Các quốc đảo Thái Bình Dương kêu gọi hành động mạnh mẽ trước khủng hoảng khí hậu
Tại Hội nghị trù bị COP31 ở Fiji, các quốc đảo Thái Bình Dương kêu gọi cộng đồng quốc tế tiếp tục giữ mục tiêu hạn chế mức tăng nhiệt độ toàn cầu ở 1,5°C, bảo đảm nguồn tài chính đến được với những cộng đồng dễ bị tổn thương và đưa vấn đề đại dương lên vị trí xứng đáng trong các cơ chế ứng phó biến đổi khí hậu.
Hội nghị trù bị COP31 (Pre-COP31) chính thức khai mạc ngày 5/10 tại Nadi, Fiji, với sự tham dự của đại diện hơn 50 quốc gia. Đây là cuộc họp cấp bộ trưởng quan trọng trước thềm COP31, dự kiến diễn ra tại Antalya, Türkiye vào tháng 11 tới. Fiji, Tuvalu và Australia đồng tổ chức sự kiện, với mục tiêu đưa tiếng nói của các quốc đảo Thái Bình Dương vào trọng tâm các cuộc thảo luận khí hậu toàn cầu.
.jpg)
Thái Bình Dương ở tuyến đầu của khủng hoảng khí hậu
Đối với các quốc đảo Thái Bình Dương, biến đổi khí hậu không còn là nguy cơ xa xôi mà đang tác động trực tiếp đến đời sống, sinh kế và không gian cư trú.
Nước biển dâng, nhiệt độ đại dương tăng, thời tiết cực đoan và tình trạng axit hóa đại dương đang tạo sức ép ngày càng lớn lên các cộng đồng ven biển và các quốc đảo có địa hình thấp. Báo cáo của Tổ chức Khí tượng Thế giới về khu vực Tây Nam Thái Bình Dương cũng cảnh báo đại dương trong khu vực đang nóng lên và axit hóa, trong khi mực nước biển tiếp tục đe dọa các cộng đồng dễ bị tổn thương.
Tại lễ khai mạc, Bộ trưởng Thông tin, Môi trường và Biến đổi khí hậu Fiji Lynda Tabuya nhấn mạnh ba thông điệp mà nước này muốn chuyển tới các nhà lãnh đạo: giữ mục tiêu 1,5°C trong tầm với; bảo đảm nguồn tài chính đến được với những cộng đồng cần hỗ trợ; đồng thời dành cho đại dương vị trí thích đáng trong cơ chế khí hậu toàn cầu.
Theo bà Tabuya, các cộng đồng đang trực tiếp chịu tác động của biến đổi khí hậu cần được lắng nghe trong quá trình hoạch định chính sách. Fiji muốn tiếng nói của khu vực Thái Bình Dương không chỉ dừng ở việc cảnh báo mà còn góp phần định hình các giải pháp ứng phó trên phạm vi toàn cầu.
Khoảng cách lớn về tài chính thích ứng
Một trong những vấn đề được đặt ra tại Pre-COP31 là khoảng cách giữa nhu cầu tài chính thích ứng với biến đổi khí hậu của các nước đang phát triển và nguồn vốn thực tế.
Theo Liên hợp quốc, các nước đang phát triển được ước tính cần khoảng 310-365 tỷ USD mỗi năm cho hoạt động thích ứng vào năm 2035, trong khi dòng tài chính công quốc tế dành cho thích ứng mới đạt khoảng 26 tỷ USD trong năm 2023.
Khoảng cách này khiến khả năng triển khai các công trình và giải pháp thích ứng tại những khu vực dễ tổn thương bị hạn chế, trong đó các quốc đảo nhỏ phải đối mặt với nhiều rủi ro đặc biệt do diện tích đất hạn chế, mức độ phơi nhiễm cao trước các hiểm họa ven biển và nguồn nước ngọt khan hiếm.
Tại Pre-COP31, vấn đề không chỉ được đặt ra ở quy mô nguồn vốn mà còn ở khả năng đưa dòng tiền đến đúng nơi, đúng đối tượng và đúng thời điểm.
Kêu gọi biến cam kết thành hành động
Bộ trưởng Biến đổi khí hậu và Năng lượng Australia Chris Bowen, người giữ vai trò Chủ tịch điều hành đàm phán COP31, cho rằng các nước cần chuyển những cam kết về khí hậu thành hành động cụ thể. Ông đồng thời nhấn mạnh việc tận dụng kiến thức và kinh nghiệm của những cộng đồng đang trực tiếp ứng phó với biến đổi khí hậu tại khu vực Thái Bình Dương.
Theo chương trình của Pre-COP31, các cuộc thảo luận tập trung vào việc duy trì mục tiêu 1,5°C, thúc đẩy chuyển dịch năng lượng sạch, tăng cường mối liên hệ giữa khí hậu và đại dương, đồng thời mở rộng khả năng tiếp cận tài chính cho những quốc gia dễ bị tổn thương.
Các đại biểu cũng sẽ tới Tuvalu để trực tiếp tìm hiểu những thách thức mà một quốc đảo có địa hình thấp đang phải đối mặt. Tuvalu gồm 9 đảo san hô và đảo thấp, với độ cao trung bình chỉ khoảng 2 m so với mực nước biển; tình trạng nước biển dâng và ngập ven biển vì thế là mối đe dọa đặc biệt nghiêm trọng đối với quốc gia này.
Việc tổ chức các hoạt động tại Fiji và Tuvalu được kỳ vọng góp phần đưa những trải nghiệm thực tế của các quốc đảo Thái Bình Dương vào tiến trình đàm phán COP31, đồng thời tạo thêm động lực để các cam kết về giảm phát thải, thích ứng, tài chính khí hậu và bảo vệ đại dương được chuyển thành hành động cụ thể.
.jpg)



