El Nino có thể quay lại cực mạnh từ 2026: Nắng nóng kéo dài, mưa thiếu hụt diện rộng

Theo Trung tâm Dự báo Khí tượng Thủy văn quốc gia, hiện tượng El Nino dự kiến bắt đầu hình thành từ khoảng tháng 6/2026, sau đó gia tăng cường độ vào cuối năm và có khả năng kéo dài sang đầu năm 2027. Các kịch bản dự báo cho thấy xác suất El Nino đạt mức mạnh đến rất mạnh chiếm khoảng 60-65%, tương đương những giai đoạn cực đoan từng ghi nhận vào các năm 2015-2016 và 2023, thuộc nhóm mạnh nhất kể từ giữa thế kỷ XX.

Theo ông Hoàng Phúc Lâm, Phó Giám đốc Trung tâm Dự báo Khí tượng Thủy văn quốc gia, tác động rõ rệt nhất của El Nino đối với Việt Nam là tình trạng nền nhiệt tăng cao, nắng nóng kéo dài, trong khi lượng mưa suy giảm đáng kể, kéo theo nguy cơ hạn hán và xâm nhập mặn diễn biến phức tạp.

Dự báo trong các tháng cuối năm 2026, nhiệt độ trung bình tại nhiều khu vực có thể cao hơn trung bình nhiều năm từ 0,5-1,5 độ C. Đặc biệt giai đoạn tháng 10 đến tháng 12/2026, mức chênh lệch có thể lên tới 1-2 độ C. Trong mùa hè năm 2026, Bắc Bộ và Trung Bộ được dự báo tiếp tục xuất hiện nhiều đợt nắng nóng, thậm chí có khả năng vượt các giá trị từng ghi nhận trong quá khứ.

Về lượng mưa, El Nino thường khiến hầu hết các khu vực trên cả nước thiếu hụt khoảng 25-50% so với trung bình nhiều năm, rõ rệt nhất tại Nam Trung Bộ, Tây Nguyên và Nam Bộ. Điều này làm gia tăng nguy cơ khô hạn trên diện rộng, đặc biệt tại các vùng phụ thuộc lớn vào nguồn nước cho sản xuất nông nghiệp và sinh hoạt.

Dù xu thế chung là giảm mưa, các chuyên gia cảnh báo vẫn có thể xuất hiện những trận mưa cực lớn trong thời gian ngắn, gây rủi ro lũ quét và ngập úng cục bộ. Thực tế từng ghi nhận mưa kỷ lục cuối tháng 7/2015 tại Quảng Ninh hay đợt lũ nghiêm trọng cuối tháng 9/2009 tại Quảng Nam - Quảng Ngãi trong bối cảnh El Nino hoạt động.

Chuyên gia khí hậu Nguyễn Ngọc Huy, người theo dõi lâu năm các chu kỳ El Nino và La Nina, nhận định đợt El Nino sắp tới có khả năng mạnh tương đương giai đoạn 2015-2016 thời kỳ từng gây hạn hán nghiêm trọng, khiến nhiều địa phương từ Tây Nguyên đến Đồng bằng sông Cửu Long phải công bố tình trạng khẩn cấp.

Ông cũng lưu ý rằng lượng mưa có thể giảm rõ rệt tại Tây Nguyên, Trung Bộ, Nam Trung Bộ và ĐBSCL từ cuối năm nay. Bước sang năm 2027, mùa mưa nhiều khả năng đến muộn hơn bình thường. Trong khi đó, số lượng bão hoặc áp thấp nhiệt đới ảnh hưởng trực tiếp đến Việt Nam có thể ít hơn, nhưng vẫn không loại trừ khả năng xuất hiện những cơn bão mạnh do biến động khó lường của hệ thống khí hậu toàn cầu.

Chủ động ứng phó thiên tai cực đoan trong bối cảnh El Nino tăng cường mạnh