Tăng cường kiểm soát các nguồn thải có nguy cơ gây ô nhiễm cao

Theo thông tin từ Cục Môi trường (Bộ Nông nghiệp và Môi trường), kết quả kiểm tra cho thấy phần lớn chủ dự án, cơ sở đã quan tâm đầu tư và vận hành các công trình xử lý chất thải theo giấy phép môi trường. Tuy nhiên, vẫn còn một số đơn vị vận hành công trình xử lý chưa ổn định hoặc chưa thực hiện đầy đủ các yêu cầu trong giấy phép được cấp.

Qua hoạt động thanh tra, kiểm tra trong 3 năm gần đây, những vi phạm chủ yếu được ghi nhận gồm: Không thực hiện hoặc thực hiện chưa đầy đủ nội dung giấy phép môi trường; không vận hành, vận hành không thường xuyên hoặc không đúng quy trình các công trình xử lý chất thải; xây dựng công trình xử lý chất thải không đúng giấy phép; chưa được cấp hoặc chưa điều chỉnh giấy phép môi trường theo quy định.

Bên cạnh các vi phạm trên, Cục Môi trường cũng chỉ ra một số hạn chế trong công tác bảo vệ môi trường tại các dự án, cơ sở. Một số chủ đầu tư chưa thực sự quan tâm đúng mức đến lĩnh vực này, chưa rà soát và thực hiện đầy đủ các yêu cầu trong hồ sơ môi trường đã được phê duyệt.

Cơ sở dữ liệu phục vụ công tác quản lý và xây dựng kế hoạch kiểm tra cũng chưa hoàn thiện, thiếu tính liên thông và chưa được cập nhật thường xuyên. Đáng chú ý, thông tin về tình hình hoạt động và việc chấp hành các quy định bảo vệ môi trường của các dự án, cơ sở tại địa phương vẫn còn thiếu.

Công tác lấy và phân tích mẫu chất thải cũng gặp khó khăn do năng lực đáp ứng của các đơn vị thực hiện còn hạn chế, cùng với những quy định về quản lý hóa chất hạn chế và hóa chất đặc biệt. Vì vậy, một số cơ sở dù đã được kiểm tra nhưng chưa thể lấy mẫu chất thải để phục vụ đánh giá.

Tăng cường giám sát các nguồn thải nguy cơ cao

Cục Môi trường cho biết, thông qua công tác kiểm tra, giám sát và nắm bắt tình hình tại địa phương, các vấn đề môi trường thường tập trung ở những loại hình sản xuất có nguy cơ gây ô nhiễm cao. Trong đó có hoạt động dệt nhuộm, sản xuất giấy, tái chế và sử dụng phế liệu làm nguyên liệu sản xuất, luyện kim, khai thác và chế biến khoáng sản, nhiệt điện.

Các nguồn thải đáng chú ý khác còn bao gồm khu công nghiệp, cụm công nghiệp; cơ sở chăn nuôi tập trung; bãi chôn lấp, khu xử lý chất thải tại đô thị và các cơ sở xử lý chất thải công nghiệp, chất thải nguy hại.

Về phạm vi địa lý, những vấn đề môi trường thường xuất hiện tại các địa phương tập trung nhiều nguồn thải quy mô lớn như Bắc Ninh, Thái Nguyên, Hà Nội, Quảng Ngãi, Lâm Đồng, TP.HCM, Đồng Nai và Tây Ninh.

Ngoài ra, các khu vực có tình trạng ô nhiễm kéo dài hoặc nguy cơ tác động liên tỉnh cũng chịu áp lực từ hoạt động đô thị và sản xuất công nghiệp. Một số khu vực đáng chú ý là hệ thống sông Nhuệ - sông Đáy, hệ thống thủy lợi Bắc Hưng Hải và sông Cầu.

Trước yêu cầu tăng cường phòng ngừa và kiểm soát ô nhiễm, ngày 3/8, Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường đã ban hành kế hoạch tăng cường phòng ngừa, giám sát, kiểm soát các cơ sở có nguy cơ gây ô nhiễm môi trường. Danh sách giám sát gồm 5 cơ sở, nhóm cơ sở: Gang thép Hưng Nghiệp Formosa Hà Tĩnh; các nhà máy nhiệt điện tại Trung tâm Điện lực Vĩnh Tân; Công ty TNHH MTV Nhôm Lâm Đồng - TKV; Công ty Nhôm Đắk Nông - TKV tại tỉnh Lâm Đồng; Công ty Cổ phần Bột - Giấy VNT1.

Theo Cục Môi trường, hoạt động giám sát các cơ sở này được triển khai trong giai đoạn 2026-2030. Danh sách có thể được bổ sung hoặc điều chỉnh, đưa cơ sở ra khỏi diện giám sát căn cứ theo chỉ đạo của cấp có thẩm quyền.

Phú Thọ: Kiểm soát nguồn thải, hướng tới tăng trưởng xanh và bền vững