâm những tháng cuối năm.

Đặt mục tiêu bảo vệ an toàn tính mạng, tài sản của người dân

Thay mặt Chính phủ và Ban Chỉ đạo Phòng thủ dân sự quốc gia, Phó Thủ tướng ghi nhận và đánh giá cao sự chủ động của Bộ Quốc phòng, trực tiếp là Văn phòng Ban Chỉ đạo Phòng thủ dân sự quốc gia, cùng Bộ Nông nghiệp và Môi trường và các bộ, ngành, địa phương trong tham mưu, tổ chức thực hiện nhiệm vụ phòng thủ dân sự, ứng phó thiên tai, thảm họa và tìm kiếm cứu nạn.

Theo Phó Thủ tướng, dự báo trong năm 2026 tình hình thiên tai tiếp tục diễn biến khó lường, có nhiều yếu tố cực đoan. Vì vậy, các bộ, ngành và địa phương cần chủ động xây dựng các phương án ứng phó phù hợp, trong đó ưu tiên cao nhất là bảo đảm an toàn tính mạng và tài sản của nhân dân.

Phó Thủ tướng yêu cầu các cơ quan bám sát những nhiệm vụ được nêu tại Thông báo số 117-TB/VPTW về kết luận của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm liên quan đến công tác phòng, chống bão lũ, thiên tai cực đoan và ứng phó biến đổi khí hậu từ nay đến hết năm 2026.

Bộ Nông nghiệp và Môi trường được giao khẩn trương hoàn thiện kế hoạch hành động phòng, chống thiên tai năm 2026 theo hướng cụ thể, khả thi; chú trọng nâng cao năng lực dự báo, cảnh báo thông qua ứng dụng khoa học, công nghệ nhằm cung cấp thông tin chính xác, kịp thời, phục vụ công tác chỉ đạo và giảm thiểu thiệt hại. Kế hoạch phải được trình Chính phủ trong tháng 7/2026.

Cùng với đó, Bộ cần xây dựng các kịch bản ứng phó riêng cho từng loại hình thiên tai như bão, lũ, lũ quét, sạt lở đất, sự cố hồ đập, đê điều; phân định rõ trách nhiệm của từng cấp, từng ngành và hướng dẫn các địa phương triển khai sát với điều kiện thực tế.

Phó Thủ tướng cũng yêu cầu rà soát quy trình vận hành các hồ chứa thủy điện, thủy lợi theo hướng linh hoạt nhưng vẫn bảo đảm an toàn cho khu vực hạ du; đồng thời kiểm tra, nâng cấp hệ thống neo đậu tàu thuyền tránh trú bão, hạ tầng trọng yếu, lưới điện và viễn thông nhằm nâng cao khả năng chống chịu trước thiên tai.

Các bộ, ngành cần chuẩn bị đầy đủ nguồn lực dự trữ gồm lương thực, thực phẩm, thuốc men, vật tư thiết yếu, giống cây trồng, vật nuôi và phương tiện cứu hộ để sẵn sàng hỗ trợ người dân sau thiên tai; đồng thời xây dựng phương án xử lý các tình huống khẩn cấp như vỡ đê, vỡ đập hoặc gián đoạn thông tin liên lạc.

Phó Thủ tướng yêu cầu sớm hoàn thiện hồ sơ trình cấp có thẩm quyền kiện toàn Ban Chỉ đạo Phòng thủ dân sự quốc gia, đồng thời phân công rõ chức năng, nhiệm vụ của từng thành viên để bảo đảm thống nhất trong công tác chỉ đạo, điều hành và chế độ báo cáo.

Đáng chú ý, từ nay đến trước mùa mưa bão, các bộ, ngành phải thành lập các đoàn công tác kiểm tra tại những địa phương trọng điểm, nơi thường xuyên xảy ra thiên tai nhằm rà soát, đánh giá chất lượng các phương án ứng phó, bảo đảm sẵn sàng xử lý mọi tình huống.

Đối với lực lượng quân đội và công an, Phó Thủ tướng yêu cầu chủ động xây dựng, thường xuyên cập nhật phương án sơ tán dân; bố trí đầy đủ nhân lực, phương tiện và trang thiết bị để triển khai cứu hộ, cứu nạn kịp thời, không để bị động khi thiên tai xảy ra.

Ông bày tỏ tin tưởng Ban Chỉ đạo Phòng thủ dân sự quốc gia với nòng cốt là Bộ Quốc phòng sẽ tiếp tục phát huy vai trò, hoàn thành tốt nhiệm vụ được Đảng, Nhà nước và nhân dân giao, góp phần nâng cao hiệu quả công tác phòng, chống và khắc phục hậu quả thiên tai.

Chủ động xây dựng kịch bản ứng phó ngay từ sớm

Đồng tình với báo cáo của Văn phòng Ban Chỉ đạo Phòng thủ dân sự quốc gia, Trung tướng Lê Quang Đạo, Phó Tổng Tham mưu trưởng Quân đội nhân dân Việt Nam đề nghị các bộ, ngành và cơ quan thường trực tiếp tục rà soát chức năng, nhiệm vụ, đồng thời tăng cường hướng dẫn để việc triển khai Luật Phòng thủ dân sự được thống nhất, đặc biệt trong bối cảnh thực hiện mô hình chính quyền địa phương hai cấp.

Ông cũng đề nghị các địa phương chỉ đạo UBND cấp xã kiện toàn Ban Chỉ huy Phòng thủ dân sự cấp xã theo quy định của pháp luật, đồng thời làm rõ trách nhiệm giữa cơ quan quân sự và các cơ quan chuyên môn trong công tác tham mưu, tổng hợp số liệu và điều hành.

Theo Trung tướng Lê Quang Đạo, các địa phương cần cập nhật kế hoạch phòng thủ dân sự và phương án ứng phó phù hợp với từng loại hình thiên tai cũng như đặc điểm từng địa bàn; đồng thời tăng cường diễn tập thực binh, diễn tập liên ngành để nâng cao khả năng chỉ huy, phối hợp giữa các lực lượng theo phương châm "4 tại chỗ".

Bên cạnh đó, cần nghiên cứu bổ sung trang thiết bị, phương tiện cứu hộ, cứu nạn phù hợp với yêu cầu thực tiễn; đẩy mạnh công tác dự báo, cảnh báo và tuyên truyền nhằm nâng cao nhận thức của người dân trong chủ động phòng tránh thiên tai.

Liên quan đến công tác thống kê thiệt hại, Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Nguyễn Hoàng Hiệp cho biết việc tổng hợp số liệu và đề xuất hỗ trợ sau thiên tai cần được thực hiện thống nhất theo quy định của Luật Phòng thủ dân sự để bảo đảm đầy đủ, chính xác và tránh chồng chéo.

Theo Thứ trưởng, việc vận hành cơ chế phòng thủ dân sự cần vừa đúng quy định vừa linh hoạt trong tổ chức thực hiện. Các kịch bản ứng phó phải được kích hoạt từ sớm, đồng thời phát huy vai trò chủ động của chính quyền cơ sở theo từng cấp độ thiên tai. Trong những tình huống khẩn cấp, các bộ, ngành Trung ương cần kịp thời hỗ trợ địa phương nhằm nâng cao hiệu quả ứng phó và khắc phục hậu quả.

Tiếp tục nâng cao năng lực dự báo, cảnh báo sớm

Theo báo cáo của Văn phòng Ban Chỉ đạo Phòng thủ dân sự quốc gia, trong năm 2025 và 6 tháng đầu năm 2026, đơn vị đã thực hiện tốt vai trò tham mưu chiến lược trong chỉ đạo, điều hành hoạt động phòng thủ dân sự trên phạm vi cả nước cũng như công tác cứu trợ thảm họa quốc tế.

Văn phòng đã tham mưu Bộ Tổng Tham mưu, Bộ Quốc phòng đề xuất Ban Chỉ đạo Phòng thủ dân sự quốc gia chỉ đạo các bộ, ngành xây dựng hệ thống văn bản quy phạm pháp luật, chiến lược, đề án và kế hoạch về phòng thủ dân sự; kiện toàn tổ chức, lực lượng; tổ chức huấn luyện, diễn tập; đẩy mạnh tuyên truyền, đầu tư nguồn lực và hợp tác quốc tế; đồng thời nâng cao hiệu quả ứng phó, khắc phục hậu quả thiên tai, dịch bệnh.

Một trong những hoạt động nổi bật là ngày 29/6, Bộ Quốc phòng phối hợp với Bộ Ngoại giao, Bộ Công an và các cơ quan liên quan tham mưu cử đoàn cứu trợ gồm 124 cán bộ, chiến sĩ, 10 chó nghiệp vụ cùng hơn 102 tấn hàng hóa, trang thiết bị sang Venezuela hỗ trợ khắc phục hậu quả động đất. Đến ngày 6/7, đoàn đã tìm kiếm được 57 thi thể, khám chữa bệnh cho 132 người dân, hỗ trợ 45 hộ dân di dời tài sản và chuyển giao khoảng 50 tấn hàng hóa cứu trợ.

Trong 6 tháng cuối năm 2026, Văn phòng Ban Chỉ đạo Phòng thủ dân sự quốc gia sẽ tiếp tục tham mưu hoàn thiện cơ chế, chính sách về phòng thủ dân sự; tăng cường quản trị rủi ro thiên tai; nâng cao năng lực dự báo, cảnh báo sớm; thúc đẩy ứng dụng khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số; đồng thời củng cố năng lực của Ban Chỉ huy Phòng thủ dân sự các cấp, tăng cường công tác tuyên truyền, kiểm tra và mở rộng hợp tác quốc tế trong lĩnh vực này.

5 địa phương khẩn trương triển khai ứng phó bão số 1 và mưa lũ sau bão