Hạn hán và xâm nhập mặn gia tăng, hàng nghìn ha lúa phải điều chỉnh thời vụ

Theo Cục Quản lý và Xây dựng công trình thủy lợi, nắng nóng kéo dài cùng tình trạng nguồn nước tại nhiều hồ chứa suy giảm và xâm nhập mặn diễn biến phức tạp đang tác động mạnh đến sản xuất nông nghiệp ở khu vực Duyên hải Nam Trung Bộ - Tây Nguyên. Để giảm nguy cơ thiếu nước tưới, các địa phương đã điều chỉnh lịch gieo cấy vụ Hè Thu 2026 trên khoảng 3.821ha lúa.

Trong số này, Lâm Đồng là địa phương có diện tích phải lùi, giãn thời vụ lớn nhất với 2.246ha, tiếp đến là Khánh Hòa 909ha, Đà Nẵng 327ha, Quảng Ngãi 218ha và Đắk Lắk 121ha. Việc thay đổi thời gian xuống giống nhằm hạn chế thiệt hại do khô hạn và xâm nhập mặn trong giai đoạn cao điểm mùa khô.

Đối với lưu vực sông Vĩnh Điện, nơi từng chịu ảnh hưởng của xâm nhập mặn, chất lượng nguồn nước hiện đã được cải thiện. Tính đến ngày 17/7, độ mặn tại trạm bơm Tứ Câu còn 0,62‰, trạm Vĩnh Điện 0,4‰, trong khi các trạm Thanh Quýt và Cẩm Sa không còn ghi nhận tình trạng nhiễm mặn, đáp ứng yêu cầu cấp nước phục vụ sản xuất.

Trong khi đó, khu vực phía Đông tỉnh Đắk Lắk vẫn đang chịu tác động rõ rệt của nắng nóng kéo dài. Khoảng 804ha lúa, chủ yếu ở các chân ruộng cao và cuối kênh tưới, đã xuất hiện tình trạng thiếu nước. Cụ thể, hệ thống kênh Bắc bị ảnh hưởng khoảng 440ha, kênh Nam 171ha, khu vực Phú Xuân 122ha và Tam Giang 71ha. Chính quyền địa phương đang triển khai các giải pháp bơm bổ sung nước nhằm hạn chế thiệt hại cho cây trồng.

Cục Quản lý và Xây dựng công trình thủy lợi cảnh báo, nếu nắng nóng tiếp tục kéo dài và lượng mưa không được cải thiện trong thời gian tới, khu vực Duyên hải Nam Trung Bộ - Tây Nguyên có thể có từ 2.000-3.000ha cây trồng đối mặt với nguy cơ hạn hán, thiếu nước và xâm nhập mặn. Trong đó, Đà Nẵng có nguy cơ bị ảnh hưởng từ 500-1.000ha, Quảng Ngãi khoảng 1.000ha và Đắk Lắk từ 500-1.000ha.

Không chỉ khu vực Nam Trung Bộ và Tây Nguyên, tình trạng khô hạn cũng đang xuất hiện tại Bắc Trung Bộ. Hiện toàn vùng có khoảng 1.522ha cây trồng bị ảnh hưởng, chủ yếu tập trung ở Nghệ An với 1.450ha và TP Huế khoảng 72ha. Các địa phương đang khẩn trương triển khai nhiều giải pháp chống hạn và bảo đảm nguồn nước phục vụ sản xuất.

Theo dự báo, nếu thời tiết tiếp tục nắng nóng kéo dài trong vụ Hè Thu năm nay, diện tích cây trồng tại Bắc Trung Bộ có nguy cơ chịu tác động của hạn hán và thiếu nước sẽ lên tới 3.500-5.500ha. Nghệ An được đánh giá là địa phương chịu rủi ro lớn nhất với khoảng 2.000-3.000ha, tiếp theo là Quảng Trị từ 800-1.500ha, Hà Tĩnh 500-800ha và TP Huế khoảng 200ha.

Bên cạnh đó, lượng nước tích trữ tại nhiều hồ chứa thủy lợi cũng đang xuống thấp. Tại khu vực Bắc Trung Bộ, dung tích trung bình các hồ chỉ đạt khoảng 41% thiết kế, giảm 2,5% so với tuần trước và thấp hơn khoảng 1,5% so với trung bình nhiều năm.

Ở Duyên hải Nam Trung Bộ, các hồ chứa hiện đạt khoảng 45% dung tích thiết kế, giảm 2% so với tuần trước. Hai hồ Bàu Zôn và Tà Ranh (Khánh Hòa) đã cạn nước hoàn toàn. Trong khi đó, khu vực cao nguyên Nam Trung Bộ chỉ đạt khoảng 42% dung tích thiết kế, với ba hồ đã cạn gồm Vụ Bổn, Đrao 1 (Đắk Lắk) và Đăk Lông Thượng (Lâm Đồng).

Trước diễn biến thời tiết bất lợi, ngành thủy lợi đang tiếp tục theo dõi sát tình hình nguồn nước, hạn hán và xâm nhập mặn để chủ động điều tiết nước, triển khai các biện pháp chống hạn, giảm thiểu thiệt hại cho sản xuất nông nghiệp trong vụ Hè Thu năm 2026.

Hạn hán đến sớm, 25% kênh rạch ở Pháp khô cạn