Tin Quốc tế

Trung Quốc đặt mục tiêu giảm cường độ carbon 17% trong kế hoạch 5 năm mới

Ngọc Ánh • 11/03/2026 12:00

Bắc Kinh xây dựng kế hoạch khử carbon thận trọng cho giai đoạn 2026–2030 sau khi chưa đạt mục tiêu giảm cường độ carbon trong kế hoạch 5 năm trước.

Mới đây, Reuters đưa tin theo kế hoạch 5 năm mới, Trung Quốc đặt mục tiêu giảm cường độ carbon khoảng 17% trong giai đoạn 2026–2030. Cường độ carbon là chỉ số đo lượng khí thải CO2 trên mỗi đơn vị tổng sản phẩm quốc nội (GDP). Trong kế hoạch này, Bắc Kinh không đưa ra mục tiêu cắt giảm tổng lượng phát thải.

Ông Lauri Myllyvirta, đồng sáng lập Centre for Research on Energy and Clean Air, cho rằng mục tiêu cường độ carbon của Trung Quốc khá lỏng lẻo. Theo tính toán của ông, nếu dựa trên mục tiêu tăng trưởng GDP của nước này, tổng lượng khí thải có thể tăng từ 3% đến 6% trong 5 năm tới.

Tại Paris Climate Agreement, Bắc Kinh cam kết giảm 65% lượng khí thải vào năm 2030 so với mức của năm cơ sở 2005. Theo các tính toán trước đây của CREA, để đạt được cam kết này Trung Quốc cần cắt giảm khoảng 23% lượng phát thải trong 5 năm tới.

Mục tiêu khí hậu thận trọng trong kế hoạch 5 năm mới của Bắc Kinh được một số nhà phân tích đánh giá là chưa thực sự nổi bật. Kể từ khi United States rút khỏi thỏa thuận khí hậu Paris vào năm ngoái, Trung Quốc đã tìm cách gia tăng vai trò trong các vấn đề khí hậu và năng lượng sạch trên toàn cầu.

Trong kế hoạch 5 năm trước đó giai đoạn 2021–2025, Trung Quốc chỉ giảm được khoảng 12% cường độ carbon, thấp hơn so với mục tiêu 18% đặt ra ban đầu. Theo các chuyên gia, việc không đạt mục tiêu trước đây cùng với kế hoạch khử carbon mới tương đối khiêm tốn có thể khiến các quốc gia khác khó nâng cao tham vọng giảm phát thải.

Ông Nis Grunberg, nhà phân tích tại Mercator Institute for China Studies ở Đức, cho rằng Trung Quốc đang nhanh chóng trở thành quốc gia phát thải lớn nhất trong lịch sử. Theo ông, vì lý do đó việc cho rằng các nền kinh tế phát triển phải đóng góp nhiều hơn đang dần trở nên kém thuyết phục.

Theo báo cáo của National Development and Reform Commission, cơ quan hoạch định chính sách kinh tế hàng đầu của Trung Quốc, nước này dự kiến giảm cường độ carbon khoảng 3,8% trong năm nay và đặt mục tiêu để lượng phát thải đạt đỉnh trước năm 2030.

Tuy vậy, bà Yao Zhe, cố vấn chính sách của Greenpeace East Asia tại Bắc Kinh, cho rằng mục tiêu cường độ carbon mới không dễ đạt được do nhu cầu năng lượng từ lĩnh vực sản xuất của Trung Quốc đang tiếp tục gia tăng.

Năm ngoái, lượng phát thải carbon của Trung Quốc giảm khoảng 0,3% nhờ mức giảm từ các lĩnh vực vận tải, sản xuất điện, xi măng và luyện kim. Tuy nhiên, vẫn chưa rõ liệu lượng khí thải có tăng trở lại trước khi đạt đỉnh hay không.

Tháng 9/2025, tại kỳ họp của United Nations General Assembly, Chủ tịch Xi Jinping cho biết Trung Quốc sẽ giảm từ 7% đến 10% lượng khí nhà kính vào năm 2035 so với mức đỉnh phát thải. Bên cạnh đó, nước này đặt mục tiêu mở rộng công suất điện gió và điện mặt trời gấp sáu lần vào năm 2035 so với mức của năm 2020.

Ông Li Shuo, Giám đốc Trung tâm Khí hậu Trung Quốc thuộc Asia Society Policy Institute, nhận định rằng dù Trung Quốc chưa đạt một số mục tiêu khí hậu ngắn hạn, quốc gia này vẫn đang có khả năng vượt các cam kết về phát triển năng lượng tái tạo.

Bắc Kinh cũng dự kiến thay thế khoảng 30 triệu tấn than bằng các nguồn năng lượng tái tạo trong 5 năm tới, song chưa đưa ra giới hạn cụ thể đối với mức tiêu thụ than. Ngoài ra, Trung Quốc có kế hoạch áp dụng hạn ngạch tối thiểu đối với tiêu thụ năng lượng tái tạo và từng bước loại bỏ các nhà máy nhiệt điện than đã lạc hậu.