[Góc nhìn tuần qua]: Ngày môi trường thế giới 05/6/2026 “Thích ứng với biến đổi khí hậu”

Trong bối cảnh biến đổi khí hậu diễn biến ngày càng phức tạp với nắng nóng, hạn hán, lũ lụt, bão mạnh và nước biển dâng, thích ứng với biến đổi khí hậu đã trở thành yêu cầu cấp thiết đối với mọi quốc gia. Nếu giảm phát thải nhằm xử lý nguyên nhân của biến đổi khí hậu thì thích ứng là giải pháp giúp giảm thiểu thiệt hại, nâng cao khả năng chống chịu của con người và nền kinh tế trước các rủi ro khí hậu.

Biến đổi khí hậu hiện là một trong những thách thức lớn nhất của nhân loại trong thế kỷ XXI. Các hiện tượng thời tiết cực đoan xuất hiện ngày càng thường xuyên, gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến đời sống, kinh tế và môi trường. Nhiều quốc gia đang đối mặt với nguy cơ thiếu nước, suy giảm sản xuất nông nghiệp, mất an ninh lương thực, nước biển dâng và xói lở bờ biển. Không chỉ tác động đến môi trường tự nhiên, biến đổi khí hậu còn làm gia tăng áp lực lên tài nguyên và sinh kế của người dân.

Trước thực tế đó, nhiều quốc gia đang đẩy mạnh các giải pháp ứng phó và thích ứng với biến đổi khí hậu. Các chương trình bảo vệ hệ sinh thái, quản lý tài nguyên nước, phát triển hạ tầng chống chịu thiên tai và nông nghiệp thích ứng khí hậu ngày càng được ưu tiên. Thích ứng với biến đổi khí hậu hiện không còn là giải pháp hỗ trợ mà đã trở thành trụ cột quan trọng trong chiến lược phát triển bền vững của nhiều quốc gia.

Việt Nam được đánh giá là một trong những quốc gia chịu ảnh hưởng nặng nề của biến đổi khí hậu. Mưa lớn, lũ quét, sạt lở đất, bão mạnh, xâm nhập mặn và thiếu nước ngọt đang tác động trực tiếp đến đời sống và sản xuất tại nhiều địa phương. Đồng bằng sông Cửu Long tiếp tục đối mặt với nguy cơ sụt lún và xâm nhập mặn, trong khi miền Trung thường xuyên chịu ảnh hưởng của bão và mưa cực đoan.

Tuy nhiên, trong thách thức cũng mở ra cơ hội để Việt Nam thúc đẩy chuyển đổi xanh và phát triển bền vững. Nhiều giải pháp thích ứng đang được triển khai như nâng cao năng lực dự báo thiên tai, bảo vệ rừng, phục hồi hệ sinh thái, phát triển nông nghiệp thông minh và kinh tế tuần hoàn. Tư duy phát triển thuận thiên tại Đồng bằng sông Cửu Long bước đầu mang lại hiệu quả tích cực, giúp người dân thích ứng linh hoạt với điều kiện tự nhiên thay đổi.

Hiện nay, thế giới đang chuyển từ tư duy ứng phó bị động sang thích ứng chủ động với biến đổi khí hậu. Các giải pháp dựa vào thiên nhiên như bảo vệ rừng, phục hồi đất ngập nước, phát triển rừng ngập mặn cùng với ứng dụng công nghệ số, trí tuệ nhân tạo và hệ thống cảnh báo sớm đang góp phần nâng cao khả năng quản lý rủi ro khí hậu.

Đối với Việt Nam, thích ứng với biến đổi khí hậu gắn liền với quá trình chuyển đổi xanh, phát triển kinh tế tuần hoàn, năng lượng tái tạo và hạ tầng xanh. Quan trọng hơn, sự tham gia của cộng đồng, doanh nghiệp và mỗi người dân sẽ là yếu tố quyết định thành công của quá trình này.

Ngày Môi trường Thế giới không chỉ nhằm nâng cao nhận thức mà còn kêu gọi hành động thiết thực để bảo vệ môi trường và ứng phó với biến đổi khí hậu. Đây vừa là nhiệm vụ cấp bách, vừa là cơ hội để Việt Nam nâng cao chất lượng tăng trưởng, xây dựng nền kinh tế xanh và hướng tới một tương lai phát triển bền vững cho các thế hệ mai sau.

Thích ứng với biến đổi khí hậu - Bài 4: Sức mạnh từ cộng đồng và doanh nghiệp