Xâm nhập mặn gia tăng, các tỉnh ĐBSCL tăng tốc dự trữ nước ngọt

Hiện nay, khu vực Đồng bằng sông Cửu Long đã bước vào thời kỳ cao điểm của mùa khô năm 2026. Trong điều kiện lượng nước từ thượng nguồn sông Mekong suy giảm, tình trạng xâm nhập mặn tiếp tục gia tăng theo các đợt triều cường. Mặc dù dự báo mức độ không nghiêm trọng như các năm hạn mặn lịch sử, song nguy cơ tác động đến đời sống và sản xuất vẫn đang hiện hữu.

Theo nhận định của các cơ quan chuyên môn, ranh mặn 4‰ trong thời gian này đã và sẽ xâm nhập sâu vào nội đồng từ khoảng 45 đến 55km. Đáng chú ý, tại một số hệ thống sông như Vàm Cỏ và Cái Lớn, mức xâm nhập có thể đạt tới 70km.

Từ đầu mùa khô đến nay, diễn biến xâm nhập mặn tại khu vực nhìn chung tương đương mức trung bình nhiều năm. Tuy nhiên, khi bước vào cao điểm mùa khô, mức độ mặn đang có xu hướng tăng nhanh. Dự báo từ nay đến hết tháng 5, do lượng mưa thấp và dòng chảy từ thượng nguồn tiếp tục suy giảm, các đợt xâm nhập mặn với mức độ cao vẫn sẽ xuất hiện và diễn biến phức tạp.

Ghi nhận thực tế tại nhiều địa phương cho thấy, hạn mặn đã bắt đầu tác động đến sinh hoạt của người dân. Tại xã Biển Bạch (Cà Mau), hơn 100 hộ dân phải đổi nước ngọt để sử dụng. Ở các khu vực ven biển, nhiều diện tích lúa và hoa màu đứng trước nguy cơ thiếu nước cục bộ, ảnh hưởng trực tiếp đến năng suất cũng như thu nhập của người dân.

Trước tình hình này, ngay từ đầu mùa khô, các tỉnh, thành trong khu vực đã chủ động triển khai nhiều biện pháp ứng phó. Tại Vĩnh Long, Ủy ban nhân dân tỉnh đã ban hành chỉ đạo trữ nước ngọt trên toàn địa bàn nhằm bảo đảm nguồn nước cho sinh hoạt và sản xuất. Người dân cũng tích cực nạo vét mương vườn, xây bể chứa, sử dụng túi nhựa để dự trữ nước phục vụ sản xuất.

Tại thành phố Cần Thơ, Sở Nông nghiệp và Môi trường đã bố trí 37 điểm cấp nước miễn phí cho người dân ở các xã, phường ven biển thuộc khu vực tỉnh Sóc Trăng cũ. Trong khi đó, tại Đồng Tháp và Cà Mau, chính quyền địa phương đã xây dựng các phương án sẵn sàng cấp nước sinh hoạt cho người dân ở những khu vực bị ảnh hưởng nặng.

Song song với việc đảm bảo nước sinh hoạt, các địa phương cũng chủ động điều chỉnh lịch thời vụ, chuyển đổi cơ cấu cây trồng phù hợp với điều kiện nguồn nước, đồng thời thường xuyên cập nhật thông tin về hạn mặn để người dân kịp thời thích ứng trong sản xuất.

Bên cạnh đó, nhờ hệ thống công trình thủy lợi ngày càng được hoàn thiện cùng với việc vận hành linh hoạt, nguy cơ thiếu nước trên diện rộng cơ bản đã được kiểm soát. Tuy nhiên, các địa phương vẫn cần duy trì cảnh giác trước nguy cơ thiếu nước cục bộ tại những khu vực ven biển và vùng cuối nguồn.

Đồng Tháp tái khởi động dự án 3 hồ trữ nước ngọt hơn 1.200 tỷ đồng