Lộ trình hạn chế túi nilon tại Hà Nội: Cần tháo gỡ rào cản từ thói quen tiêu dùng
Theo lộ trình từ năm 2028, Hà Nội sẽ hạn chế lưu hành và sử dụng túi nhựa dùng một lần tại chợ và cửa hàng tiện lợi. Tuy nhiên, việc thay đổi thói quen tiêu dùng đã tồn tại nhiều năm vẫn là thách thức không nhỏ đối với cả người bán lẫn người mua.
Theo kế hoạch của TP. Hà Nội, kể từ ngày 1/1/2028, các chợ và cửa hàng tiện lợi sẽ không được lưu hành, sử dụng sản phẩm nhựa dùng một lần cũng như các loại bao bì nhựa khó phân hủy. Đây là một trong những giải pháp nhằm thúc đẩy tiêu dùng xanh, trong bối cảnh mỗi ngày thành phố phát sinh hơn 1.400 tấn rác thải nhựa, phần lớn là túi nilon và các sản phẩm nhựa sử dụng một lần.
Dù vậy, việc thay đổi thói quen đã hình thành trong thời gian dài không thể thực hiện trong một sớm một chiều. Nhờ tính tiện dụng và chi phí thấp, túi nilon vẫn là lựa chọn phổ biến của cả người bán lẫn người mua. Hình ảnh người dân xách nhiều túi nilon sau mỗi lần đi chợ vẫn diễn ra khá phổ biến.
.jpg)
Nhiều người tiêu dùng cho biết họ đã quen sử dụng túi nilon vì dễ mang theo, có thể treo thuận tiện và đựng được hàng hóa có trọng lượng lớn. Trong khi đó, túi giấy hiện vẫn chưa đáp ứng được những nhu cầu này.
Về phía các tiểu thương, túi nilon tiếp tục được ưu tiên bởi giá thành thấp, dễ sử dụng và phù hợp để chứa nhiều loại hàng hóa khác nhau.
Trước yêu cầu giảm sử dụng túi nilon, nhiều sản phẩm thay thế có khả năng tái sử dụng đã được đưa ra thị trường. Tại một cơ sở sản xuất, các loại vải vụn từ làng nghề được tận dụng để may thành túi sử dụng nhiều lần. Tuy nhiên, do chủ yếu sản xuất thủ công nên giá thành của các sản phẩm này vẫn cao hơn túi nilon, gây khó khăn cho việc nhân rộng.
Ngoài vấn đề chi phí, các sản phẩm thay thế cũng còn tồn tại những hạn chế về sức chứa, độ bền cũng như khả năng vệ sinh sau khi sử dụng.
Không ít người tiêu dùng cho biết họ chỉ có thể chủ động mang theo hộp đựng thực phẩm, túi hoặc giỏ đi chợ vào những ngày có thời gian chuẩn bị. Đối với các nhu cầu mua sắm phát sinh đột xuất, việc sử dụng túi nilon vẫn gần như là lựa chọn bắt buộc, dù đã cố gắng hạn chế số lượng túi sử dụng.
Theo chuyên gia Khoa Kinh tế, Trường Đại học Tài nguyên và Môi trường Hà Nội, để thay đổi thói quen tiêu dùng cần hội tụ nhiều yếu tố như chi phí cạnh tranh, minh bạch về tiêu chuẩn xanh, tăng cường truyền thông, giáo dục, có chính sách hỗ trợ phù hợp và sự lan tỏa từ mỗi gia đình.
Thực tế cho thấy, bài toán thay thế túi nilon không chỉ dừng ở việc phát triển thêm các sản phẩm thân thiện với môi trường mà còn cần tạo điều kiện để những lựa chọn xanh trở nên thuận tiện, có chi phí hợp lý và phù hợp với nhu cầu sử dụng trong cuộc sống hằng ngày.




