Indonesia: Khói cháy rừng khiến hàng nghìn người tử vong, 58 triệu người phơi nhiễm ô nhiễm không khí
Ô nhiễm không khí do các vụ cháy rừng và cháy đất tại Indonesia được cho là nguyên nhân gây ra khoảng 3.560 ca tử vong trong tháng 9/2026. Cùng thời điểm, gần 58 triệu người phải tiếp xúc với bầu không khí có chất lượng từ mức không lành mạnh đến nguy hiểm, cho thấy những hệ lụy nghiêm trọng của tình trạng cháy rừng kéo dài tại quốc gia Đông Nam Á này.
Theo báo cáo được Trung tâm Nghiên cứu Năng lượng và Không khí Sạch (CREA) công bố ngày 29/10, Indonesia ghi nhận ước tính 5.310 trường hợp tử vong liên quan đến ô nhiễm không khí trong tháng 9. Con số này tăng khoảng 42% so với mức 3.740 trường hợp được ước tính trong tháng 8.
Đáng chú ý, khói phát sinh từ các đám cháy rừng và cháy đất được xác định là yếu tố liên quan đến khoảng 3.560 trường hợp tử vong. Trong khi đó, 1.750 trường hợp còn lại gắn với tình trạng ô nhiễm không khí kéo dài từ các hoạt động đô thị và công nghiệp.
.jpg)
Báo cáo của CREA, tổ chức nghiên cứu có trụ sở tại Helsinki (Phần Lan), cũng chỉ ra sự khác biệt về nguồn gây ô nhiễm giữa các khu vực. Tại Kalimantan, thuộc đảo Borneo, khói từ cháy rừng chiếm khoảng 94-99% số ca tử vong liên quan đến ô nhiễm không khí. Tại Sumatra, tỷ lệ này cũng vượt 80%.
Đây là những khu vực chịu tác động đặc biệt nghiêm trọng từ các đám cháy rừng và cháy đất. Trong khi đó, tại đảo Java, ô nhiễm phát sinh từ các hoạt động đô thị và công nghiệp vẫn là nguồn tác động chủ yếu đến chất lượng không khí, kéo theo những hệ lụy đối với sức khỏe con người.
Hàng chục triệu người phải hít thở không khí ô nhiễm
Không chỉ làm gia tăng số ca tử vong được ước tính có liên quan đến ô nhiễm không khí, các vụ cháy rừng và cháy đất còn đẩy hàng chục triệu người Indonesia vào tình trạng phơi nhiễm khói bụi độc hại.
Theo số liệu của CREA, trong tháng 9, khoảng 58 triệu người phải sống trong điều kiện chất lượng không khí ở mức từ không lành mạnh đến nguy hiểm. Đây là mức cao kỷ lục được ghi nhận trong báo cáo.
Tình hình đặc biệt đáng lo ngại tại Kalimantan. Vào những ngày ô nhiễm nghiêm trọng nhất trong tháng, số người phải tiếp xúc với không khí ở mức nguy hiểm tại khu vực này đã tăng gần gấp ba, từ 2,8 triệu lên 6,4 triệu người.
Những con số trên cho thấy tác động của cháy rừng không chỉ giới hạn ở diện tích rừng bị thiêu rụi hay hệ sinh thái bị tổn thương. Khói bụi phát tán trong quá trình cháy còn làm suy giảm chất lượng không khí trên diện rộng, tạo ra những rủi ro đáng kể đối với sức khỏe cộng đồng.
Indonesia đang phải đối mặt với mùa cháy rừng nghiêm trọng trong bối cảnh hiện tượng khí hậu El Niño làm gia tăng tình trạng khô hạn. Thời tiết nắng nóng kéo dài khiến thảm thực vật mất độ ẩm, trở nên dễ bắt lửa và tạo điều kiện để các đám cháy bùng phát, lan rộng.
Hậu quả không dừng lại trong phạm vi lãnh thổ Indonesia. Các luồng khói mù từ những khu vực cháy đã lan sang một số quốc gia lân cận, ảnh hưởng đến chất lượng không khí tại Malaysia, Singapore, Philippines và Timor-Leste.
Tình trạng ô nhiễm xuyên biên giới đang làm gia tăng quan ngại trong khu vực Đông Nam Á, bởi khói mù không chỉ gây ảnh hưởng đến môi trường mà còn tiềm ẩn nguy cơ đối với sức khỏe của hàng triệu người dân tại các quốc gia chịu tác động.
Indonesia huy động hàng chục nghìn người ứng phó cháy rừng
Trước diễn biến nghiêm trọng của tình trạng cháy rừng và ô nhiễm không khí, Chính phủ Indonesia đang triển khai nhiều biện pháp nhằm kiểm soát các đám cháy, đồng thời hỗ trợ người dân tại những khu vực chịu ảnh hưởng.
Ngày 28/10, Chính phủ Indonesia cho biết đã huy động hơn 72.000 người tham gia công tác chữa cháy và triển khai hoạt động tạo mưa nhân tạo nhằm hỗ trợ kiểm soát tình hình.
Cùng với lực lượng chữa cháy, hơn 2.100 bác sĩ và nhân viên y tế cũng được điều động đến các địa phương chịu ảnh hưởng nặng nề để hỗ trợ chăm sóc sức khỏe cộng đồng. Khoảng 5,3 triệu khẩu trang đã được phân phát nhằm giúp người dân hạn chế tiếp xúc trực tiếp với khói bụi độc hại.
Diễn biến tại Indonesia một lần nữa cho thấy cháy rừng không chỉ là vấn đề suy giảm diện tích rừng hay thiệt hại đối với tài nguyên thiên nhiên. Khi khói độc phát tán trên diện rộng, hậu quả có thể vượt khỏi phạm vi khu vực xảy ra cháy, ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng không khí, sức khỏe cộng đồng và môi trường của nhiều quốc gia.
.jpg)



